Bộ trưởng Bộ Tài chính: "Ngành Hải quan phải tạo bước chuyển mạnh mẽ trong chống buôn lậu"

Đó là một trong những nhiệm vụ mà người đứng đầu Bộ Tài chính - Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng giao cho ngành Hải quan phải thực hiện triệt để trong những tháng cuối năm 2014. Phát biểu tại Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2014 do Tổng cục Hải quan tổ chức sáng nay (5/7/2014), Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng đánh giá cao những thành tích mà ngành Hải quan đã đạt được trong 6 tháng đầu năm 2014.

Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng phát biểu chỉ đạo tại Hội Nghị. Ảnh: Báo Hải quan.Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng phát biểu chỉ đạo tại Hội Nghị. Ảnh: Báo Hải quan.

Báo cáo tại hội nghị, Phó Tổng cục trưởng, Tổng cục Hải quan - Nguyễn Dương Thái cho biết: 6 tháng đầu năm, ngành Hải quan đã triển khai nhiều giải pháp nhằm thực hiện tốt nhiệm vụ thu ngân sách, cải cách hiện đại hóa, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp trong hoạt động xuất nhập khẩu (XNK)...  

Hỗ trợ doanh nghiệp kịp thời

Theo Phó Tổng cục trưởng Nguyễn Dương Thái, trong thời gian qua, lợi dụng việc Trung Quốc đưa trái phép giàn khoan Hải Dương 981 vào thềm lục địa và vùng đặc quyền kinh tế nước ta, một số đối tượng xấu đã kích động quần chúng biểu tình, tuần hành để gây rối, phá hoại tài sản, nhà xưởng, gây thiệt hại cho hoạt động sản xuất, kinh doanh…(đặc biệt tại các tỉnh Hà Tĩnh, Bình Dương và Đồng Nai). Điều này đã gây ảnh hưởng không nhỏ đến việc thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội năm 2014 nói chung, tình hình thu ngân sách nhà nước (NSNN) của ngành nói riêng.

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Lãnh đạo Đảng, Chính phủ và Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan đã tích cực, chủ động triển khai các biện pháp, cụ thể: Chỉ đạo các đơn vị tiến hành triển khai các giải pháp hỗ trợ, giúp đỡ doanh nghiệp (Công văn 99/TCHQ-VP ngày 15/5/2014 về việc triển khai các giải pháp hỗ trợ hoạt động của doanh nghiệp trong điều kiện công nhân biểu tình tại một số địa bàn; thành lập đơn vị đầu mối tham mưu, xử lý vướng mắc, khó khăn cho doanh nghiệp bị thiệt hại tại Cơ quan Tổng cục; thành lập Tổ công tác trực tiếp tiếp nhận, tư vấn, hỗ trợ và giải quyết các vấn đề liên quan đến lĩnh vực hải quan tại Cục Hải quan các tỉnh nơi có doanh nghiệp bị thiệt hại. Chủ động, tích cực triển khai các giải pháp hỗ trợ, giúp đỡ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp khôi phục sản xuất kinh doanh như: Tập trung nguồn lực, kịp thời giải quyết những khó khăn, vướng mắc; Bố trí, sắp xếp CBCC làm ngoài giờ, tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình làm thủ tục hải quan; Trực tiếp xuống địa bàn nắm tình hình thiệt hại; Khôi phục dữ liệu, sao lưu các hồ sơ, chứng từ; Hướng dẫn doanh nghiệp về thủ tục, gia hạn thời hạn nộp tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt, miễn, giảm thuế XNK; Nghiên cứu, điều chỉnh chỉ tiêu phân luồng nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc thông quan nhưng vẫn đảm bảo công tác quản lý; Tạm dừng hoặc chuyển việc thanh tra, kiểm tra sang năm 2015...

Nghiên cứu, kiến nghị các cấp có thẩm quyền bổ sung các biện pháp đơn giản hóa thủ tục quản lý thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp; với việc chủ động, tích cực triển khai các biện pháp nêu trên đã tạo điều kiện cho các doanh nghiệp bị thiệt hại khắc phục khó khăn, sớm trở lại hoạt động bình thường. Điều đó được cộng đồng doanh nghiệp ghi nhận và đồng tình ủng hộ.

