Hiệu quả từ phong trào thi đua khen thưởng của ngành Hải quan

Theo Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Nguyễn Công Bình, các phong trào thi đua với chủ đề thiết thực đã giúp nâng cao nhận thức của cán bộ công chức ngành Hải quan, tạo nên không khí vui tươi, phấn khởi góp phần hoàn thành các mục tiêu nhiệm vụ chính trị, chuyên môn của ngành Hải quan.

Ngày 14/7/2015, thừa ủy quyền, Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Tổng cục trưởng Nguyễn Ngọc Túc. Ảnh: Hữu Linh, Báo Hải quan.Ngày 14/7/2015, thừa ủy quyền, Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Tổng cục trưởng Nguyễn Ngọc Túc. Ảnh: Hữu Linh, Báo Hải quan.

Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Nguyễn Công Bình đánh giá, trong 5 năm qua (2011-2015), công tác khen thưởng của Tổng cục Hải quan đã được lãnh đạo các cấp quan tâm và đã có nhiều chuyển biến tích cực về chất và lượng như: Đổi mới về quan điểm, nguyên tắc xét thi đua khen thưởng. Cải tiến quy trình thủ tục, đối tượng, tiêu chuẩn, hồ sơ khen thưởng. Tăng cường tổ chức, nhân lực làm công tác thi đua khen thưởng. Ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác thi đua khen thưởng. Công tác kiểm tra và tự kiểm tra thi đua khen thưởng. Công tác tuyên truyền, xây dựng điển hình tiên tiến.

Hiện tại, Tổng cục Hải quan đã bồi dưỡng cho một số đơn vị điển hình để phát triển và xây dựng để đề nghị danh hiệu Anh hùng Lao động trong thời gian tới (như Cục CNTT và Thống kê hải quan, Cục Hải quan tỉnh Bình Dương). Tháng 5/2015, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ đề nghị xét tặng danh hiệu Anh hùng lao động cho 2 đơn vị này.

Các phong trào thi đua với chủ đề thiết thực đã giúp nâng cao nhận thức của cán bộ công chức, tạo nên không khí vui tươi, phấn khởi góp phần hoàn thành các mục tiêu nhiệm vụ chính trị, chuyên môn của ngành Hải quan.

Góp phần thực hiện tốt cải cách, phát triển, hiện đại hoá

Phó Tổng cục trưởng Nguyễn Công Bình cho biết, mục tiêu cải cách hiện đại hoá hải quan đến năm 2015 của Tổng cục Hải quan là phát triển mô hình nghiệp vụ hải quan dựa trên nền tảng của tự động hoá một phần và xử lý dữ liệu tập trung ở cấp cục, từng bước áp dụng kỹ thuật quản lý rủi ro, ứng dụng công nghệ thông tin và đầu tư trang thiết bị hiện đại tại các địa bàn trọng điểm được lựa chọn. Đến năm 2020 Hải quan Việt Nam sẽ trở thành “Hải quan mọi lúc, mọi nơi” (nghĩa là cán bộ Hải quan làm việc mọi lúc mọi nơi và người khai hải quan thực hiện thủ tục mọi lúc mọi nơi). Để đạt được mục tiêu đó, Tổng cục Hải quan đã có kế hoạch xây dựng hệ thống quy trình thủ tục hải quan, quy chế quản lý hải quan đầy đủ, minh bạch, đơn giản, hài hoà, thống nhất, từng bước ứng dụng công nghệ thông tin và áp dụng kỹ thuật quản lý rủi ro đáp ứng yêu cầu hội nhập và hiện đại hoá; đầu tư trang thiết bị kỹ thuật hiện đại tại một số địa bàn trọng điểm có lưu lượng hàng hoá xuất nhập khẩu, phương tiện vận tải và hành khách xuất nhập cảnh lớn; sắp xếp lại tổ chức bộ máy hải quan, khắc phục sự chồng chéo về chức năng, nhiệm vụ; triển khai chiến lược đào tạo tập trung cho một số lĩnh vực nghiệp vụ quan trọng. Các chủ đề thi đua gắn liền với các nhiệm vụ trọng tâm của ngành, chỉ thị về kỷ cương, kỷ luật, chống tham nhũng, thực hiện liêm chính hải quan... đã giúp hoàn thành các kế hoạch cải cách, hiện đại hóa đề ra.

