“Tiếp tục nâng cấp, phát huy tối đa hiệu quả hệ thống VNACCS/VCIS”

Hệ thống thông quan tự động VNACCS/VCIS sau 1 năm triển khai (chính thức vận hành từ 1/4/2014) đã góp phần nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về hải quan, đặc biệt là cung cấp dịch vụ công trực tuyến cho người dân, doanh nghiệp. Với quy trình được tự động hóa cao, công tác quản lý nhà nước về hải quan trở lên minh bạch và hiệu quả hơn. Các chỉ số liên quan đến thống kê hàng hóa xuất nhập khẩu phục vụ cho điều hành kinh tế vĩ mô được cung cấp một cách nhanh chóng, chính xác. Đó là những nhận xét của ông Nguyễn Trần Hiệu, Phó Cục trưởng, Cục CNTT và Thống kê hải quan (Tổng cục Hải quan) với tạp chí Tài chính điện tử (eFinance) sau 1 năm triển khai hệ thống VNACCS/VCIS.

Ảnh minh họa - nguồn internet.Ảnh minh họa - nguồn internet.

Hệ thống VNACCS/VCIS triển khai được 1 năm, xin ông cho biết hệ thống này đem lại lợi ích gì cho hải quan và doanh nghiệp?

Sau 1 năm triển khai, hệ thống VNACCS/VCIS bước đầu đã chứng tỏ sự ưu việt, mang lại hiệu quả rõ rệt và lợi ích thiết thực cho các doanh nghiệp xuất nhập khẩu và công tác quản lý nhà nước về hải quan. Điều đó thể hiện ở những khía cạnh sau:

Hiệu quả đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Thứ nhất, lợi ích và hiệu quả rõ nét mang lại khi triển khai hệ thống VNACCS/VCIS đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu và người làm thủ tục hải quan là giảm rất nhiều thời gian làm thủ tục hải quan so với trước khi triển khai hệ thống VNACCS/VCIS. Việc cắt giảm thời gian được thực hiện ở tất cả những khâu cơ bản trong quá trình làm thủ tục hải quan:

Ở khâu khai báo và xử lý tờ khai: Hiện nay, thời gian tiếp nhận, xử lý và phản hồi thông tin khai báo chỉ từ 1-3 giây. Đối với hàng luồng xanh (miễn kiểm tra hồ sơ giấy và miễn kiểm tra thực tế hàng hóa), thời gian thông quan chỉ từ 1 – 3 giây.

Ở khâu giám sát hải quan: Cùng với việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS và áp dụng mã vạch trong giám sát hải quan, thời gian thực hiện thủ tục giám sát hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu chỉ còn kéo dài vài phút thay vì kéo dài hàng giờ như trước đây, giảm ách tắc hàng hóa xuất nhập khẩu tại cổng cảng.

Ở khâu nộp thuế: Bước đột phá thông qua triển khai hệ thống VNACCS/VCIS là đã thúc đẩy ứng dụng CNTT trong khâu thu nộp thuế với việc thực hiện thanh toán điện tử qua ngân hàng theo Thông tư số 126/2014/TT-BTC. Hiện tại, Tổng cục Hải quan đã triển khai phối hợp thu thanh toán với 19 ngân hàng thương mại và kết nối online với kho bạc nhà nước, 15 phút sau khi doanh nghiệp nộp tiền tại kho bạc nhà nước, thông tin nộp tiền sẽ online sang hải quan và lập tức được thanh khoản, trừ nợ thuế và thông quan hàng hóa. Việc này góp phần quan trọng vào hiện đại hóa công tác quản lý hải quan, thu nộp thuế, giảm thiểu tình trạng cưỡng thuế không chính xác, giảm thời gian thông quan của doanh nghiệp và được cộng đồng doanh nghiệp đánh giá rất cao.

Thứ hai, việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS đã giúp giảm thiểu giấy tờ trong bộ hồ sơ làm thủ tục hải quan nhờ việc sử dụng chữ ký số. Khi triển khai hệ thống VNACCS/VCIS, nhờ hầu hết thông tin chứng từ kèm theo trong bộ hồ sơ hải quan được tích hợp trong tờ khai hải quan, nên doanh nghiệp không phải chuẩn bị nhiều chứng từ kèm theo và không phải chuẩn bị bản giấy. Điều này giúp giảm thời gian chuẩn bị hồ sơ trong quá trình làm thủ tục hải quan, đồng thời giảm chi phí in ấn, đi lại trong quá trình làm thủ tục hải quan.