Chú trọng nhiệm vụ thu

Ngay từ đầu năm, ngành Hải quan đã triển khai đồng bộ, hiệu quả các giải pháp về điều hành NSNN; bảo đảm thực hiện các nhiệm vụ thu, chi theo dự toán; tổ chức thực hiện tốt Luật thuế sửa đổi, bổ sung; tăng cường công tác quản lý thu, khai thác nguồn thu; triển khai quyết liệt các biện pháp chống thất thu, chống chuyển giá; kiểm soát chặt chẽ việc hoàn thuế GTGT; đẩy mạnh việc xử lý và thu hồi nợ thuế, giảm tỷ lệ nợ đọng thuế, không để phát sinh nợ mới…

Bên cạnh đó, thực hiện chi NSNN hiệu quả, tiết kiệm: Đẩy mạnh thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; Rà soát, quản lý chặt chẽ các khoản chi NSNN, bảo đảm đúng dự toán được duyệt; Triệt để tiết kiệm chi cho bộ máy quản lý nhà nước, sự nghiệp công; Cắt giảm tối đa kinh phí tổ chức hội nghị, hội thảo, công tác nước ngoài, lễ hội, lễ kỷ niệm, tổng kết và các khoản chi chưa cần thiết…

Đẩy mạnh công tác cải cách hành chính: Tiến hành rà soát, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đơn giản hóa thủ tục hành chính (TTHC); Thực hiện có hiệu quả chính sách ưu đãi trong lĩnh vực hải quan; Triển khai hiệu quả công tác kiểm soát TTHC; Gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng với kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật; Thiết lập hệ thống thông tin tiếp nhận, xử lý phản ánh kiến nghị về quy định hành chính và tình hình, kết quả giải quyết TTHC…; Tăng cường thanh tra, kiểm tra, chấn chỉnh và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về thu NSNN; Đẩy mạnh phòng, chống tham nhũng; Tăng cường công tác chống buôn lậu; Kiểm soát chặt chẽ các hoạt động buôn bán qua biên giới, kinh doanh TNTX, hàng hóa NK vào khu phi thuế quan;

Đồng thời, tăng cường và nâng cao chất lượng thông tin thống kê, dự báo, cơ chế phối hợp, cung cấp, phổ biến thông tin phân tích, dự báo; Xây dựng báo cáo kim ngạch XNK, nhập siêu chi tiết theo ngành hàng trọng điểm; đẩy mạnh công tác tuyên truyền phổ biến và hỗ trợ tư vấn pháp luật về thuế, hải quan cho cộng đồng doanh nghiệp.

Tính đến hết 30/6/2014, tổng số lượng tờ khai XNK đạt 3,28 triệu tờ khai; trong đó số lượng tờ khai XK là 1,63 triệu tờ và số lượng tờ khai NK là 1,65 triệu tờ. Tính đến hết 30/6/2014, có 45,74 nghìn doanh nghiệp tham gia hoạt động XNK, tăng 7,7% so với cùng kỳ năm trước. Ước cả năm 2014, số lượng doanh nghiệp tham gia XNK đạt khoảng 54 nghìn doanh nghiệp, tăng 3,5% so với năm 2013.

Tổng thu NSNN từ 01/01 đến hết 30/6/2014 đạt 117.523 tỷ đồng, đạt 52,5% dự toán, tăng 24,4% so với cùng kỳ năm 2013. Ước  số thu NSNN năm 2014 đạt 230.000 tỷ đồng.

Tính đến 30/06/2014, tổng nợ thuế chuyên thu quá hạn của ngành Hải quan khoảng 6.639 tỷ đồng. Nợ thuế chuyên thu quá hạn tính đến 30/06/2014 so với thời điểm 31/12/2013 (là 6.411 tỷ đồng) tăng tuyệt đối là khoảng 228 tỷ đồng (trong đó bổ sung nợ thuế của Cục KTSTQ khoản trên 50 tỷ đồng), tăng tương đối là khoảng: 3,56%.

Tăng cường kiểm tra, giám sát

Cùng với việc tạo điều kiện thông thoáng, thuận tiện cho doanh nghiệp, công tác kiểm tra, giám sát đối với hàng hóa XNK, phương tiện vận tải XNC, quá cảnh cũng được chú trọng. Chủ động tăng cường triển khai các biện pháp quản lý, trong đó tập trung vào một số loại hình, hàng hóa XNK nhạy cảm, dễ bị lợi dụng để buôn lậu, gian lận thương mại, trốn thuế,...

