Nhìn lại một năm công tác chống buôn lậu của ngành Hải quan

Trong năm 2013, toàn ngành Hải quan đã phát hiện, bắt giữ được 20.298 vụ việc vi phạm, trị giá hàng hoá vi phạm ước tính trên 551 tỷ 852 triệu đồng; cơ quan hải quan ra quyết định khởi tố vụ án hình sự 53 vụ.

Ảnh minh họa - nguồn Internet.Ảnh minh họa - nguồn Internet.

Trong đó, Cục Điều tra chống buôn lậu (Tổng cục Hải quan) phát hiện bắt giữ 158 vụ, trị giá hàng hóa vi phạm 406 tỷ 496 triệu đồng, xác lập 15 chuyên án, ban hành quyết định khởi tố 14 vụ, chuyển cơ quan Công an tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định.

Công tác đấu tranh, bắt giữ các vụ vận chuyển trái phép vũ khí, tài liệu phản động ảnh hưởng đến an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội đã có kết quả tốt, kết quả, toàn ngành bắt giữ được 1.541 tài liệu chống phá nhà nước, văn hoá phẩm có nội dung xuyên tạc đường lối, chính sách, bản đồ vi phạm chủ chuyển của Việt Nam,...; 477 khẩu súng, 7.946 viên đạn 467 rùi cui, roi điện, 92 đao kiếm các loại; 1.963 kg pháo, 31 kg thuốc nổ;... Cục Điều tra chống buôn lậu bắt giữ 02 vụ thu giữ 124 khẩu súng, 105 ống giảm thanh, 03 ống ngắm và 15 hộp đạn lớn, nhỏ các loại...

Trước diễn biến tình hình tội phạm về ma tuý ngày càng phức tạp và thông báo của hải quan một số nước như: Trung Quốc, Úc và Đài Loan về việc bắt giữ được các vụ vận chuyển ma tuý xuất phát từ sân bay Tân Sơn Nhất của Việt Nam, Tổng cục Hải quan đã chỉ đạo toàn Ngành tăng cường công tác kiểm soát ma tuý, kết quả toàn ngành bắt giữ được 665 vụ ma tuý, tiền chất, chất gây nghiện, thu giữ 61.483 gam và 70 bánh heroin; 4.524 gam thuốc phiện; 19.900 gam cần sa; 30.486 viên và 12.425 gam ma túy tổng hợp; 2.592 gam ma túy đá; 36.258 viên, vỉ, lọ chất gây nghiện, hướng thần; 38.530 gam tiền chất; 6.000 gam cocain; 87.810 viên, vỉ , lọ tân dược,...

Điển hình, ngày 30/4/2013, Cục Điều tra chống buôn lậu phối hợp với Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng đấu tranh thành công Chuyên án 01Ah, bắt giữ 03 đối tượng, thu giữ 75 bánh heroin và toàn bộ thiết bị, dây truyền sản xuất heroin, mở rộng chuyên án, tiếp tục bắt giữ nhiều đối tượng, thu giữ một lượng lớn ma túy của đường dây sản xuất ma túy tầm cỡ quốc tế. Đây là chiến công đặc biệt xuất sắc của hai lực lượng Hải quan, Bộ đội Biên phòng, thể hiện tinh thần phối hợp, đoàn kết, gắn bó máu thịt, thắm tình đồng chí, đồng đội, cần được tôn vinh và nhân rộng.

Xác định việc kiểm soát chặt chẽ việc vận chuyển ngoại tệ, tiền giả, cổ vật có ý nghĩa quan trọng đối với giá trị lịch sử quốc gia, an ninh kinh tế, chính sách vĩ mô, Tổng cục Hải quan đã chỉ đạo Cục Điều tra chống buôn lậu, cục hải quan tỉnh, thành phố tăng cường kiểm tra, kiểm soát hành khách, hành lý  XNC, nhất là vào các ngày lễ, Tết, kết quả trong năm 2013, toàn ngành đã phát hiện, thu giữ 08 món cổ vật, 22,6 kg vàng, 634.650 USD, 205.630 nhân dân tệ, 130,3 triệu tiền Việt Nam giả;... Điển hình, ngày 02/12/2013, Cục Điều tra chống buôn lậu bắt giữ 02 đối tượng vận chuyển 2,15 kg vàng qua sân bay quốc tế Nội Bài.

