Đã xử lý được 100.000 tỷ nợ xấu từ nguồn dự phòng rủi ro

Đây là khẳng định của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Bình về vấn đề liên quan tới điều hành chính sách tiền tệ và hoạt động ngân hàng tại Kỳ họp thứ 6, Quốc hội Khóa XIII, ngày 01/11/2013.

Ảnh minh họa.Ảnh minh họa.

Theo Thống đốc Nguyễn Văn Bình, trong thời gian vừa qua, NHNN đã xác định xử lý nợ xấu trước tiên phải phát huy nội lực của bản thân hệ thống các tổ chức tín dụng, bởi vì trong hoàn cảnh khó khăn của nền kinh tế đất nước, sự eo hẹp của ngân sách thì không thể có được các giải pháp mà các nước vẫn thường sử dụng. Trong thời gian vừa qua nợ xấu chủ yếu được xử lý thông qua các hình thức cho phép các tổ chức tín dụng có cơ chế mới trong việc cơ cấu lại các khoản nợ. Đến nay, tổng số nợ mà các tổ chức tín dụng đã cơ cấu lại cho các khách hàng vay đã lên tới trên 300.000 tỷ đồng,chiếm hơn 10% tổng dư nợ. Trong số này có tới khoảng 60% các khoản nợ nếu không được cơ cấu lại nợ thì đã trở thành nợ xấu. Nếu không cơ cấu lại nợ cho các tổ chức tín dụng theo phương án và cơ chế NHNN đã ban hành thì nợ xấu của cả hệ thống đã tăng thêm trên 6%.

Bên cạnh đó, nợ xấu còn được xử lý thông qua việc tích cực trích lập dự phòng rủi ro và xử lý nợ xấu bằng nguồn dự phòng rủi ro. Trong năm 2012, toàn hệ thống ngân hàng đã trích lập và xử lý nợ xấu bằng nguồn trích lập dự phòng rủi ro là khoảng 70.000 tỷ. Trong 9 tháng đầu năm nay, đã trích lập và xử lý nợ xấu thêm 32.000 tỷ nữa, theo kế hoạch trong năm nay hệ thống cũng sẽ trích lập và xử lý nợ xấu bằng nguồn này khoảng 70.000 tỷ. Như vậy, nếu căn cứ vào các con số này thì nợ xấu được xử lý trong năm 2012 và 9 tháng đầu năm 2013 là xấp xỉ 100.000 tỷ. 100.000 tỷ này nữa cộng vào là khoảng hơn 3% tổng dư nợ của hệ thống ngân hàng.

"Đến nay, từ khi bắt tay chính thức vào mua nợ xấu thì công ty quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam VAMC đã mua được 10.000 tỷ nợ xấu. Như vậy, cộng lại tất cả những con số đã triển khai thì có thể thấy rằng nếu như không triển khai các giải pháp nêu trên thì nợ xấu của toàn hệ thống các tổ chức tín dụng đã tăng thêm khoảng 10%. Tuy nhiên, để xử lý được nợ xấu thì phải có những giải pháp đồng bộ hơn nữa đặc biệt như nhiều đại biểu Quốc hội cũng đã nêu nếu như chúng ta giải quyết được nợ đọng trong xây dựng cơ bản thì cũng góp phần giải quyết được khoảng hơn 3% nợ xấu nữa và vấn đề lớn nhất chúng ta phải có các giải pháp tổng thể để tăng tổng cầu của nền kinh tế, để nền kinh tế có thể có khởi sắc hơn. Trên đà đó sẽ có góp phần giải quyết một cách căn bản nợ xấu." -  - Thống đốc Nguyễn Văn Bình chia sẻ.

Trong thời gian sắp tới, ngoài các giải pháp đã triển khai thì NHNN cũng sẽ tích cực phối hợp với các bộ, ngành cũng như các ngành sản xuất để có những giải pháp tháo gỡ. Ví dụ như trong tháng 11 sẽ phối hợp với Bộ Xây dựng với một số doanh nghiệp trong lĩnh vực xây dựng để có sản phẩm liên kết 4 nhà đảm bảo rằng việc mua bán các vật liệu xây dựng được thông thoáng hơn, góp phần để xử lý tồn kho, ứ đọng trong lĩnh vực vật liệu xây dựng.