Công tác quản lý, giám sát đạt được những kết quả nhất định, đã hạn chế được những bất cập, sơ hở về cơ chế, chính sách để buôn bán, vận chuyển trái phép hàng hóa có nguy cơ ảnh hưởng tới môi trường, an ninh quốc gia, vi phạm Công ước Cites, Basel; hạn chế tình trạng tồn đọng hàng hóa tại cửa khẩu...

Quyết liệt chống buôn lậu, gian lận thương mại

Tính từ 16/12/2014-15/6/2014, toàn ngành phát hiện, xử lý 8.915 vụ (giảm 19,8% so với cùng kỳ 2013), trị giá hàng vi phạm ước tính 168 tỷ 904 triệu đồng (tăng 14,3% so với cùng kỳ 2013), khởi tố hình sự 6 vụ, chuyển các cơ quan khác khởi tố 27 vụ; Thu nộp NSNN 59 tỷ 652 triệu đồng. Trong đó, Cục ĐTCBL chủ trì bắt giữ, xử lý 43 vụ, trị giá hàng vi phạm ước 92 tỷ 539 triệu đồng, khởi tố 3 vụ, thu nộp NSNN 5 tỷ 366 triệu đồng.

Theo đánh giá của Tổng cục Hải quan, công tác chống buôn lậu được thực hiện hiệu quả, từ khâu xây dựng kế hoạch, triển khai chỉ đạo của lãnh đạo các cấp; nắm vững diễn biến tình hình tại địa bàn, để chủ động đấu tranh, phát hiện, bắt giữ hiệu quả. Trong đó phải kể đến một số thành tích nổi bật như: Phát hiện, khởi tố các Công ty TNHH kỹ thuật thiết bị y tế Bảo Trân, Công ty TNHH TM-DV thiết bị y tế A.N.N.A về hành vi NK thiết bị y tế đã qua sử dụng (thuộc danh mục cấm NK); Phối hợp với Tổng cục an ninh bắt giữ 1.640 m3 dầu DO tại vùng biển Thanh Hóa; Các vụ bắt giữ 4,22 kg heroin, 3,4 kg tiền chất pseudoephedrine... tại TP. Hồ Chí Minh...

"Phủ sóng" VNACCS/VCIS 

Ngày 01/4/2014, hệ thống thông quan điện tử VNACCS/VCIS chính thức đi vào vận hành. Tính đến 30/6/2014, hệ thống VNACCS đã được triển khai tại 34 cục hải quan các tỉnh, thành phố (195 chi cục) với gần 01 triệu tờ khai (chiếm hơn 30% tổng tờ khai XNK), tổng kim ngạch đạt 41,65 tỷ USD (chiếm gần 30% tổng kim ngạch XNK, trong đó kim ngạch XK là 20,42 tỷ USD, kim ngạch nhập khẩu là 21,24 tỷ USD ) và 30,2 nghìn doanh nghiệp tham gia. 

Hệ thống VNACCS/VCIS được triển khai theo đúng tiến độ, không gây xáo trộn lớn cho hoạt động XNK, các doanh nghiệp đã nhanh chóng tiếp cận với hệ thống, việc thực hiện thông quan dần ổn định; Việc thực hiện các chức năng quản lý nhà nước được bảo đảm chặt chẽ và hiệu quả; việc vận hành Hệ thống, hạ tầng kỹ thuật, đường truyền mạng ổn định và thông suốt; công tác chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra, hướng dẫn và hỗ trợ được thực hiện kịp thời, quyết liệt; tỷ lệ phân luồng phù hợp với tình hình thực tế.

Thông qua việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS đã tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, góp phần đẩy mạnh cải cách TTHC, rút ngắn thời gian thông quan; hệ thống hỗ trợ khai tự động nhiều chỉ tiêu, giúp doanh nghiệp hạn chế được sai sót trong quá trình nhập dữ liệu; giảm việc phụ thuộc vào văn bản, giấy tờ bởi hệ thống văn bản đã được mã hóa, cập nhật... Bên cạnh đó, do hệ thống hướng đến mô hình một cửa, hạn chế sử dụng hồ sơ giấy thông qua áp dụng chữ kí điện tử…Do đó, ngoài việc hưởng lợi từ hệ thống VNACCS/VCIS doanh nghiệp còn được hưởng lợi khi triển khai Cơ chế một cửa.