Tình trạng buôn lậu, vận chuyển trái phép động vật hoang dã và sản phẩm từ động vật hoang dã, gia cầm và sản phẩm gia cầm năm 2013 tiếp tục phức tạp. Trước áp lực trong nước và quốc tế, lực lượng Hải quan đặc biệt chú trọng kiểm soát mặt hàng này. Đến nay, lực lượng Hải quan đã phát hiện, bắt giữ 4.271 kg tê tê và vảy tê tê; 4.618 kg và 87 khúc ngà voi; 1.221 sản phẩm mỹ nghệ từ ngà voi; 20, 9 kg sừng tê giác; 125 con và 56 kg rùa, vích; 243.710 con, 1.174 kg giống gia cầm; 742.028 con gia súc, gia cầm các loại; 10 răng cá mập và 135 kg tổ yến. Điển hình, ngày 06/01/2013  Chi cục Hải quan cửa khẩu sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất phối hợp với phối hợp với các lực lượng chức năng tại địa bàn phát hiện, bắt giữ 16,26 kg sừng tê giác của đối tượng Hà Chân Chỉnh quốc tịch Việt Nam, nhập cảnh từ Thái Lan vào Việt Nam.

Đến nay, Tổng cục Hải quan đã chỉ đạo Cục Điều tra chống buôn lậu đã xác lập và đấu tranh thành công 02 chuyên án, 01 vụ việc vi phạm hoàn thuế GTGT, trị giá hàng hóa vi phạm ước tính khoảng 151 tỷ 200 triệu đồng, ước tính số tiền thuế GTGG bị rút ruột khoảng trên 15 tỷ đồng. Tổng cục Hải quan đã chỉ đạo Cục Điều tra chống buôn lậu bắt quả tang Công ty CP thực phẩm công nghệ Sài Gòn (Chuyên án TL09) xuất khống 02 container thuốc lá, trị giá hàng hóa 23 tỷ 600 triệu đồng (kiểm tra thực tế hàng hóa chứa trong 02 container là 20 tấn gạo, không phải là thuốc lá như khai báo). Đến nay, đã khởi tố vụ án hình sự đối với 03 dơn vị có hành vi vi phạm. Ngoài ra, Tổng cục Hải quan đã cung cấp hồ sơ, tài liệu một số vụ có dấu hiệu vi phạm hoàn thuế GTGT cho Tổng cục An ninh I và Tổng cục Cảnh sát phòng chống tội phạm - Bộ Công an tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định. 

Qua theo dõi tình hình, thông tin trinh sát và trao đổi thông tin nghiệp vụ với các cơ quan chức năng, Tổng cục Hải quan nhận thấy tình trạng xe ô tô nhập khẩu theo Việt Kiều hồi hương có nhiều dấu hiệu vi phạm, gây thất thu lớn cho ngân sách, Tổng cục Hải quan đã ban hành Kế hoạch số 825/KH-TCHQ ngày 06/02/2013 xác lập chuyên đề xe ô tô nhập khẩu là tài sản di chuyển của Việt kiều hồi hương. Qua đó đã giao Cục Điều tra chống buôn lậu rà soát, cập nhật thông tin gần 1.400 bộ hồ sơ cấp phép nhập khẩu xe ô tô theo diện tài sản di chuyển của Việt kiều hồi hương trong 02 năm 2011 và 2012. Đến nay, đã nhận được 148 bộ hồ sơ xin cấp phép nhập khẩu xe ô tô, xe gắn máy 2 bánh từ 20 Cục Hải quan các tỉnh, thành phố. Sau khi nghiên cứu xem xét đã có 28 trường hợp bị từ chối cấp phép. Chỉ đạo khởi tố vụ án 04 vụ việc buôn lậu xảy ra trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa, Bà Rịa Vũng Tàu, An Giang đối với các hành vi giả mạo hồ sơ xin cấp giấy phép nhập khẩu xe theo diện tài sản di chuyển của Việt kiều để buôn lậu trốn thuế. Chuyên đề hiện đang tiếp tục điều tra, mở rộng với quy mô rất lớn liên quan đến nhiều địa bàn, nhiều đối tượng. Chủ động phòng ngừa, ngăn chặn các sai phạm trong các cơ quan Công an, Hải quan,...

Tổng cục Hải quan đã ban hành Kế hoạch số 78/KH-TCHQ về việc kiểm tra hoạt động xuất nhập khẩu trên phạm vi toàn quốc. Các đơn vị trong ngành đã thu thập thông tin, kiểm soát, theo dõi chặt chẽ các doanh nghiệp kinh doanh, xuất nhập khẩu mặt hàng rượu. Kết quả Cục Điều tra chống buôn lậu đã phát hiện Công ty TNHH quốc tế Sao Bắc làm giả hồ sơ chứng từ nhập kho ngoại quan để hợp thức hóa 430 thùng rượu REMY, trị giá khoảng 176.000 USD. Xét tính chất nghiêm trọng của vụ việc, ngày 24/10/2013, Tổng cục Hải quan đã chỉ đạo Cục Điều tra chống buôn lậu khởi tố vụ án hình sự đối với Cty TNHH quốc tế Sao Bắc theo Quyết định số 14/QĐ-ĐTCBL.

