Mạnh tay thanh lọc cổ phiếu kém chất lượng

Ngoài nâng cao tiêu chuẩn niêm yết đối với các cổ phiếu niêm yết lần đầu, Ủy ban chứng khoán Nhà nước đang chỉ đạo các Sở giao dịch chứng khoán triển khai nhiều giải pháp để thanh lọc các cổ phiếu yếu đang niêm yết nhằm nâng cao chất lượng hàng hóa cho thị trường chứng khoán.

Mạnh tay thanh lọc cổ phiếu kém chất lượng

Thanh lọc mạnh

Để thực hiện thành công mục tiêu nâng cao chất lượng hàng hóa niêm yết cho thị trường chứng khoán, như chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Đề án tái cấu trúc thị trường chứng khoán đề ra, cơ quan quản lý có nhiều việc phải làm, trong đó có hai việc được coi là quan trọng hơn cả.

Thứ nhất, sàng lọc để loại khỏi sàn các cổ phiếu yếu đang niêm yết. Số lượng các cổ phiếu yếu thể hiện rõ nét qua hàng trăm cổ phiếu đang trong diện bị Sở GDCK TP.HCM  (HOSE) và Sở GDCK Hà Nội (HNX) bị đưa vào diện cảnh báo, kiểm soát, tạm ngừng giao dịch và hủy niêm yết. Để thực hiện việc này hiệu quả, đòi hỏi Ủy ban chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cần tập trung chỉ đạo HOSE và HNX siết chặt việc quản lý niêm yết đối với các DN trên sàn, nhằm đảm bảo tuân thủ chặt quy định pháp lý, qua đó sàng lọc hiệu quả các cổ phiếu kém chất lượng.

Thứ hai, chặt chẽ hơn trong xét duyệt hồ sơ đối với các các DN niêm yết lần đầu lên sàn, thông qua áp dụng các chuẩn niêm yết đã được nâng cao tại Nghị định 58/2012 quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Chứng khoán và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán. Nói về hướng làm này, ông Nguyễn Sơn, Vụ trưởng Vụ Phát triển thị trường, UBCKNN, cho hay, UBCKNN đang tập trung chỉ đạo HOSE và HNX trong quá trình thẩm định hồ sơ niêm yết lần đầu đối với các DN, cần rất chặt chẽ trong áp những tiêu chuẩn niêm yết mới đã được triển khai theo hướng khắt khe hơn hơn tại Nghị định 58/2012. Biện pháp quan trọng này là để gia tăng ngay chất lượng hàng hóa đầu vào cho thị trường.

Trong khi việc loại bỏ các cổ phiếu đang niêm yết khỏi sàn HOSE và HNX đang đối mặt với không ít khó khăn, thì việc nâng cao chất lượng hàng hóa cho thị trường chứng khoán đang được trông chờ vào biện pháp “lọc” mạnh chất lượng hàng hóa trước khi lên sàn niêm yết. Điều này vừa đảm bảo cung cấp cho thị trường các loại cổ phiếu có chất lượng, vừa giảm thiểu tình trạng tái xuất hiện những mặt hàng kém chất lượng trong thời gian tới.

Việc sàng lọc cổ phiếu yếu trên sàn đòi hỏi vừa phải thực hiện liên tục, chặt chẽ, vừa phải đảm bảo giảm thiểu xáo trộn cho thị trường. Điều này lý giải tại sao Nghị định 58/2012 không đưa ra lộ trình cụ thể về áp tiêu chuẩn niêm yết mới đối với các DN đã niêm yết trước thời điểm văn bản pháp lý này có hiệu lực. Thay vào đó, cơ quan quản lý khuyến khích các DN này chủ động lên kế hoạch tăng quy mô vốn, cũng như các chỉ tiêu hoạt động khác nhằm hướng tới chuẩn niêm yết cao hơn tại Nghị định 58/2012. Cách làm này sẽ góp phần dần nâng cao chất lượng hàng hóa cho thị trường chứng khoán trong quá trình tái cấu trúc đang diễn ra mạnh mẽ.

Mở cơ hội niêm yết cho doanh nghiệp hậu M&A

Trong bối cảnh tái cấu trúc thị trường chứng khoán đang được Bộ Tài chính, UBCKNN tập trung triển khai quyết liệt, cũng như những biến động bất lợi của tình hình kinh tế vĩ mô, hoạt động mua bán, sáp nhập doanh nghiệp (M&A) giữa các công ty đang niêm yết trên HOSE, HNX và giữa các DN đang niêm yết với các DN chưa niêm yết có chiều hướng diễn ra ngày một sôi động. Thực tế này làm phát sinh nhu cầu niêm yết cổ phiếu của các DN hình thành sau quá trình M&A.

Sau một thời gian thiếu vắng quy định pháp lý cho các DN hình thành sau quá trình M&A, Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư 73/2013 hướng dẫn chi tiết một số điều về niêm yết chứng khoán tại Nghị định 58/2012, trong đó quy định chi tiết về điều kiện niêm yết của công ty cổ phần hình thành sau quá trình M&A và hồ sơ đăng ký niêm yết tại HOSE và HNX. Quy định mới này có hiệu lực từ ngày 15/7/2013.

Theo Thông tư 73/2013, để đủ điều kiện niêm yết trên sàn HOSE, công ty bị sáp nhập phải có ít nhất 2 năm hoạt động dưới hình thức công ty cổ phần tính đến thời điểm công ty hình thành sau sáp nhập được cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh; tỷ lệ lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu (ROE) năm gần nhất tối thiểu là 5% và hoạt động kinh doanh của 2 năm liền trước năm sáp nhập phải có lãi; không có các khoản nợ phải trả quá hạn trên 1 năm; không có lỗ lũy kế tính đến năm sáp nhập.

Đối với sàn HNX, trường hợp công ty nhận sáp nhập là DN niêm yết trên HNX và công ty bị sáp nhận là DN niêm yết trên Sở GDCK, thì công ty hình thành sau sáp nhập phải thực hiện đăng ký thay đổi niêm yết. Trường hợp công ty nhận sáp nhập là công ty niêm yết trên HNX, công ty bị sáp nhập không phải là công ty niêm yết trên Sở GDCK, công ty hình thành sau sáp nhập sẽ được thực hiện đăng ký niêm yết bổ sung cho phần cổ phiếu hoán đổi của công ty bị sáp nhập…

(Th.S Nguyễn Hải Sơn)