Vốn cho thu mua cà phê: Ngân hàng chưa đáp ứng đủ

Hiện nhu cầu vốn cho cà phê, đặc biệt vốn cho thu mua mỗi vụ thu hoạch là rất lớn, chưa kể chi phí cho tái canh, tuy nhiên, có thời điểm các nguồn vốn ngân hàng vẫn chưa đáp ứng được.

Ảnh minh họa.Ảnh minh họa.

Đó là đánh giá của ông Dương Thanh Tương - Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Đắk Lắk tại Hội nghị triển khai các giải pháp tiền tệ ngân hàng nhằm thúc đẩy, hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk.

Theo ông Tương, hiện nhu cầu vốn cho cà phê là rất lớn, chỉ tính riêng nhu cầu vốn cho thu mua cà phê, hàng năm đã cần 18 - 20.000 tỷ đồng, chưa kể chi phí cho tái canh. Nếu không đủ vốn cho thu mua, cà phê mất mùa sẽ ảnh hưởng rất lớn đến kinh tế - xã hội của tỉnh, bởi chỉ riêng nguồn thu từ cây cà phê hàng năm chiếm 60% GDP của địa phương. Một trong những nguyên nhân thiếu vốn cho doanh nghiệp là huy động tại chỗ mới chỉ đáp ứng được 60% nhu cầu vốn trên địa bàn, do đó doanh nghiệp chưa chủ động được vốn.

Về vấn đề này, Phó Thống đốc NHNN Đào Minh Tú cũng khẳng định: Hiện nay, cùng với NHNN, Agribank đã cam kết tài trợ 6.000 tỷ đồng cho cây cà phê Tây Nguyên. Điều này cũng được Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng Nông nghiệp Việt Nam (Agribank) Nguyễn Tiến Đông khẳng định: Agribank đã chỉ đạo các chi nhánh tập trung đầu tư mạnh vào các đối tượng này. Với chi nhánh Agribank Tây Nguyên vào cuối năm 2008 dư nợ cho vay cà phê chỉ đạt 4.758 tỷ đồng thì đến năm 2012 dư nợ đạt 8.025 tỷ đồng, chiếm 23%/tổng dư nợ; trong đó: trồng, chăm sóc là 4.633 tỷ đồng và thu mua, chế biến xuất khẩu 3.392 tỷ đồng; với số lượng khách hàng còn quan hệ vay vốn trên 71.500 khách hàng.

Bên cạnh việc hỗ trợ về vốn, ngành cà phê Tây Nguyên cần khắc phục trong công tác sử dụng nguồn vốn. Một trong số biện pháp được đại diện Agribank đưa ra là cần thực hiện phương thức cho vay lưu vụ cà phê. Hình thức cho vay lưu vụ sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho người dân chuyên canh cây cà phê chủ động về nguồn, kịp thời trong đầu tư, chăm sóc cây trồng đạt sản lượng và chất lượng cao, đồng thời hướng tới đạt tiêu chuẩn chất lượng quốc tế.

Đồng thời, cần hỗ trợ để đầu tư thâm canh cà phê để tăng vụ, tăng năng suất, sản lượng. Muốn vậy cần hỗ trợ vốn và kỹ thuật từ Ngân sách nhà nước và hệ thống các ngân hàng về ưu đãi vốn, lãi suất để người dân yên tâm trong thời gian thực hiện thâm canh. Hiện nay, theo tính toán của Tổng công ty cà phê Việt Nam (Vinacafe), dự toán chi phí đầu tư tái canh trong 5 năm theo đơn giá năm 2012 của đơn vị này là 255 triệu đồng/ha đối với cà phê vối và 302 triệu đồng/ha đối với cà phê chè. Tính ra, tổng số vốn cần cho kế hoạch tái canh 11.000 ha cà phê già cỗi của các đơn vị thuộc Vinacafe từ năm 2012 - 2019 là 2.813 tỉ đồng. Tuy nhiên, bên cạnh các doanh nghiệp lớn như Vinacafe đã quan tâm đến việc đầu tư tái canh vùng nguyên liệu, nhiều doanh nghiệp sử dụng nguồn cà phê cũng chưa chú trọng tới việc hỗ trợ vốn đầu tư cũng như khoa học kỹ thuật cho nông dân thực hiện tái canh và thâm canh cây cà phê.

Một thực tế nữa là dù đã có chính sách liên kết: Nông dân, Ngân hàng, Doanh nghiệp và Nhà nước trong chuỗi sản xuất - chế biến - tiêu thụ nông sản, nhưng do thiếu chế tài xử lý vi phạm cam kết giữa các bên nên cũng thường xuyên xảy ra tình trạng… vỡ cam kết. Bởi tâm lý người dân thường trữ cà phê chờ giá lên mới bán và cứ đại lý nào trả giá cao thì sẽ bán cho đại lý đó. Do đó, việc liên kết tốt 4 nhà trong quá trình sản xuất và kinh doanh cà phê là yêu cầu then chốt để ngành cà phê Tây Nguyên phát triển đồng bộ và có trật tự...

(HTH)