Về Công ty quản lý tài sản Việt Nam VAMC mà nhiều đại biểu Quốc hội quan tâm, Thống đốc cho rằng: Các nước cũng đều có các công ty tương tự như VAMC nhưng do hoàn cảnh của mỗi nước có khác nhau mà sử dụng một lượng tiền lớn của ngân sách để tiến hành mua lại nợ của các tổ chức tín dụng. Trong khi đó, Việt Nam còn đang rất nhiều khó khăn nên cũng không thể dập khuôn máy móc các kinh nghiệm của các nước bạn mà phải có những cơ chế chính sách làm sao đó cho phù hợp với thực tiễn và hoàn cảnh của Việt Nam. Với việc mua bán nợ của Công ty VAMC thì không có sử dụng tiền của ngân sách trực tiếp.

Với sự hoạt động của VAMC, các doanh nghiệp cũng sẽ có điều kiện thuận lợi hơn, tất cả các khoản nợ được VAMC mua lại đều không tính thành nợ xấu cho doanh nghiệp, do vậy, doanh nghiệp có điều kiện để tiếp cận được với nguồn vốn mới của các tổ chức tín dụng. Các khoản nợ này sau khi VAMC mua lại thì sẽ tiến hành cơ cấu lại kể cả về lãi suất, đưa mức lãi suất cao trước đây về mặt bằng lãi suất hiện nay. Điều này cũng góp phần tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp. Cũng thông qua VAMC mà giúp cơ cấu về tính chất của nguồn vốn. Thực tế, trước đây nhiều doanh nghiệp đã sử dụng vốn ngắn hạn để vay trung và dài hạn, đến nay sẽ cơ cấu lại thời hạn cho vay, đảm bảo khả năng chịu đựng và khả năng tổ chức sản xuất của các doanh nghiệp trong thời gian tới. Đứng về phía các tổ chức tín dụng cũng có nhiều thuận lợi. Trước đây một lượng vốn rất lớn nằm đặc ở trong các khoản nợ xấu này.

"Đến nay, bằng việc mua nợ xấu thông qua việc phát hành trái phiếu đặc biệt thì các trái phiếu đặc biệt này các tổ chức tín dụng có thể tái chiết khấu tại ngân hàng nhà nước, để có thể thu được tối đa đến 70% giá trị của khoản nợ, để có thêm nguồn vốn phục vụ cho phát triển kinh tế đất nước. Về mặt vĩ mô chúng tôi cho rằng quy mô hoạt động của công ty VAMC trong năm nay sẽ mua được cỡ khoảng 30 - 35 nghìn tỷ đồng nợ xấu. Và trong cả năm 2014 con số này có thể lên đến 100 - 150 nghìn tỷ. Khi có một thị trường mua bán nợ xấu tập trung như vậy thì sẽ tạo ra hoạt động của thị trường tốt hơn. Các khoản mua nợ đã được cơ cấu lại và thông qua các cơ quan của nhà nước nhanh chóng hoàn tất các thủ tục pháp lý cần thiết để trên cơ sở đó tạo ra một thị trường mua bán nợ tập trung cho tất cả các nhà đầu tư trong nước và quốc tế." - Thống đốc khẳng định.

Hiện nay, cũng có rất nhiều nhà đầu tư trong nước cũng như không ít nhà đầu tư quốc tế rất quan tâm để mua lại các khoản nợ này. Đại diện NHNN cho rằng cần phải có cơ chế chặt chẽ vừa có thể xử lý được các khoản nợ này nhưng phải đảm bảo quyền lợi hợp pháp cho các nhà đầu tư trong nước cũng như cho phát triển nền kinh tế đất nước.

(T.Hương)