UBTV Quốc hội cho ý kiến về quy định thông quan hàng hóa XNK

Trước những ý kiến khác nhau của các đại biểu Quốc hội về quy định trách nhiệm của cơ quan trong việc kiểm tra hàng hóa XNK, phương tiện vận tải XNC trong địa bàn hoạt động hải quan, điều kiện thông quan hàng hóa và hồ sơ hải quan, tại phiên họp thứ 24 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về những nội dung này.

UBTVQH cho rằng cần phải xác định rõ trách nhiệm giám sát của cơ quan Hải quan đối với tất cả các hàng hóa trước khi thông quan.UBTVQH cho rằng cần phải xác định rõ trách nhiệm giám sát của cơ quan Hải quan đối với tất cả các hàng hóa trước khi thông quan.

Cần quy định rõ trách nhiệm của các bên

Hiện có hai luồng ý kiến góp ý về trách nhiệm kiểm tra hàng hóa XNK, phương tiện vận tải XNC trong địa bàn hoạt động hải quan (Điều 34 dự thảo Luật Hải quan sửa đổi). Luồng ý kiến thứ nhất, đề nghị xác định rõ trách nhiệm của cơ quan Hải quan trong việc giám sát đối với tất cả hàng hóa XNK rước khi làm thủ tục thông quan, kể cả hàng hóa được pháp luật chuyên ngành cho phép đưa về địa điểm khác để kiểm tra hoặc chủ hàng có yêu cầu đưa hàng hóa về lưu giữ.

Luồng ý kiến thứ hai đề nghị, xác định trách nhiệm của cơ quan quyết định đưa hàng hóa về địa điểm khác để kiểm tra chuyên ngành, tránh tình trạng hàng hóa được đem ra tiêu thụ ngoài thị trường trước khi có quyết định thông quan.

Theo ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, quy định của Luật Hải quan hiện hành và các luật chuyên ngành có liên quan, một số loại hàng hóa cần phải có kết quả kiểm tra chuyên ngành trước khi thông quan. Căn cứ vào tính chất, đặc điểm của từng loại hàng hóa, có những loại phải chuyển về các địa điểm kiểm tra chuyên ngành ngoài cửa khẩu để kiểm tra hoặc trong thời gian chờ kết quả kiểm tra mẫu phải chuyển hàng hóa tới các kho chuyên dụng để bảo quản, lưu giữ.

Thủ tục này trên thực tế làm phát sinh trách nhiệm của cơ quan Hải quan, chủ hàng hóa, cơ quan chuyên ngành trong việc giám sát, bảo quản, lưu giữ hàng hóa. Đây là thực tế đặt ra cần giải quyết để xác định rõ trách nhiệm của các bên có liên quan, tạo điều kiện thuận lợi cho DN, hạn chế tối đa các chi phí phát sinh và tiêu cực, lãng phí.

Trên cơ sở ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội và thực tiễn quản lý, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Quốc hội cho được tiếp thu chỉnh lý Điều 34 để quy định chặt chẽ hơn vấn đề này theo hướng: Xác định rõ trách nhiệm giám sát của cơ quan Hải quan đối với tất cả các hàng hóa trước khi thông quan, đồng thời, để cơ quan Hải quan có thể thực hiện được công việc này thì cần quy định rõ trường hợp pháp luật cho phép đưa hàng hóa về địa điểm khác để tiến hành việc kiểm tra chuyên ngành hoặc chủ hàng có yêu cầu đưa hàng hóa về bảo quản thì địa điểm lưu giữ hàng hóa  phải đáp ứng được điều kiện giám sát hải quan (điều kiện về kho bãi, thiết bị giám sát...).

Cùng với đó, xác định rõ trách nhiệm của người khai hải quan trong việc bảo quản, lưu giữ hàng hóa cho đến khi được thông quan, bổ sung quy định cơ quan kiểm tra chuyên ngành có trách nhiệm thông báo kết quả kiểm tra cho cơ quan Hải quan trong thời hạn 3 ngày làm việc, kể từ ngày có kết quả kiểm tra để làm rõ trách nhiệm của các cơ quan chuyên ngành trong việc phối hợp với cơ quan hải quan quản lý hàng hóa, làm cơ sở cho việc xây dựng cơ chế một cửa một quốc gia.

Nợ tiền phạt có thể vẫn được thông quan

Cho ý kiến về nội dung thông quan hàng hoá (Điều 36 dự thảo Luật Hải quan sửa đổi), có ý kiến đại biểu Quốc hội đề nghị quy định lại khoản 3 theo hướng, đối với hàng hóa NK phải nộp xong tiền phạt mới thông quan, còn đối với hàng hóa XK thì có thể cho nợ tiền phạt nếu chủ hàng là cơ sở sản xuất, kinh doanh hàng XK có địa chỉ rõ ràng.

Về nội dung này, Ủy ban thường vụ Quốc hội cho rằng, quy định về điều kiện thông quan hàng hóa tại Điều 36 của dự thảo Luật đã thống nhất với Luật quản lý thuế. Theo đó, trường hợp chủ hàng chưa nộp phạt mà được tổ chức tín dụng bảo lãnh về số tiền phải nộp để thực hiện quyết định xử phạt của cơ quan Hải quan hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền thì hàng hóa vẫn được thông quan.

Giữ nguyên quy định về khai hải quan điện tử

Quy định về khai hải quan tại Điều 28 dự thảo Luật Hải quan (sửa đổi), có ý kiến đề nghị cân nhắc quy định XNK được thực hiện bằng phương thức điện tử quy định tại khoản 3, vì băn khoăn trình độ và điều kiện bảo đảm của nước ta.

Về nội dung này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho rằng, hội nhập kinh tế quốc tế đòi hỏi Việt Nam phải cải cách, đơn giản hóa rất nhiều thủ tục hành chính trong đó có thủ tục hành chính về hải quan. Trong những năm qua, trên cơ sở Luật Hải quan sửa đổi năm 2005, thủ tục hải quan đã chuyển dần từ thủ công sang hiện đại, áp dụng thí điểm triển khai thủ tục hải quan điện tử. Việc áp dụng thí điểm thủ tục hải quan điện tử đã đạt được một số thành công được cộng đồng DN hưởng ứng, đánh giá cao.

Tính đến ngày 15-10-2013, thủ tục hải quan điện tử đã được triển khai trên cả nước và số lượng DN tham gia thực hiện thủ tục hải quan điện tử là 47 nghìn DN, chiếm hơn 95% số lượng DN thực hiện XNK trên toàn quốc; Với số tờ khai thực hiện thủ tục hải quan điện tử gần 4,2 triệu tờ khai, chiếm hơn 92% so với tổng số tờ khai trên toàn quốc và tổng kim ngạch XNK qua thủ tục hải quan điện tử đạt 193,2 tỷ USD, chiếm gần 95% so với tổng kim ngạch XNK toàn quốc

Kết quả trên cho thấy năng lực tiếp cận thủ tục hải quan điện tử của DN Việt Nam là khả thi, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho rằng, quy định tại Điều 28 là có cơ sở thực tiễn, vì vậy đề nghị giữ như dự thảo.

(Theo Báo Hải quan)