Đặc biệt, cùng với triển khai hệ thống VNACCS/VCIS, Tổng cục Hải quan tổ chức triển khai hệ thống tiếp nhận manifest điện tử (E-manifest) đối với phương tiện vận tải đường biển. Việc này đã mang lại lợi ích rất to lớn đối với doanh nghiệp, đó là: Giảm gánh nặng chuẩn bị số lượng hồ sơ giấy rất lớn đối với doanh nghiệp, tạo thuận lợi đáng kể cho doanh nghiệp, đồng thời giúp giảm chi phí trong quá trình làm thủ tục hải quan. Đây được coi là bước đột phá trong công tác cải cách thủ tục hành chính của ngành Hải quan, giảm sự tiếp xúc trực tiếp giữa cán bộ, công chức hải quan và người dân, doanh nghiệp.

Thứ ba, nhờ việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS đã giúp tiết kiệm chi phí cho doanh nghiệp trong quá trình làm thủ tục hải quan. Với việc thực hiện thủ tục hải quan thông qua hệ thống VNACCS/VCIS một cách nhanh chóng, doanh nghiệp chỉ cần khai báo tại cơ quan và thông quan trên hệ thống, giảm thiểu giấy tờ in ấn làm thủ tục, giảm việc tiếp xúc giữa hải quan và doanh nghiệp đã giúp cho doanh nghiệp giảm chi phí làm thủ tục, giúp nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp.

Thứ tư, hệ thống VNACCS/VCIS thân thiện với người sử dụng, hỗ trợ tối đa người dân và doanh nghiệp trong quá trình khai báo và làm thủ tục hải quan, hạn chế sai sót trong quá trình nhập liệu. Hệ thống cho phép tự động xác định thuế suất cho từng mã HS, kể cả thuế suất ưu đãi đặc biệt theo các thỏa thuận và tự tính thuế cho từng dòng hàng cũng như từng tờ khai, khai thông tin trước và có thể sửa đổi thông tin nhiều lần…. Đây là một lợi ích rất to lớn đối với doanh nghiệp trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan. Trong khi đó với thủ tục hải quan điện tử, người khai hải quan phải tự tra cứu mức thuế suất tại biểu thuế XNK và nhập dữ liệu này vào hệ thống, sau đó thủ tục hải quan điện tử mới tính toán ra số tiền thuế của lô hàng.

Bên cạnh đó, việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS đã làm tăng tính minh bạch trong quá trình làm thủ tục hải quan. Quá trình xử lý được nhanh chống thông báo cho doanh nghiệp trong quá trình làm thủ tục hải quan, giúp cho doanh nghiệp phối hợp với cơ quan hải quan xử lý thông tin một cách nhanh chóng, góp phần giảm thời gian làm thủ tục và thông quan hàng hóa, đồng thời giảm chi phí trong quá trình làm thủ tục hải quan

Hiệu quả đối với quản lý nhà nước về hải quan

Việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS là động lực để ngành Hải quan đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong hàng loạt lĩnh vực liên quan như: Nộp thuế điện tử (E-payment), manifest điện tử  (E-Manifest), hóa đơn điện tử (E-Invoice), giấy phép điện tử (E-C/O và E-Permit). Theo đó, việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS là được xem động lực để nâng cao mức độ tự động hóa trong quản lý nhà nước về hải quan, góp phần quan trọng vào việc hình thành Chính phủ điện tử.

Bên cạnh đó, việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS cũng đã giúp ngành Hải quan hoàn thiện chính sách, cơ sở pháp lý theo hướng quản lý hải quan hiện đại. Những nội dung mới, tư tưởng quản lý hải quan hiện đại được phản ánh tại Luật Hải quan sửa đổi được Quốc hội Việt Nam thông qua ngày 23/6/2015 và có hiệu lực từ ngày 01/01/2015 là kết quả của quá trình chuẩn bị và triển khai hệ thống VNACCS/VCIS. Đây là tiền đề để tiếp tục để nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về hải quan.

