NHNN quản lý ngoại hối với trái phiếu quốc tế không được Chính phủ bảo lãnh

Ngày 16/7/2013, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã ban hành Thông tư số 17/2013/TT-NHNN hướng dẫn về quản lý ngoại hối đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc phát hành trái phiếu quốc tế của doanh nghiệp không được Chính phủ bảo lãnh.

Ảnh minh họa.Ảnh minh họa.
Thông tư này có hiệu lực thi hành từ ngày 01/9/2013 và thay thế Thông tư số 19/2011/TT-NHNN ngày 24/8/2011 của NHNN hướng dẫn về quản lý ngoại hối đối với việc phát hành trái phiếu quốc tế của doanh nghiệp không được Chính phủ bảo lãnh. Đồng thời, bãi bỏ một số quy định tại Thông tư số 18/2011/TT-NHNN ngày 23/8/2011 của NHNN hướng dẫn về quản lý ngoại hối đối với việc vay trung, dài hạn nước ngoài của các ngân hàng thương mại là doanh nghiệp nhà nước.
 
Theo đó, Thông tư này quy định về việc thẩm định khoản phát hành trái phiếu quốc tế của ngân hàng thương mại (NHTM) là doanh nghiệp nhà nước, xác nhận hạn mức phát hành trái phiếu quốc tế, xác nhận đăng ký, xác nhận đăng ký thay đổi khoản phát hành trái phiếu quốc tế của doanh nghiệp không được Chính phủ bảo lãnh, mở và sử dụng tài khoản ngoại tệ để thực hiện việc phát hành trái phiếu quốc tế.
 
Đối với doanh nghiệp phát hành trái phiếu quốc tế, NHNN yêu cầu phải tuân thủ các quy định về điều kiện phát hành, xây dựng phương án phát hành, trình các cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án phát hành, tổ chức phát hành và thực hiện các nội dung liên quan đến việc phát hành trái phiếu theo quy định của Chính phủ về phát hành trái phiếu quốc tế, các quy định của pháp luật về chứng khoán, quản lý ngoại hối, các quy định khác của pháp luật hiện hành và phù hợp với luật pháp quốc tế khi thực hiện phát hành trái phiếu quốc tế.
 
Cũng theo Thông tư, các doanh nghiệp phát hành trái phiếu quốc tế phải chịu trách nhiệm về việc sử dụng hiệu quả nguồn vốn từ đợt phát hành phù hợp với mục đích của phương án phát hành trái phiếu quốc tế đã được phê duyệt theo quy định của pháp luật. Đồng thời, phải mở và sử dụng tài khoản vốn vay và trả nợ nước ngoài tại một (01) tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được phép để thực hiện khoản phát hành. Doanh nghiệp chỉ được rút vốn từ khoản phát hành trái phiếu quốc tế để sử dụng cho các mục đích đã được phê duyệt tại phương án phát hành sau khi được NHNN xác nhận đăng ký. Trường hợp cần mở tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài để thực hiện khoản phát hành, doanh nghiệp có trách nhiệm tuân thủ các quy định của pháp luật liên quan về việc mở và sử dụng tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài đối với người cư trú là tổ chức kinh tế.
 
Thêm nữa, TCTD phát hành trái phiếu quốc tế chuyển đổi hoặc trái phiếu quốc tế kèm theo chứng quyền phải tuân thủ các quy định hiện hành của pháp luật về việc nhà đầu tư nước ngoài mua cổ phần của tổ chức tín dụng Việt Nam và các quy định khác của pháp luật có liên quan. Với các doanh nghiệp (không phải là tổ chức tín dụng) phát hành trái phiếu quốc tế chuyển đổi hoặc trái phiếu quốc tế kèm theo chứng quyền phải tuân thủ các quy định của pháp luật hiện hành về chứng khoán, đầu tư; đảm bảo quy định về tỷ lệ nắm giữ của nhà đầu tư nước ngoài, chế độ báo cáo, công bố thông tin và các quy định khác của pháp luật có liên quan.
 
Về quyền mua ngoại tệ, Thông tư nêu rõ doanh nghiệp được quyền mua ngoại tệ tại các TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được phép để thanh toán nợ gốc, lãi của trái phiếu và các loại phí liên quan đến khoản phát hành trên cơ sở xuất trình các chứng từ, văn bản chứng minh nhu cầu thanh toán theo quy định của TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được phép phù hợp với quy định hiện hành về quản lý ngoại hối.
 