Luật Hải quan sửa đổi được thông qua 

Ngày 23/6/2014 tại kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XIII đã thông qua Luật Hải quan sửa đổi với đa số phiếu tán thành (91,16%). Luật Hải quan sửa đổi có nhiều nội dung sửa đổi, bổ sung những quy định phù hợp với các cam kết quốc tế; cải cách thủ tục hải quan theo hướng đơn giản, rõ ràng, công khai, thuận tiện, thống nhất, tạo thuận lợi thương mại, thực hiện hải quan điện tử, một cửa quốc gia. Đồng thời, nâng cao hiệu lực và hiệu quả trong việc thực thi nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền quốc gia, an ninh kinh tế; trong phòng chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới...

Tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng chỉ đạo: "Trong thời gian tới, ngành Hải quan cần triển khai một số nhiệm vụ trọng tâm như sau: Quyết liệt triển khai các văn bản hướng dẫn Luật Hải quan sửa đổi có hiệu lực thi hành 1/1/2015, trong tháng 7/2014 hoặc chậm nhất đầu tháng 8/2014, Tổng cục Hải quan phải trình 4 Nghị định lên Chính phủ (Nghị định phải được lấy ý kiến của các bộ, ngành và được Bộ Tư pháp thẩm định), tổ chức hướng dẫn thực hiện Luật là ưu tiên số 1 mà Tổng cục Hải quan cần tập trung thực hiện. Bên cạnh đó, quyết liệt thực hiện tốt và hiệu quả hệ thống VNACCS/VCIS từ thể chế gắn với thủ tục hành chính, đào tạo nhân lực, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, gắn kết với các bộ, ngành, địa phương. Hải quan là khâu đầu và khâu cuối, khâu giữa hải quan phụ thuộc vào các bộ, ngành khác, do đó cần có sự phối hợp đồng bộ, chặt chẽ với các bộ, ngành – đây là ưu tiên số 2. Công tác quản lý rủi ro cần thường xuyên theo dõi đôn đốc hoạt động thu thập thông tin, hồ sơ của DN – đây là điều kiện quan trọng chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, tiến hành đánh giá mức độ tuân thủ pháp luật và xếp hạng rủi ro DN, điều kiện áp dụng chính sách quản lý thuế, chủ động xây dựng quản lý hồ sơ DN trọng điểm… Tiếp tục đào tạo lại cán bộ, cơ cấu lại tổ chức, nâng cao trình độ cho cán bộ phục vụ cho hiện đại hóa. Phải quy rõ trách nhiệm của người đứng đầu. Tăng cường kỷ luật kỷ cương trong ngành. Và phải làm lâu dài.".

Riêng đối với công tác chống buôn lậu, mặc dù 6 tháng đầu năm 2014, ngành Hải quan đã bắt gần 10.000 vụ buôn lậu, nhưng người đứng đầu Bộ Tài chính vẫn tỏ ra "băn khoăn" về tình trạng hàng hóa tiêu dùng kém chất lượng nhập từ Trung Quốc tràn ngập thị trường, đặc biệt là phân bón, thuốc trừ sâu kém chất lượng xuất hiện trên thị trường ảnh hưởng nghiêm trọng tới nền sản xuất nông nghiệp.

"Báo chí nêu nhiều về tình trạng hàng hóa kém chất lượng ảnh hưởng tới nền sản xuất và đời sống của nhân dân, nhưng "hình như" ngành Hải quan bắt được rất ít vụ. Đây là trách nhiệm nặng nề của ngành Hải quan nói riêng và của Ban Chỉ đạo 389 nói chung phải làm trong thời gian tới. Văn phòng Ban Chỉ đạo 389 đặt trụ sở tại Tổng cục Hải quan nghĩa là Chính phủ, Bộ Tài chính đặt trọn niềm tin vào ngành Hải quan. Do đó, ngành Hải quan phải tập trung chặn đứng tình trạng hàng giả, hàng kém chất lượng. Ngành Hải quan cần phối hợp với các lực lượng công an, biên phòng, cảnh sát biển…, các cấp ủy chính quyền địa phương, làm sao tạo bước chyển biến mạnh mẽ trong công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại.", Bộ trưởng Bộ Tài chính nhấn mạnh. 

(Phương An)