Như vậy, việc thực hiện hệ thống VNACCS/VCIS đã góp phần giảm thiểu giấy tờ, đây là động lực để đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính nằm trong chủ trương chung của Chính phủ.

Có thể nói hệ thống VNACCS/VCIS là hệ thống lõi về nghiệp vụ của ngành Hải quan được triển khai diện rộng và vận hành 24/7 online trên phạm vi toàn quốc, trong thời gian vừa qua, ngành Hải quan đã có rất nhiều nỗ lực, cố gắng trong việc giám sát 24/7 và đảm bảo hệ thống vận hành ổn định, an ninh, an toàn, đồng thời nhanh chóng xử lý các vướng mắc, phát sinh.

 Vạn sự khởi đầu nan, đối với bất cứ dự án ứng dụng CNTT nào khi đưa vào thực tế đều vấp phải khó khăn, vướng mắc, thậm chí là phản ứng từ người sử dụng, nhìn lại chặng đường 1 năm triển khai VNACCS/VCIS ông có thể nói gì về những khó khăn mà bản thân ngành Hải quan đã phải vượt qua để đạt được những thành công hôm nay?

Hệ thống VNACCS/VCIS là hệ thống mới, nên giai đoạn ban đầu khó tránh khỏi khó khăn, vướng mắc. Kể từ khi triển khai chính thức hệ thống VNACCS/VCIS, ngành Hải quan đã có nhiều nỗ lực để vượt qua khó khăn, đảm bảo vận hành Hệ thống VNACCS/VCIS và các hệ thống CNTT ổn định, an ninh, an toàn, đáp ứng tốt nhất yêu cầu thực hiện công tác nghiệp vụ của ngành. Điều đó được thể hiện ở những khía cạnh sau:

Đảm bảo vận hành hệ thống VNACCS/VCIS an ninh, an toàn: Hệ thống VNACCS/VCIS là hệ thống lõi về nghiệp vụ của ngành Hải quan được triển khai diện rộng và vận hành 24/7 online trên phạm vi toàn quốc. Do vậy, ngành Hải quan thực hiện giám sát và đảm bảo vận hành thường xuyên liên tục hệ thống, xử lý kịp thời các sự cố phát sinh.

Ngành Hải quan đã thành lập Bộ phận hỗ trợ người sử dụng (HelpDesk) thuộc Cục Công nghệ thông tin và Thống kê hải quan để hỗ trợ, giải quyết vướng mắc của người sử dụng hệ thống.

Về cơ sở pháp lý: Kịp thời trình cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản pháp lý có liên quan đến triển khai hệ thống VNACCS/VCIS để tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn cho doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, trong giai đoạn triển khai chính thức hệ thống VNACCS/VCIS, ngành Hải quan cũng đã chuyển đổi dữ liệu từ hệ thống cũ sang hệ thống mới phục vụ triển khai hệ thống VNACCS/VCIS một cách an toàn, ổn định, chính xác. Trong vòng 3 tháng, từ cuối tháng 3/2014 đến đầu tháng 6/2014, Hải quan Việt Nam đã hoàn thành việc chuyển đổi dữ liệu của hệ thống giá tính thuế (GTT) và hệ thống kế toán thuế xuất khẩu, nhập khẩu (KTT) để thực hiện tập trung hóa dữ liệu trong phạm vi toàn quốc cho 34 cục hải quan tỉnh, thành phố. Đây là nhân tố quan trọng đảm bảo cho việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS đúng tiến độ đặt ra.

Khi đưa hệ thống VNACCS/VCIS vào trong thực tế thì quy trình nghiệp vụ hải quan, cơ chế chính sách, nhận thức người dùng…. bị tác động như thế nào?

Việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS không chỉ thay đổi về mặt công nghệ mà còn thay đổi về mặt quy trình thủ tục, thói quen và cách thức làm thủ tục hải quan của cả cán bộ, công chức hải quan và doanh nghiệp. Điều đó được thể hiện ở những khía cạnh sau:

Việc triển khai thành công hệ thống VNACCS/VCIS đã giúp Hải quan Việt Nam áp dụng phương pháp quản lý hải quan tiên tiến và hiện đại vào điều kiện cụ thể của Việt Nam, góp phần quan trọng vào việc hiện đại hóa công tác quản lý hải quan, thu nộp thuế, giảm thiểu tình trạng cưỡng thuế không chính xác, giảm thời gian thông quan của doanh nghiệp. Đồng thời cũng giúp Hải quan Việt Nam tiếp cận và áp dụng phương pháp quản lý rủi ro tiên tiến của Nhật Bản.