Thông tư này cũng quy định rõ quy trình xác nhận hạn mức, thẩm định phương án phát hành, đăng ký khoản phát hành trái phiếu quốc tế; Thủ tục thẩm định phương án phát hành trái phiếu quốc tế của NHTM Nhà nước; Hồ sơ đề nghị, trình tự thực hiện xác nhận hạn mức phát hành trái phiếu quốc tế; Hồ sơ, trình tự, thời gian, sao gửi văn bản xác nhận đăng ký khoản phát hành; các quy định liên quan tới đăng ký thay đổi khoản phát hành;...
 
TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được phép có trách nhiệm mở tài khoản vốn vay và trả nợ nước ngoài theo đề nghị của doanh nghiệp phát hành trái phiếu quốc tế; Thực hiện việc nhận tiền thu được từ khoản phát hành; chuyển tiền thanh toán phí phát hành trái phiếu và chuyển tiền thanh toán gốc, lãi trái phiếu của doanh nghiệp trên cơ sở văn bản của NHNN xác nhận đăng ký, đăng ký thay đổi khoản phát hành (nếu có), các thỏa thuận hoặc hợp đồng doanh nghiệp ký với các bên liên quan đến đợt phát hành trái phiếu quốc tế do doanh nghiệp xuất trình; Thực hiện việc kiểm tra, đối chiếu các tài liệu liên quan, đảm bảo thực hiện đúng các giao dịch của khoản phát hành đã đăng ký, đăng ký thay đổi với NHNN và phù hợp với quy định của pháp luật; Thống kê các giao dịch rút vốn, trả nợ phát sinh và số dư của khoản vay thông qua phát hành trái phiếu quốc tế của doanh nghiệp, thực hiện báo cáo NHNN theo quy định tại Thông tư này; Hướng dẫn các doanh nghiệp thực hiện đúng các quy định hiện hành về vay, trả nợ nước ngoài, quản lý ngoại hối đối với việc vay nước ngoài thông qua hình thức phát hành trái phiếu quốc tế, kịp thời báo cáo NHNN trong trường hợp phát hiện dấu hiệu vi phạm các quy định hiện hành của pháp luật có liên quan.
 
Về tổ chức thực hiện, Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng làm đầu mối tổng hợp ý kiến các đơn vị liên quan thuộc NHNN trình Thống đốc NHNN phê duyệt việc thẩm định phương án phát hành trái phiếu quốc tế của NHTM Nhà nước; Thông báo ý kiến thẩm định của NHNN đối với phương án phát hành của NHTM Nhà nước; Trình Thống đốc ký văn bản trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, chấp thuận hoặc từ chối chấp thuận phương án phát hành trái phiếu quốc tế của NHTM Nhà nước; Thực hiện kiểm tra, thanh tra và xử lý vi phạm việc sử dụng nguồn vốn từ phát hành trái phiếu quốc tế và việc tuân thủ các quy định của pháp luật có liên quan khi thực hiện khoản phát hành trái phiếu quốc tế của NHTM Nhà nước; Thực hiện kiểm tra, thanh tra và xử lý vi phạm về việc tuân thủ quy định về quản lý ngoại hối đối với các hoạt động liên quan đến việc phát hành trái phiếu quốc tế của doanh nghiệp theo quy định tại Thông tư này.
 
Vụ Quản lý Ngoại hối thực hiện xác nhận hạn mức phát hành trái phiếu quốc tế của doanh nghiệp; Phối hợp với Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng trong việc tham gia ý kiến đối với phương án phát hành trái phiếu quốc tế của NHTM Nhà nước; Xác nhận đăng ký, đăng ký thay đổi khoản phát hành trái phiếu quốc tế của doanh nghiệp; Tổng hợp kế hoạch phát hành trái phiếu quốc tế của doanh nghiệp để phối hợp với Bộ Tài chính xây dựng hạn mức vay thương mại hàng năm của quốc gia; Tổng hợp số trả nợ gốc, lãi trái phiếu quốc tế để theo dõi tình hình vay, trả nợ nước ngoài của doanh nghiệp.
 
(HTH)