Muốn chống tham nhũng phải cải cách hành chính

Cải cách hành chính sẽ mở cánh cửa công khai hóa và minh bạch hóa, tạo thuận lợi cho công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng. Việc minh bạch phải được coi là tôn chỉ mục đích để ai cũng phải thực hiện. Ông Mai Quốc Bình, Phó Tổng Thanh tra thường trực, Thanh tra Chính phủ, đã nói như vậy trong có cuộc trao đổi với báo giới về mối liên quan giữa phòng, chống tham nhũng và cải cách hành chính.

Muốn chống tham nhũng phải cải cách hành chính

Theo ông Bình, cải cách hành chính và phòng, chống tham nhũng là hai vấn đề nhưng lại có sự tương tác, hỗ trợ lẫn nhau. Nếu chống tham nhũng mà không cải cách hành chính thì sẽ không đạt được kết quả tốt. Công chúng luôn mong muốn minh bạch mọi vấn đề liên quan đến chủ trương chính sách của Nhà nước, đặc biệt là những vấn đề ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân, các tổ chức và các doanh nghiệp.

Ông Bình cho rằng lĩnh vực cần phải cải cách đầu tiên chính là thể chế, bao gồm: pháp luật, chủ trương, chính sách... làm sao cho người dân hiểu, cũng như tạo điều kiện cho họ giám sát để đem lại sự minh bạch. Để cải cách tốt, phải có sự phối hợp và giám sát từ Trung ương đến địa phương nhằm bảo đảm tính khả thi của các quyết định và hạn chế tối đa những mất mát của cá nhân, tổ chức hay các doanh nghiệp.

Trong lĩnh vực tài chính công, các hiện tượng tiêu cực như tham ô, lãng phí, bòn rút, cắt xén còn khá phổ biến. Do vậy, phải tìm cho ra cơ chế để minh bạch nguồn vốn do Nhà nước đầu tư và phải giám sát được nó. Đây là vấn đề không hề đơn giản.

Có ý kiến cho rằng từ khi Luật Phòng, chống tham nhũng ra đời, số các vụ án tham nhũng không giảm đi mà còn có chiều hướng gia tăng. Bàn về vấn đề này, ông Bình nói: Cần có những con số thống kê cụ thể của các tổ chức phòng, chống tham nhũng xem tình hình gia tăng đó do đâu, liệu có phải bản thân việc tham nhũng gia tăng hay do lâu nay ta không phát hiện ra mà bây giờ nhờ công tác phòng, chống tham nhũng mà phát hiện ra nhiều. Đây quả thực vẫn là một ẩn số đòi hỏi phải tìm ra lời giải.

Tổng kết một năm thực hiện Luật Phòng, chống tham nhũng, có tới 14/15 số vụ liên quan đến doanh nghiệp, mà nguyên nhân căn bản là do khâu quản lý Nhà nước ở các cấp còn yếu kém nên đã tạo kẽ hở cho những đối tượng tham nhũng khai thác.

Đối với doanh nghiệp thì mục tiêu cuối cùng là lợi nhuận nên họ luôn tranh thủ mọi lợi thế trong kinh doanh, tìm mọi cách để tạo ra những mối quan hệ tốt với những người ra những quyết định ảnh hưởng đến quyền lợi của họ. Chính vì thế, họ sẵn sàng bỏ ra một khoản tiền nào đó để đạt được mục đích của mình. Vấn đề này xảy ra ở mọi quốc gia chứ không riêng gì Việt Nam. Muốn chống được những tiêu cực này thì mọi cái phải được minh bạch hóa. 

6 tháng đầu năm: Ngành Thanh tra thực hiện gần 3.000 cuộc thanh tra hành chính và chuyên ngành 

Báo cáo của Thanh tra Chính phủ về công tác thanh tra 6 tháng đầu năm 2008 tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6/2008 cho biết, từ đầu năm đến nay, toàn ngành Thanh tra đã thực hiện 2.923 cuộc thanh tra hành chính, thanh tra chuyên ngành. Kết quả đã phát hiện tổng giá trị sai phạm 1.743,664 tỷ đồng, 45.647 USD, kiến nghị thu hồi 953,44 tỷ đồng và 45.647 USD, kiến nghị xử lý hành chính 110 tập thể, 610 cá nhân, kiến nghị xử lý hình sự 22 vụ việc.

Thanh tra Chính phủ đã triển khai 14 đoàn thanh tra tập trung vào một số dự án lớn cũng như việc thực hiện cổ phần hóa một số doanh nghiệp Nhà nước, và chỉ đạo, hướng dẫn thanh tra tỉnh, thành phố tiến hành thanh tra trên diện rộng việc chấp hành chính sách, pháp luật của ngành Thuế.

Đến nay, 60 tỉnh, thành đã thành lập đoàn thanh tra và đang tiến hành thanh tra, 4 tỉnh còn lại do Kiểm toán Nhà nước đang tiến hành kiểm toán nên triển khai thanh tra muộn hơn để tránh chồng chéo. Kết quả thanh tra bước đầu đã có tác dụng thúc đẩy tăng số thu của ngành Thuế.

Trong công tác phòng, chống tham nhũng, 6 tháng đầu năm, Chính phủ, các Bộ, ngành, địa phương tiếp tục đẩy mạnh việc hoàn thiện thể chế, tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng, chống tham nhũng; thực hiện cải cách hành chính, công khai, minh bạch hoạt động của cơ quan, đơn vị; kiện toàn, củng cố tổ chức và tăng cường hoạt động của các đơn vị chuyên trách về phòng, chống tham nhũng.