Ngoài ra hệ thống VNACCS giúp Hải quan Việt Nam hướng đến phương pháp quản lý doanh nghiệp thay vì phương pháp quản lý thiên về hàng hóa như hiện nay. Hệ thống VNACCS cung cấp nhiều tính năng hiện đại để quản lý người khai hải quan bao gồm cả doanh nghiệp và cá nhân.

Hệ thống VNACCS/VCIS được tự động hóa tối đa ở các khâu như tự xác định thuế suất, tự tính thuế, phân tích tính toán giá trị hàng hóa: Tự động thanh toán thuế và thông quan. Các nghiệp vụ khai báo, chế độ quản lý hải quan dựa theo tiêu chuẩn hơn 100 loại hình xuất nhập khẩu trước đây được thay thế bằng 40 mã được chuẩn hóa trên hệ thống…Điều này giúp cho việc quản lý nhà nước của hải quan dễ dàng, minh bạch nhưng hiệu quả hơn.

Các quy trình thủ tục được đơn giản hóa, chuẩn hóa, áp dụng tối đa CNTT nên vừa giảm tải áp lực công việc cho cán bộ, công chức, vừa hỗ trợ tối đa công tác giám sát, quản lý của cơ quan hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu nói chung cũng như hàng hóa kinh doanh theo loại hình tạm nhập, tái xuất nói riêng.

Việc triển khai VNACCS/VCIS đã góp phần nâng cao năng lực, kiến thức nghiệp vụ, kinh nghiệm quản lý, điều hành cũng như tinh thần, thái độ, tác phong làm việc của cán bộ, công chức hải quan trong toàn ngành. Thông qua việc triển khai VNACCS/VCIS, cán bộ, công chức đã có cơ hội học hỏi kiến thức, kinh nghiệm, tinh thần, thái độ, tác phong làm việc của chuyên gia Nhật Bản đó là tinh thần làm việc theo nhóm, tinh thần hợp tác, thái độ làm việc tận tụy, nghiêm túc, tác phong chuyên nghiệp, tỉ mỉ, khắt khe. Đây là tài sản có giá trị lâu bền. Với kinh nghiệm triển khai dự án này, trong thời gian tới, Hải quan Việt Nam sẽ tự tin hơn với việc triển khai các công việc có quy mô lớn khác của ngành.

VNACCS/VCIS là hệ thống thông quan tự động hiện đại, đòi hỏi người sử dụng phải thao tác chính xác, vậy ngành Hải quan đã làm gì để giúp người dùng, doanh nghiệp sử dụng hệ thống một cách hiệu quả?

Thứ nhất, với nhận thức hệ thống VNACCS/VCIS là hệ thống rất hiện đại, nhưng mới đối với cán bộ, công chức hải quan và cộng đồng doanh nghiệp xuất nhập khẩu, nên mặc dù đã có sự chuẩn bị hết sức kỹ lưỡng 02 năm trước khi triển khai chính thức như đào tạo, tập huấn, nhưng Tổng cục Hải quan đã lường trước được chắc chắn sẽ có vướng mắc phát sinh do người sử dụng mới làm quen với hệ thống và chưa sử dụng thành thạo các chức năng. Ý thức được điều đó, nên ngay từ khi triển khai chính thức, Tổng cục Hải quan đã triển khai đồng bộ các giải pháp để kịp thời tháo gỡ khó khăn vướng mắc cho doanh nghiệp cũng như cán bộ, công chức hải quan:

Khi bắt đầu triển khai hệ thống VNACCS/VCIS tại đơn vị nào thì Tổng cục Hải quan đều cử những chuyên gia về hệ thống VNACCS/VCIS đến đơn vị đó để hướng dẫn trực tiếp việc làm thủ tục hải quan trên hệ thống VNACCS/VCIS. Thống kê kết quả cho thấy hơn 100 đoàn công tác của Tổng cục Hải quan đã đến 34 cục hải quan tỉnh, thành phố trong phạm vi toàn quốc để hỗ trợ triển khai hệ thống VNACCS/VCIS. Đây là tiền đề quan trọng để các đơn vị tự tin với việc triển khai Hệ thống công nghệ thông tin mới và rất hiện đại.