Năm 2011, đối với 13 cục hải quan tỉnh, thành phố được nêu tại Quyết định 103/2009/QĐ-TTg, thủ tục hải quan điện tử được triển khai ở tất cả các loại hình tại 100% các chi cục, đạt tỷ lệ 80% kim ngạch và tờ khai xử lý trên quy trình thủ tục hải quan điện tử.... Những mục tiêu này được cán bộ công chức hải quan các cấp phấn đấu thực hiện thông qua những hoạt động thi đua từ cấp cơ sở mà tiêu biểu là tại các Cục Hải quan như TP.Hải Phòng, TP. Hồ Chí Minh...

Đến năm 2013, thủ tục hải quan điện tử (TTHQĐT) được triển khai tại 34/34 cục hải quan tỉnh, thành phố với 147/170 chi cục. TTHQĐT chính được triển khai thành công trong giai đoạn từ 2010 đến 2013 đã tạo điều kiện tốt để Việt Nam thực hiện các cam kết quốc tế trong lĩnh vực thương mại, tài chính và quản lý hải quan nói riêng.

Trong năm 2014, Tổng cục Hải quan tham mưu trình Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành 04 Quyết định công bố thủ tục hành chính (Quyết định số 1011/QĐ-BTC ngày 15/5/2014; Quyết định số 1531/QĐ-BTC ngày 03/7/2014; Quyết định số 1842/QĐ-BTC ngày 30/7/2014; Quyết định số 2510/QĐ-BTC ngày 30/9/2014) nhằm duy trì và cập nhật cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính lĩnh vực hải quan, tạo điều kiện cho cá nhân, tổ chức tiếp cận, thực hiện và giám sát việc thực hiện thủ tục hành chính. Tổng cục Hải quan phấn đấu cắt giảm thủ tục hành chính nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp khi tham gia thủ tục hành chính lĩnh vực hải quan.

Việc tích cực thực hiện hiện đại hóa, cải cách thủ tục hành chính, tập chung triển khai nhiều nhóm nhiệm vụ công tác trọng tâm, với các mục tiêu và giải pháp cụ thể, Tổng cục Hải quan và các đơn vị trong Tổng cục Hải quan đã tích cực, đẩy mạnh thi đua trong toàn Ngành, chấp hành đúng pháp luật và chỉ đạo của cấp trên hoàn thành tốt nhiệm vụ với những kết quả đạt được của những năm sau luôn cao hơn năm trước góp phần đảm bảo kế hoạch phát triển kinh tế xã hội, kìm chế lạm phát, đảm bảo an ninh kinh tế, an sinh xã hội.

Năm 2014, Tổng cục Hải quan đã triển khai thành công thủ tục hải quan điện tử, hệ thống thông quan tự động một cửa quốc gia (VNACC/VCIS), hệ thống quản lý mã vạch cho tờ khai hải quan. Những cải cách này đã góp phần tạo thuận lợi cho thương mại, cụ thể: Đơn giản trong khai hải quan. Giảm thời gian thông quan. Thời gian tiếp nhận, xử lý và phản hồi thông tin khai báo chỉ từ 1-3 giây. Kết hợp với việc áp dụng mã vạch, thời gian thực hiện giám sát với hàng hóa xuất nhập khẩu chỉ còn vài phút thay vì hàng giờ như trước kia, giảm ách tắc hàng hóa tại cổng cảng... Hệ thống VNACCS/VCIS tạo nền tảng để xây dựng thành công Cơ chế một cửa quốc gia, đem lại lợi ích lâu dài cho doanh nghiệp khi triển khai đầy đủ cơ chế một cửa...

