Thanh toán điện tử thay đổi hoạt động thương mại tại Việt Nam

Đã không còn xa lạ khi nền kinh tế tại nhiều quốc gia được mô tả là “xây dựng dựa trên những doanh nghiệp quy mô nhỏ”. Nhưng có lẽ không đâu bằng Việt Nam, điều này thực sự đúng. Ngay sau khi chính sách “Đổi Mới” bắt đầu được thực thi từ cuối những năm 1980, nhiều doanh nghiệp đã được thành lập, từ đó tạo nên một số lượng lớn các doanh nghiệp ở mọi quy mô.

Ảnh: P.An.Ảnh: P.An.

Ngày nay, các doanh nghiệp nhỏ đã trở thành một phần quan trọng của nền kinh tế và văn hóa Việt Nam.

Tại Việt Nam, ước tính hiện nay có hơn 600.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ. Hoạt động của mô hình này đã mang lại nhiều cơ hội cho nguồn nhân lực Việt Nam, nhưng đồng thời cũng làm gia tăng đáng kể sự phụ thuộc của nền kinh tế vào tiền mặt, do hầu hết các doanh nghiệp nhỏ không có đủ cơ sở hạ tầng hoặc nguồn vốn cần thiết để thiết lập một hệ thống thanh toán điện tử bằng thẻ.  

Từ những rào cản gia nhập mạng lưới thanh toán điện tử kể trên, nhiều doanh nghiệp khắp cả nước đã không thể tiếp cận các lợi ích mà thương mại điện tử mang lại, bao gồm: tăng số lượng giao dịch và sự hài lòng của khách hàng; bảo đảm thanh toán an toàn, chống gian lận; đơn giản hóa việc tính toán, quản lý dòng vốn tốt hơn và giảm rủi ro liên quan tới thống kê, lưu giữ, trao đổi và vận chuyển tiền mặt.

Một nghiên cứu của Visa do Tổ chức Moody’s Analytics thực hiện cho thấy sự phổ biến của các sản phẩm thanh toán điện tử tại Việt Nam đã đóng góp 1,2 tỷ USSD (tương đương 25 nghìn tỷ Việt Nam đồng) cho GDP Việt Nam trong giai đoạn từ năm 2008 đến năm 2012. Không thể phủ nhận những lợi ích mà thanh toán điện tử mang lại, cũng giống như tầm quan trọng của việc duy trì một thị trường mở nhằm khuyến khích cạnh tranh và sự đổi mới trong ngành công nghiệp. Dữ liệu từ Ngân hàng Thế giới cũng cho biết 79% người dân Việt Nam hiện đang không có một tài khoản tại một tổ chức tài chính uy tín nào. Điều này cũng có nghĩa là nền kinh tế sẽ phát triển tốt hơn nếu chúng ta có thể kết nối họ với thanh toán điện tử.

Nhằm thúc đẩy sự phát triển của thanh toán điện tử tại Việt Nam, những giải pháp tiên tiến mới như dịch vụ thanh toán điện tử bằng thiết bị di động - Mobile Point-of-Sale (gọi tắt là mPOS) có thể góp phần gia tăng đáng kể số lượng doanh nghiệp Việt Nam chấp nhận thanh toán bằng thẻ; từ đó, đóng góp vào sự tăng trưởng của nền kinh tế nội địa nói chung.

Thay vì phải lắp đặt thiết bị POS cố định theo phương pháp truyền thống, dịch vụ mPOS sử dụng một đầu đọc thẻ nhỏ gắn vào điện thoại smartphone. Sau khi đã được cài đặt, mPOS cho phép các doanh nghiệp chấp nhận thanh toán điện tử một cách an toàn và hiệu quả.

Mới đây, Visa đã phối hợp cùng Ngân hàng VietinBank và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam lần đầu ra mắt dịch vụ mPOS tại Việt Nam. Visa rất vinh dự khi được góp phần cung cấp giải pháp mới này, nhằm khắc phục các hạn chế trong thanh toán điện tử theo phương pháp truyền thống; đồng thời gia tăng số lượng người sử dụng thanh toán điện tử, giúp các doanh nghiệp mở rộng, phát triển kinh tế và hỗ trợ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu giảm sự phụ thuộc của nền kinh tế vào tiền mặt.

Về phía các doanh nghiệp, có hai lợi ích chính mà mPOS sẽ mang lại: Thứ nhất, việc lắp đặt mPOS sẽ tiết kiệm nhiều chi phí hơn so với một hệ thống POS cố định, giúp giảm đáng kể các rào cản gia nhập mạng lưới thanh toán điện tử đối với hàng trăm nghìn doanh nghiệp Việt Nam. Với sự thâm nhập và tăng trưởng nhanh chóng của điện thoại di động smartphone tại Việt Nam, giá thành của các thiết bị cầm tay này đang tiếp tục trên xu hướng giảm. Do đó, nhiều doanh nghiệp đã có sẵn nền tảng cần thiết để sử dụng mPOS, hoặc họ chỉ cần đầu tư vài triệu đồng cũng có thể sở hữu một chiếc smartphone để tích hợp dịch vụ.

Thứ hai, do các thiết bị di động có thể kết nối Internet 3G hoặc Wi-Fi nên tính lưu động được tăng cao hơn so với phương pháp thanh toán truyền thống. Điều này rất quan trọng đối với doanh nghiệp có quy mô nhỏ hơn như các chủ gian hàng tại chợ với cơ sở vật chất thiết lập tạm thời hay những đơn vị cung cấp dịch vụ tận nơi cho khách hàng.

Ngày nay, số lượng lớn các doanh nghiệp nhỏ trên khắp cả nước, dù là nhà hàng, quán café hay cửa hàng thời trang, đều có thể lắp đặt một hệ thống mPOS nhanh chóng và tiết kiệm chi phí để phục vụ hoạt động kinh doanh của họ, đồng thời mang đến cho khách hàng sự tiện lợi và an toàn khi thanh toán bằng thẻ Visa. Giải pháp mPOS cũng cho phép giao dịch với khối lượng lớn một cách nhanh hơn và hiệu quả hơn.

Trong bối cảnh Ngân hàng Nhà Nước Việt Nam dự kiến sẽ ban hành nghị định “Thanh toán không dùng tiền mặt”, việc chấp nhận thanh toán bằng thẻ tín dụng và thẻ ghi nợ sẽ ngày càng trở nên cần thiết đối với các doanh nghiệp để có thể tiếp tục hoạt động trên thị trường. Ở nhiều nơi khác trên thế giới, sự phổ biến của mPOS, đặc biệt là đối với những doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ, đang chuyển dịch xu hướng thương mại từ sử dụng thanh toán bằng tiền mặt sang thanh toán điện tử. Từ năm 2011 đến năm 2012, số lượng của các điểm thanh toán mPOS được vận hành trên toàn thế giới tăng 111%, từ 4,5 triệu tới 9,5 triệu điểm, dự kiến sẽ tiếp tục tăng lên mức 38 triệu điểm vào năm 2017.

Với mPOS, các doanh nghiệp Việt Nam sẽ có một công cụ mới, hỗ trợ họ trên con đường phát triển.

(Lorijon Bacchi, Giám đốc khu vực của Visa tại Việt Nam, Campuchia và Lào)