Thứ hai, trong giai đoạn đầu triển khai hệ thống VNACCS/VCIS, Tổng cục Hải quan đã thực hiện cơ chế báo cáo nhanh và xử lý nhanh những vướng mắc phát sinh của các đơn vị mới triển khai hệ thống VNACCS/VCIS. Theo đó, hàng ngày các đơn vị mới triển khai đều gửi báo cáo về tình hình triển khai và các vướng mắc phát sinh về Bộ phận thường trực triển khai hệ thống VNACCS/VCIS của Tổng cục Hải quan để có hỗ trợ, xử lý kịp thời. Bên cạnh đó, tổ chức trả lời trực tuyến, trả lời vướng mắc, phát sinh trên Website Hải quan, thành lập và vận hành Bộ phận hỗ trợ người sử dụng (Help desk) ngay từ giai đoạn đầu triển khai hệ thống VNACCS/VCIS cho cả doanh nghiệp và cơ quan hải quan (trung bình tiếp nhận và hỗ trợ 100 yêu cầu/ngày). Nhờ đó, mặc dù có những vướng mắc phát sinh nhưng đã được xử lý kịp thời.

Thứ ba, trong giai đoạn đầu, Tổng cục Hải quan đã nhanh chóng ban hành các văn bản xử lý các vướng mắc phát sinh, Tổng cục Hải quan Việt Nam đã ban hành Chỉ thị và các văn bản liên quan chấn chỉnh tác phong làm việc, thái độ ứng xử của cán bộ, công chức hải quan trong việc hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện thông quan điện tử trên hệ thống VNACCS/VCIS. Chỉ đạo các đơn vị hải quan trong ngành bố trí cán bộ công chức làm việc ngoài giờ hành chính, ngày nghỉ để xử lý thông quan.

Rà soát các văn bản thuộc thẩm quyền và trình cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản xử lý, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc cho doanh nghiệp.

 Từ thực tiễn triển khai hệ thống VNACCS/VCIS ông đánh giá thế nào về vai trò của CNTT?

 Từ thực hiện triển khai hệ thống VNACCS/VCIS cho thấy: Việc ứng dụng mạnh mẽ CNTT được coi là đòn bẩy và yếu tố quyết định đến việc hoàn thành các mục tiêu cải cách hành chính trong lĩnh vực hải quan và Kế hoạch cải cách, phát triển và hiện đại hóa của Hải quan Việt Nam giai đoạn 2011 – 2015 và Chiến lược phát triển Hải quan Việt Nam đến năm 2020.

Nhờ ứng dụng mạnh mẽ CNTT, đặc biệt từ ngày 01/4/2014, ngành Hải quan đã chính thức triển khai hệ thống thông quan tự động VNACCS/VCIS mà các quy trình thủ tục hải quan đã được tự động hóa ở mức độ rất cao. Theo đó, đến nay, tất cả các quy trình thủ tục hải quan cơ bản đã được tự động hóa, trừ những thủ tục hải quan đối với hàng hóa tiểu ngạch biên giới. Hơn 99,65% doanh nghiệp tham gia thực hiện thủ tục hải quan bằng phương thức điện tử tại 100% các đơn vị hải quan trên phạm vi toàn quốc.

Thông qua việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS đã rút ngắn thời gian làm thủ tục hải quan cho doanh nghiệp, giảm thiểu giấy tờ và đơn giản hóa hồ sơ hải quan. Hiện nay, thời gian tiếp nhận và thông quan đối với hàng luồng xanh chỉ từ 1-3 giây, đối với hàng luồng vàng, thời gian xử lý và kiểm tra hồ sơ không quá 02 giờ làm việc.