Động viên các đơn vị hoàn thành vượt mức chỉ tiêu pháp lệnh thu thuế XNK

Xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, hàng năm Tổng cục Hải quan đều đề ra kế hoạch cụ thể, bám sát thực tế. Để thực hiện chỉ tiêu pháp lệnh do Quốc hội giao trong điều kiện số thuế năm sau luôn cao hơn năm trước từ 12% - 25%, mức thuế suất của hàng hóa XNK năm sau luôn thấp hơn năm trước do phải cắt giảm thuế theo lộ trình cam kết gia nhập WTO,  ASEAN, trong khuôn khổ các Hiệp định song phương khác, Tổng cục Hải quan đã tiến hành đồng bộ nhiều giải pháp tích cực, có hiệu quả cao. Nhờ vậy, số thu của Tổng cục Hải quan vẫn giữ nhịp độ tăng trưởng đều. Từ năm 2010 đến nay số thu luôn tăng so với chỉ tiêu được giao. Hoàn thành nhiệm vụ thu của Tổng cục Hải quan đã góp phần không nhỏ vào kết quả của kế hoạch kiềm chế lạm phát, ngăn chặn suy giảm và bình ổn kinh tế của Chính phủ.

Trong lĩnh vực này, hoạt động thi đua đã thể hiện rõ nét nhất thông qua việc hỗ trợ khuyến khích các đơn vị triển khai giải pháp phù hợp để hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách và chấp hành tốt các quy định pháp luật như Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật hải quan và Luật thuế XNK.

Cụ thể, trọng tâm của các hoạt động thi đua tập trung vào các mảng việc như: Hỗ trợ chuyển đổi áp dụng phương thức hoạt động hải quan hiện đại theo nguyên tắc áp dụng kỹ thuật quản lý rủi ro, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, ứng dụng rộng rãi công nghệ thông tin trong lĩnh vực quản lý thuế. Xác định các giải pháp giảm nợ thuế, tăng thu cho ngân sách nhà nước. Người khai hải quan tự thực và chịu trách nhiệm về nội dung kê khai thuết, tự nộp thuế; ân hạn thuế gắn với yêu cầu chấp hành tốt pháp luật đã buộc doanh nghiệp tích cực tuân thủ pháp luật về hải quan và về thuế kết quả đã tăng thu cho ngân sách, giảm thiểu nợ xấu.

Nâng cao vai trò trên mặt trận chống buôn lậu, gian lận thương mại

Nhiệm vụ mang tính đặc thù của Tổng cục Hải quan, góp phần không nhỏ trong việc đảm bảo nguồn thu ngân sách Nhà nước là chống buôn lậu, gian lận thương mại và vận chuyển trái phép hàng hoá qua biên giới. Trong nhiều năm qua, Tổng cục Hải quan đã thực hiện đồng bộ các giải pháp: Tăng cường công tác tham mưu chỉ đạo, nâng cao hiệu quả phát hiện, bắt giữ, góp phần đảm bảo nguồn thu cho ngân sách Nhà nước; Tăng cường công tác phòng, chống ma tuý; Từng bước tổ chức có hiệu quả công tác bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ, phòng chống rửa tiền và công tác cưỡng chế thuế; Tăng cường công tác kỷ cương, kỷ luật, xây dựng lực lượng kiểm soát hải quan trong sạch, vững mạnh.

Tổng cục Hải quan cũng đã liên tục phát động các đợt thi đua gắn với từng giai đoạn cụ thể để thúc đẩy các tập thể, cá nhân hoàn thành tốt lĩnh vực công tác này. Tiêu biểu như các đợt thi đua “tháng cao điểm phòng chống ma túy”, “tăng cường đẩy mạnh công tác chống buôn lậu vào dịp tết Nguyên đán”…và đã chủ động, tập trung chỉ đạo quyết liệt các Cục Hải quan tỉnh, thành phố, Cục Điều tra chống buôn lậu kiểm soát chặt chẽ tại các tuyến, địa bàn trọng điểm; Tổ chức triển khai hàng chục chuyên đề, chuyên án, kế hoạch lớn; kịp thời đấu tranh, ngăn chặn, bắt giữ vụ việc, hiện tượng nổi cộm, ảnh hưởng nghiêm trọng tới công tác quản lý nhà nước, được lãnh đạo các cấp đánh giá cao.

