Vụ Thị trường trong nước (Bộ Công Thương) nhận định, thị trường hàng hóa Tết 2010 sẽ sôi động hơn so với Tết 2009. Sức mua có khả năng thanh toán của người dân tăng, thể hiện niềm tin của người tiêu dụng vào sự phục hồi kinh tế. Dự kiến, nhu cầu hàng hóa trong dịp Tết Nguyên đán tại các thành phố lớn tăng từ 20 - 30% so với các tháng trong năm, tập trung chủ yếu vào các mặt hàng lương thực, thực phẩm, hàng tiêu dùng. Trong tháng 1/2010, sức mua tăng khá cao. Tổng mức bán lẻ hàng hóa, doanh thu dịch vụ của Hà Nội ước tăng 11,7%, tại TP. Hồ Chí Minh tăng 34,2%, cả nước tăng 23,1%.

Tuy nhiên do tác động của một số yếu tố như hạn chế nhập khẩu thực phẩm, chăn nuôi trong nước thu hẹp (giá thức ăn chăn nuôi cao, tỷ giá và thuế giá trị gia tăng tăng trở lại mức 10%) nên giá nhiều loại hàng hóa, lương thực, thực phẩm có xu hướng gia tăng. Theo báo cáo nhanh, đến đầu tháng 2/2010, các địa phương đã chuẩn bị đầy đủ nguồn hàng, cơ bản đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong dịp Tết. Các doanh nghiệp được giao dự trữ hàng hóa Tết có trách nhiệm đảm bảo chất lượng hàng hóa, đúng tiến độ kế hoạch, cam kết bán hàng với giá thấp hơn 5% so với giá thị trường thời điểm Tết. Các địa phương và doanh nghiệp dự trữ hàng hóa phục vụ Tết cũng đã được tạm ứng trên 2.100 tỷ đồng để dự trữ hàng hóa Tết.

Hầu hết các địa phương đều tổ chức nhiều phiên bán hàng lưu động đến vùng sâu, vùng xa, trong đó, có tới 90% là hàng Việt Nam, bước đầu, các địa phương làm tốt cuộc vận động “Người Việt Nam dùng hàng Việt Nam”.  Riêng mặt hàng lương thực, để tránh việc tăng giá đột biến do đầu cơ, Bộ Công Thương đã chủ động chỉ đạo các biện pháp bình ổn thị trường lương thực trước trong và sau Tết. Hiện, lượng gạo trữ trong kho của thành viên Hiệp hội Lương thực Việt Nam ước khoảng 1,4 - 1,5 triệu tấn.

Kiềm chế chỉ số giá tiêu dùng và nhập siêu

Nhiệm vụ trọng tâm 2010 là kiềm chế nhập siêu và chỉ số giá tiêu dùng. Do kinh tế năm 2010 tiếp tục đà tăng trưởng nhưng còn đối mặt với nhiều khó khăn, tình hình thị trường sẽ tiếp tục bị ảnh hưởng bởi tác động từ độ trễ của lượng tiền trong lưu thông tăng lên từ sự nới lỏng chính sách tiền tệ năm 2009.

Trong tháng 1/2010, chỉ số giá tiêu dùng tăng 1,36% so với tháng 12/2009. Tuy việc tăng chỉ số giá tháng 1 có tính quy luật nhưng đây là mức cao nhất trong 10 năm trở lại đây, đây thực sự là một cảnh báo. Trước đó, năm 2008, nhập siêu nước ta ở mức 28,8%, năm 2009, nhập siêu ở mức 22%.

Theo dự báo, chỉ số giá tiêu dùng tháng 2 có thể còn tăng từ 2,5 - 3%. Trong khi Chính phủ yêu cầu bằng mọi biện pháp không để nhập siêu năm 2010 tăng quá 20% so với kim ngạch nhập khẩu. Đây sẽ là áp lực rất lớn đối với các cơ quan quản lý nhà nước nhằm khống chế CPI năm 2010 chỉ tăng ở mức 7% như Nghị quyết của Quốc Hội đề ra.

Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng nhấn mạnh, việc kiềm chế nhập siêu không chỉ là vấn đề hoàn thành nhiệm vụ mà nó liên quan đến cân đối vĩ mô, chính sách tiền tệ, ngoại hối, ngân hàng... Trong khi đó, tốc độ nhập khẩu tháng 1/2010 tăng gấp 3 lần xuất khẩu, đây là mức nhập siêu quá lớn. Vì vậy, Bộ trưởng chỉ đạo và nhấn mạnh: “Toàn ngành công thương cần kiểm soát chặt nhập khẩu và đẩy mạnh xuất khẩu”.

Ông Hoàng nhận định, lộ trình tăng giá theo giá thị trường với mặt hàng điện, than, nước sạch... cùng các yếu tố khác như thiên tai, dịch bệnh... cũng sẽ tác động đến giá cả thị trường cũng sẽ ảnh hưởng đến mặt bằng giá. Khi sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp cũng gặp khó khăn do giá nguyên, nhiên liệu đầu vào thế giới tăng, nhiều cam kết gia nhập WTO đến thời hạn thực thi nhất là cam kết về mở cửa lĩnh vực dịch vụ, tài chính, bán lẻ... trong khi sức cạnh tranh của các doanh nghiệp còn thấp, nguồn vốn còn hạn chế. Chính vì vậy, để tạo điều kiện cho doanh nghiệp, trong kỳ họp Chính phủ tới, Bộ trưởng Công Thương cho biết, sẽ báo cáo Thường trực Chính phủ, trao đổi với Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước về vấn đề vốn cho doanh nghiệp.

(V.Hoàng)