Có thể sử dụng một chữ ký số trong khai thuế và hải quan điện tử

Hiện nay, khi tham gia vào thủ tục hải quan điện tử (TTHQĐT), mỗi doanh nghiệp được cấp một tài khoản khai hải quan điện tử (HQĐT). Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp chưa nhận thức đúng trách nhiệm trong việc bảo mật nên tài khoản khai hải quan điện tử (HQĐT) của doanh nghiệp có nguy cơ bị tiết lộ, chiếm đoạt hoặc thay đổi mà doanh nghiệp không biết hoặc không kiểm soát được.

Ảnh minh họa - nguồn Internet.Ảnh minh họa - nguồn Internet.

Cục CNTT và Thống kê hải quan (Tổng cục Hải quan) cảnh báo, việc lộ tài khoản khai HQĐT sẽ dẫn đến nhiều nguy cơ như doanh nghiệp không thể truy cập hệ thống để khai tờ khai hải quan hoặc bị các đối tương xấu sử dụng tài khoản của doanh nghiệp để gây thiệt hại đến chính doanh nghiệp như khai báo hàng cấm, khai báo để bị cưỡng chế thuế và các hành vi vi phạm pháp luật khác.

Chính vì vậy, việc sử dụng chữ ký số thay cho việc sử dụng tài khoản khai HQĐT giúp doanh nghiệp được hưởng lợi thông qua việc cơ quan hải quan dễ dàng xác thực các đối tượng tham gia trực tuyến; dữ liệu gửi đến mang tính chính xác và bảo mật cao, tránh được tình trạng giả mạo truyền thông tin tờ khai vì các chữ ký số này đã được chứng thực bởi các nhà cung cấp dịch vụ chứng thực chữ ký số công cộng.

Việc sử dụng chữ ký số trong TTHQĐT là phù hợp với thông lệ quốc tế, đảm bảo thuận tiện, nhanh chóng trong quá trình giao dịch giữa cơ quan hải quan với doanh nghiệp đồng thời đáp ứng yêu cầu về độ an toàn và tính xác thực cao. Có thể nói, việc sử dụng chữ ký số không chỉ mang lại thuận lợi trong việc thực hiện TTHQĐT mà còn đem đến lợi ích trong suốt quá trình hoạt động, kinh doanh của doanh nghiệp.

Hệ thống thông tin ngành Hải quan chấp nhận tất cả chữ ký số cung cấp bởi các nhà cung cấp dịch vụ chữ ký số đã được Bộ Thông tin và Truyền thông cấp phép và đã xác nhận hợp chuẩn với cơ quan hải quan. Bao gồm: FPT, Bkav, VNPT-CA, Nacencom, CK-CA, Safe-CA, Viettel-CA, SmartSign.

Khi đã có chữ ký số, DN không phải đến trụ sở cơ quan hải quan mà chỉ cần thông qua mạng Internet để đăng ký, cụ thể tại Cổng TTĐT Hải quan (địa chỉ http://www.customs.gov.vn/), dịch vụ “Đăng ký doanh nghiệp sử dụng chữ ký số”.

Thời gian thực hiện việc đăng ký không quá 2 phút và thông qua Cổng TTĐT Hải quan, cơ quan hải quan trả lời chấp nhận hoặc từ chối (có nêu rõ lý do) chữ ký số của người khai hải quan. Chữ ký số đã đăng ký của người khai hải quan được sử dụng để thực hiện thủ tục hải quan điện tử tại tất cả các cục hải quan tỉnh, thành phố trên toàn quốc.

Từ ngày 15/11/2013, Tổng cục Hải quan sẽ tổ chức chạy thử hệ thống thông quan hàng hóa tự động VNACCS/VCIS. Từ ngày 01/4/2014 hệ thống VNACCS/VCIS sẽ chính thức được triển khai trên phạm vi toàn quốc. Việc sử dụng chữ ký số trong hệ thống VNACCS/VCIS là bắt buộc. Chữ ký số đã được sử dụng trong TTHQĐT sẽ tiếp tục được sử dụng trong hệ thống VNACCS/VCIS.

Trường hợp doanh nghiệp đã đăng ký sử dụng chữ ký số để kê khai - nộp thuế qua mạng với cơ quan thuế, doanh nghiệp vẫn có thể sử dụng chữ ký số này để thực hiện thủ tục hải quan điện tử, nhưng phải đăng ký với cơ quan hải quan.

Chữ ký số được biết đến như một công nghệ xác thực, đảm bảo an ninh, an toàn cho giao dịch trên môi trường Internet. Chữ ký số sẽ giải quyết vấn đề toàn vẹn dữ liệu và là bằng chứng chống sự chối bỏ trách nhiệm trên nội dung đã ký, giúp cho các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân yên tâm với các giao dịch điện tử của mình trong môi trường Internet.

Ở Việt Nam hiện nay, chữ ký số có giá trị pháp lý. Chữ ký số được quy định trong các văn bản sau: Luật Giao dịch điện tử số 51/2005/QH11 ngày 29/11/2005; Luật Công nghệ thông tin số 67/2006/QH11 ngày 29/6/2006; Nghị định số 57/2006/NĐ-CP ngày 9/6/2006 của Chính phủ về thương mại điện tử; Nghị định số 26/2007/NĐ-CP ngày 15/02/2007 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành Luật Giao dịch điện tử về chữ ký số và dịch vụ chứng thực chữ ký số.

Trong lĩnh vực tài chính và hải quan, ứng dụng chữ ký số được quy định trong các văn bản sau: Nghị định số 27/2007/NĐ-CP ngày 23/2/2007 của Chính phủ về giao dịch điện tử trong hoạt động tài chính; Nghị định số 87/2012/NĐ-CP ngày 23/10/2012 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Hải quan về thủ tục hải quan điện tử đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu thương mại (Điều 4). Thông tư số 196/2012/TT-BTC ngày 15/11/2012 của Bộ Tài chính quy định thủ tục hải quan điện tử đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu thương mại (Điều 5). Quyết định số 2341/QĐ-BTC ngày 18/9/2013 của Bộ Tài chính về lộ trình triển khai sử dụng chữ ký số công cộng trong thủ tục hải quan điện tử. Công văn số 5559/TCHQ-CNTT ngày 20/9/2013 của Tổng cục Hải quan hướng dẫn sử dụng chữ ký số công cộng trong thủ tục hải quan điện tử.

(Nhã Tường)