Qua các phong trào thi đua, Tổng cục Hải quan đã phát hiện bắt giữ nhiều vụ án buôn lậu như: ma tuý, tiền chất, vũ khí, tài liệu phản động, động vật hoang dã; kiểm soát đối với hàng bách hóa, rượu ngoại nhập khẩu, hàng điện tử nhập khẩu, thuốc tân dược, thực phẩm gây nguy hại sức khoẻ người tiêu dùng, trang thiết bị y tế đã qua sử dụng, mặt hàng gỗ, xăng dầu XNK, TNTX; chiếm đoạt tiền thuế bằng thủ đoạn lợi dụng chính sách hoàn thuế VAT đối với hàng xuất khẩu, hàng kinh doanh tạm nhập tái xuất, kho ngoại quan, ngăn chặn hành vi vi phạm thông qua việc lợi dụng hệ thống thông quan điện tử VNACCS/VCIS...

Thông qua công tác đấu tranh góp phần tăng thu cho NSNN, chống thất thu, tạo môi trường kinh doanh bình đẳng...Qua việc tăng cường giám sát, Tổng cục Hải quan còn phát hiện nhiều bất cập, sơ hở về cơ chế chính sách, từ đó kịp thời kiến nghị Chính phủ, các Bộ, ngành sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với thực tiễn đối với: xe ngoại giao; hàng kinh doanh tạm nhập, tái xuất; hàng gửi kho ngoại quan, khu kinh tế cửa khẩu; hàng hóa trao đổi cư dân biên giới; chế độ hóa đơn chứng từ đối với hàng nhập khẩu; quản lý, cấp phép đối với thiết bị y tế, thuốc tân dược, thực phẩm chức năng...

Tổng cục Hải quan đã tham mưu cho lãnh đạo Bộ Tài chính báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng tích cực triển khai thành lập Ban Chỉ đạo 389 quốc gia; chỉ đạo triển khai đồng bộ tới tất cả các tỉnh, thành phố và các Bộ, ngành chức năng. Làm tốt vai trò đơn vị chủ trì xây dựng và kiện toàn hoạt động của Văn phòng Thường trực.

Đến nay, hoạt động của Ban Chỉ đạo 389 quốc gia và Văn phòng thường trực đã dần ổn định, có nhiều thành tích bước đầu được Chính phủ, các Bộ, ngành, địa phương đánh giá cao, góp phần tạo chuyển biến cơ bản trong công tác chỉ đạo, điều hành của Chính phủ đối với hoạt động chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả.

Xây dựng lực lượng hải quan trong sạch, vững mạnh 

Tổng cục Hải quan đã không ngừng cải tiến, củng cố, kiện toàn bộ máy, sắp xếp, bố trí cán bộ, ổn định tổ chức theo quy định của Chính phủ, của Bộ Tài chính. Tất cả các đơn vị hải quan đã tổ chức thực hiện nghiêm túc, có hiệu quả kỷ cương, kỷ luật, ngăn chặn và chấm dứt tệ gây phiền hà, sách nhiễu trong CBCC Hải quan nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu. Cơ cấu tổ chức bộ máy của các đơn vị thuộc và trực thuộc được rà soát để sắp xếp lại phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ mới và quy định của Luật Hải quan năm 2014 (có hiệu lực từ tháng 01/2015). Công tác quản lý cán bộ được nâng cao nhằm đảm bảo nguồn lực cán bộ có chất lượng, đáp ứng yêu cầu công tác. Công tác bảo vệ chính trị nội bộ, kỷ cương, kỷ luật được chú trọng tăng cường góp phần hoàn thành nhiệm vụ chính trị…

(Kim Liên)