Đặc biệt, thông qua việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS, ngành Hải quan đã triển khai áp dụng mã vạch trong công tác giám sát hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu vận chuyển bằng container. Nhờ đó, thời gian thực hiện thủ tục giám sát hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu giảm nhanh chóng chỉ còn vài giây thay vì kéo dài hàng giờ như trước đây, giảm ách tắc tại cổng cảng.

Theo ông yếu tố nào quyết định đến sự thành công của hệ thống VNACCS/VCIS?

Việc triển khai hệ thống VNACCS/VCIS đặt ra một khối lượng công việc rất lớn và phải hoàn thành khẩn trương trong thời gian ngắn. Sự thành công trong triển khai hệ thống VNACCS/VCIS bắt nguồn từ các yếu tố sau:

Thứ nhất, việc triển khai dự án VNACCS/VCIS rất được Lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Chính phủ Việt Nam rất quan tâm, chỉ đạo sâu sát và coi đây là đòn bẩy đối với cải cách thủ tục hành chính, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia theo Nghị quyết số 19/NQ-CP của Chính phủ. Trong giai đoạn từ khi triển khai chính thức Hệ thống VNACCS/VCIS (từ ngày 01/04/2014 đến nay), lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ và Quốc hội đặc biệt quan tâm, chỉ đạo Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan xử lý, tháo gỡ, khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai hệ thống VNACCS/VCIS.

Ý thức được tầm quan trọng và ý nghĩa của dự án VNACCS/VCIS trong việc phát triển kinh tế, xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh của Việt Nam, Bộ Tài chính đã rất quan tâm và chỉ đạo sâu sát Tổng cục Hải quan triển khai Dự án VNACCS/VCIS. Trong quá trình triển khai VNACCS/VCIS, tại các cuộc họp giao ban hàng tuần của Lãnh đạo Bộ Tài chính đều có báo cáo về tình hình triển khai hệ thống VNACCS/VCIS để có chỉ đạo kịp thời.

Sau khi hệ thống VNACCS/VCIS đi vào triển khai chính thức, Bộ Tài chính đã chỉ đạo Tổng cục Hải quan tích cực hỗ trợ, xử lý vướng mắc cho doanh nghiệp, kịp thời ban hành các văn bản pháp lý để tháo gỡ khó khăn. Bản thân đồng chí Thứ trưởng phụ trách Tổng cục Hải quan đã nhiều lần trực tiếp đến làm việc với các cục hải quan tỉnh, thành phố để nắm tình hình và chỉ đạo triển khai.

Được giao là đơn vị chủ trì thực hiện dự án VNACCS/VCIS, Tổng cục Hải quan coi việc triển khai thành công dự án VNACCS/VCIS là nhiệm vụ chính trị số một của ngành. Tổng cục Hải quan nhận thức rằng việc triển khai thành công dự án VNACCS/VCIS sẽ tạo ra bước ngoặt mang tính lịch sử trong tiến trình cải cách, phát triển và hiện đại hóa của Hải quan Việt Nam.

Với nhận thức như vậy, ngay sau khi được giao là đơn vị chủ trì, Tổng cục Hải quan Việt Nam đã tập trung tối đa nguồn lực và quyết tâm cao nhất để triển khai dự án. Trong quá trình triển khai, Hải quan Việt Nam đã huy động tối đa nguồn nhân lực. Tại trung ương, Tổng cục Hải quan huy động đã thành lập Ban Triển khai dự án và Ban Quản lý dự án VNACCS/VCIS với gần 100 cán bộ giỏi, có kinh nghiệm và chuyên môn sâu. Tại các cục hải quan tỉnh, thành phố, Tổng cục Hải quan Việt Nam đã huy động 442 cán bộ, công chức thường trực và 7.000 công chức nghiệp vụ triển khai dự án VNACCS/VCIS.

