Giai đoạn 2016-2020: Kết nối đầy đủ Cơ chế một cửa ASEAN

Tính đến nay đã có 9 bộ, ngành kết nối Cơ chế một cửa quốc gia và ngày 8/9/2015, Việt Nam đã kết nối kỹ thuật Cơ chế một cửa ASEAN. Theo Tổng cục Hải quan, việc triển khai Cơ chế một cửa quốc gia và Cơ chế một cửa ASEAN trong thời gian tới sẽ chia thành 2 giai đoạn: cuối 2015 và giai đoạn 2016-2020.

Mô hình Cơ chế một cửa ASEAN. Nguồn: Tổng cục Hải quan. 

Mô hình Cơ chế một cửa ASEAN. Nguồn: Tổng cục Hải quan.

Cụ thể, giai đoạn cuối năm 2015 sẽ củng cố các thủ tục hành chính đã triển khai và lan tỏa trên phạm vi toàn quốc cho tất cả các đối tượng có liên quan. Thực hiện dịch vụ công trực tuyến cấp độ 4 đối với các thủ tục hành chính một cửa quốc gia đã kết nối chính thức. Bên cạnh đó, tập trung kết nối Cơ chế một cửa ASEAN và trao đổi thông tin về giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa ASEAN (C/O mẫu D) và thông tin tờ khai hải quan ASEAN (ACDD) đối với 4 nước đã sẵn sàng (Indonesia, Malaysia, Singapore, Thái Lan).

Trong giai đoạn 2016-2020, Tổng cục Hải quan cho biết sẽ mở rộng Cơ chế một cửa quốc gia cho tất cả các bộ, ngành về phạm vi, đối tuợng. Toàn bộ các thủ tục hành chính trên Cơ chế một cửa quốc gia được triển khai dưới hình thức dịch vụ công trực tuyến cấp độ 4. Kết nối đầy đủ Cơ chế một cửa ASEAN và sẵn sàng kết nối trao đổi thông tin với các đối tác thương mại ngoài ASEAN nhằm tạo thuận lợi cho hàng hóa XNK của Việt Nam và tăng cường kiểm soát đối với hàng nhập khẩu.

Cơ chế một cửa quốc gia là một hệ thống cho phép xuất trình dữ liệu và thông tin một lần; xử lý thông tin và dữ liệu một lần và đồng thời và ra quyết định một lần cho việc giải phóng và thông quan hàng hóa. Cơ chế một cửa ASEAN sẽ kết nối tất cả các hệ thống Cơ chế một cửa quốc gia của các nước thành viên.

Bước đầu, Cơ chế một cửa quốc gia đã phát huy hiệu quả nhất định trong tạo thuận lợi cho cộng đồng DN, nhất là thủ tục đối với tàu biển xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh, khi Việt Nam đã thực hiện chính thức Cơ chế một cửa quốc gia tại các cảng biển quốc tế - tuyến vận tải có lưu lượng hàng hóa XNK lớn nhất cả nước.

Việc kết nối thông tin về C/O có vai trò, ý nghĩa hết sức quan trọng trong bối cảnh Việt Nam và các nước đang tham gia mạnh mẽ vào các Hiệp định thương mại tự do (FTA) song phương và đa phương. Trước đây, thực tế hoạt động của Hải quan Việt Nam cho thấy, khi cần xác minh C/O cho những trường hợp cụ thể, cơ quan hải quan phải mất đến 2 hoặc 3 tháng mới nhận được phản hồi từ cơ quan chức năng của quốc gia cần xác minh. Khi kết nối Cơ chế một cửa ASEAN, thông tin sẽ được trao đổi gần như tức thời. Kết quả đó mang lại nhiều thuận lợi cho cộng đồng doanh nghiệp trong và ngoài nước, đồng thời góp phần giúp các nước nâng cao hiệu quả quản lý thông qua chống gian lận về xuất xứ.

(K.Liên)