Những năm gần đây, Tổng cục Hải quan đã phát hiện, bắt giữ nhiều vụ buôn lậu xăng dầu, đặc biệt là xăng dầu buôn lậu lợi dụng hình thức tạm nhập tái xuất. Sau một thời gian tạm lắng, hoạt động buôn lậu mặt hàng này lại gia tăng. Xác định đây là vấn đề "nóng" cần phải ngăn chặn, Tổng cục Hải quan đã phối hợp với Tổng cục An ninh II - Bộ Công an tăng cường thu thập thông tin, nắm vững diễn biến tình hình tại các địa bàn, áp dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ. Kết quả, ngày 17/12/2013, tại vùng biển Thanh Hóa, hai lực lượng đã tổ chức bắt quả tang tàu An Bình 126 và tàu An Bình 01 đang thực hiện hành vi buôn lậu 2.000 tấn dầu Diezel, trị giá hàng hóa vi phạm ước tính khoảng 50 tỷ đồng, chuyên án đang được tiếp tục điều tra mở rộng.

Nhằm tăng cường công tác phát hiện vi phạm trong quá trình làm thủ tục Hải quan, Tổng cục Hải quan đã tổ chức các Tổ công tác kiểm tra đột xuất tại một số địa bàn trọng điểm. Ngày 19/11/2013, Tổ công tác kiểm tra tại Chi cục Hải quan cửa khẩu Hoa Lư thuộc Cục Hải quan Bình Phước và Chi cục Hải quan cửa khẩu Cảng Sài gòn khu vực IV, phát hiện 14 conts gỗ (khoảng 320m3) của 03 doanh nghiệp có những dấu hiệu lợi dụng bất cập trong quá trình làm thủ tục, kiểm tra giám sát hải quan để buôn lậu. Hiện nay, Tổng cục Hải quan đang chỉ đạo Cục Điều tra chống buôn lậu phối hợp với các đơn vị liên quan tiếp tục điều tra, làm rõ.

Trong bối cảnh nền kinh tế đất nước hội nhập ngày càng sâu rộng, ngành Hải quan ngày càng chú trọng, nâng cao hiệu quả công tác thực thi bảo vệ quyền SHTT và chống hàng giả. Theo đó, Tổng cục Hải quan đã quyết liệt chỉ đạo, ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn, tổ chức tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ công chức chuyên trách về lĩnh vực này. Đến nay, toàn ngành đã tiếp nhận và xử lý 76 đơn yêu cầu kiểm tra giám sát đối với các nhãn hiệu nổi tiếng như Channel, Sony, Casio,... phát hiện, bắt giữ được 17 vụ việc, trị giá hàng hóa vi phạm 8,7 tỷ đồng.

Tuy nhiên, theo Tổng cục Hải quan, công tác hải quan nói chung và công tác phòng, chống buôn lậu nói riêng vẫn còn một số bất cập về cơ sở pháp lý liên quan đến thẩm quyền của cơ quan hải quan cần phải được sửa đổi, bổ sung để đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới. Do đó, Tổng cục Hải quan, kiến nghị Bộ Tài chính đề xuất Chính phủ, Quốc hội: Sửa đổi, bổ sung Bộ Luật Tố tụng hình sự, Pháp lệnh Tổ chức điều tra hình sự: trong đó bổ sung thẩm quyền cho cơ quan hải quan trong hoạt động điều tra, khởi tố đối với các loại tội phạm về ma tuý, tàng trữ, vận chuyển trái phép vũ khí, vi phạm sở hữu trí tuệ, trốn thuế, vi phạm môi trường,... Sửa đổi, bổ sung Luật phòng, chống ma tuý ngày 09/12/2000 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật phòng chống ma tuý năm 2008 theo hướng tăng thêm nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan Hải quan trong việc kiểm tra, kiểm soát, phát hiện và xử lý các hành vi sản xuất, mua bán, vận chuyển trái phép các chất ma tuý, tiền chất, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần qua biên giới. Sửa đổi, bổ sung Luật Quản lý thuế và Điều 25 của dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế. Trong đó, đề xuất sửa đổi thẩm quyền ra quyết định ấn định thuế như sau: Tổng cục truởng Tổng cục Hải quan, Cục trưởng Cục Kiểm tra sau thông quan, Cục trưởng Cục Điều tra chống buôn lậu; Cục trưởng Cục Hải quan tỉnh, liên tỉnh, thành phố; Chi cục trưởng Chi cục Kiểm tra sau thông quan có thẩm quyền ấn định thuế.

(PV)