Đặc biệt, trong giai đoạn đầu triển khai hệ thống VNACCS/VCIS, Hải quan Việt Nam đã tổ chức đối thoại, lập đường dây nóng, trả lời trực tuyến, ban hành hàng chục văn bản, hàng trăm đoàn công tác và xử lý hàng nghìn vướng mắc để đảm bảo việc vận hành hệ thống VNACCS/VCIS đúng kế hoạch và chất lượng đề ra. Các vướng mắc được xử lý kịp thời, thông tin về tình hình triển khai hệ thống VNACCS/VCIS giữa tổng cục và các cục hải quan tỉnh, thành phố được thông suốt. Trong bối cảnh triển khai đồng loạt nhiều đơn vị cùng một lúc hệ thống mới, việc phát sinh các vướng mắc là điều không thể tránh khỏi. Dự kiến trước tình hình này, Tổng cục đã tổ chức hỗ trợ các cục hải quan tỉnh, thành phố theo 02 hình thức song song: Cử cán bộ, công chức thuộc Ban Triển khai dự án đến trực tiếp tại các đơn vị để hỗ trợ giải quyết vướng mắc phát sinh của công chức hải quan, doanh nghiệp; Hàng ngày, các cục hải quan tỉnh, thành phố gửi báo cáo nhanh tình hình triển khai thực hiện tại đơn vị mình về Tổng cục để thông tin và hỗ trợ kịp thời. Tại Tổng cục đã thành lập Bộ phận hỗ trợ và phân công các chuyên gia hàng đầu để tiếp nhận và xử lý các vướng mắc của các cục hải quan tỉnh, thành phố và doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, một trong những yếu tố quan trọng góp phần làm nên thành công đó là sự phối hợp chặt chẽ, thái độ làm việc tận tụy, trách nhiệm cao, tinh thần hợp tác hữu nghị của các chuyên gia Hải quan Nhật Bản trong việc triển khai dự án này.

Toàn ngành từ đồng chí Tổng cục trưởng đến cán bộ, công chức thừa hành đều đồng tâm, đồng thuận và nỗ lực triển khai thành công hệ thống VNACCS/VCIS. Đảng bộ Tổng cục Hải quan đã ban hành riêng một Nghị quyết về việc thực hiện thắng lợi dự án VNACCS/VCIS. Tổng cục Hải quan đã cử hơn 100 đoàn công tác gồm các chuyên gia hàng đầu đến tất cả các cục hải quan tại mọi miền đất nước để hỗ trợ triển khai và tháo gỡ khó khăn. Đây là yếu tố có tầm quan trọng đặc biệt tạo nên thành công trong triển khai dự án VNACCS/VCIS.

 Bên cạnh đó là phương pháp triển khai dự án VNACCS/VCIS đúng đắn, việc đào tạo cho người sử dụng được tổ chức khoa học, hiệu quả, công tác tuyên truyền kịp thời, đầy đủ, chính xác đến đông đảo người dân, doanh nghiệp.

Xin ông cho biết kế hoạch, giải pháp triển khai hệ thống này trong thời gian tới và có kiến nghị gì với Bộ và Chính phủ để việc triển khai được thành công hơn?

Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục quản lý và vận hành hệ thống thông quan tự động VNACCS/VCIS ổn định, an ninh, an toàn, đảm bảo phục vụ tốt nhất cho việc làm thủ tục hải quan của người dân và doanh nghiệp. Thực hiện bảo trì, bảo dưỡng hệ thống VNACCS/VCIS, xây dựng quy trình, quy chế vận hành hệ thống VNACCS/VCIS, tiếp tục nâng cấp và phát huy tối đa hiệu quả hệ thống VNACCS/VCIS.

Bên cạnh đó, để phát huy tối đa hiệu quả của hệ thống VNACCS/VCIS, chúng tôi sẽ tiếp tục hoàn thiện và nâng cấp các hệ thống CNTT vệ tinh, triển khai mở rộng thanh toán điện tử, triển khai thành công Cơ chế một cửa quốc gia và kết nối vào Cơ chế một cửa ASEAN.

Do đó, đề nghị Bộ Tài chính và Chính phủ ủng hộ Tổng cục Hải quan đề nghị Chính phủ Nhật Bản hỗ trợ Việt Nam triển khai giai đoạn 2 của dự án VNACCS/VCIS để tiếp tục hoàn thiện hệ thống VNACCS/VCIS, tạo thuận lợi hơn nữa cho doanh nghiệp, đồng thời đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước về hải quan. Bên cạnh đó, Chính phủ cũng tiếp tục chỉ đạo các bộ, ngành và đơn vị liên quan triển khai mạnh mẽ hơn nữa Cơ chế một cửa quốc gia và tham gia kết nối Cơ chế một cửa ASEAN.

(P.An - thực hiện)