Thu phí ATM: Dân đã bớt bức xúc?

Theo đánh giá của Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước (NHNN), sau thời gian đưa Thông tư 35 đi vào đời sống, kết quả cho thấy, với lộ trình thu phí giao dịch ATM nội mạng, bước đầu đã giúp minh bạch thông tin, giảm bớt bức xúc trong dư luận.

Ảnh minh họa.Ảnh minh họa.

Theo Vụ Thanh toán, ngay sau khi Thống đốc ký ban hành Thông tư số 35/TT-NHNN ngày 28/12/2012 quy định về thu phí dịch vụ thẻ ghi nợ nội địa (Thông tư 35), đến nay, tất cả 46 tổ chức phát hành thẻ (TCPHT) đã gửi báo cáo NHNN về biểu phí dịch vụ thẻ ghi nợ nội địa theo quy định tại Thông tư 35. Hầu hết các TCPHT đã công bố công khai biểu phí dịch vụ thẻ trên trang thông tin điện tử của đơn vị và quảng bá rộng rãi trên các phương tiện thông tin đại chúng, đồng thời, đảm bảo các ATM hoạt động thông suốt và an toàn.

Việc thu phí giao dịch ATM nội mạng của các TCPHT hiện nay được phân thành 2 nhóm chính. Cụ thể, nhóm có chính sách thu phí giao dịch ATM nội mạng gồm 8 ngân hàng: BIDV, Vietinbank, Vietcombank, Agribank, Sacombank, LienVietPost Bank, Seabank và Western Bank. Theo đánh giá của Vụ Thanh toán, đây là những TCPHT đã mất nhiều chi phí đầu tư hạ tầng dịch vụ ATM, có nhu cầu thu phí giao dịch ATM nội mạng để bù đắp một phần chi phí. Nhóm thứ hai là nhóm chưa thu phí giao dịch ATM nội mạng gồm 35 ngân hàng qui mô vừa và nhỏ, chưa sở hữu nhiều ATM, nên chưa mất nhiều chi phí đầu tư hạ tầng dịch vụ ATM. Riêng ngân hàng Việt Nam Thương tín, Ngân hàng Kiên Long và Quỹ Tín dụng nhân dân Trung ương chưa xây dựng biểu phí cho sản phẩm này do mới lưu hành thẻ ghi nợ nội địa.

Ngoài ra, mỗi TCPHT có cách thức kết hợp khác nhau giữa thu phí định kỳ và phí giao dịch. Theo đó, các TCPHT mới tham gia phát hành thẻ hoặc chưa có nhiều chủ thẻ thường có xu hướng miễn tất cả các loại phí gồm phí phát hành, phí thường niên và phí giao dịch ATM… cho chủ thẻ nhằm quảng bá sản phẩm và thu hút thêm khách hàng mới. Các TCPHT đã phát hành thẻ từ lâu, nhưng chưa xây dựng được cơ sở khách hàng đủ lớn có xu hướng áp dụng các khoản phí định kỳ như phí phát hành, phí thường niên, nhưng miễn phí giao dịch ATM hoặc ngược lại, thu phí giao dịch ATM, miễn phí phát hành và phí thường niên… Còn các TCPHT có lượng thẻ phát hành lớn, mất nhiều chi phí để duy trì hệ thống ATM thường thu cả ba loại phí kể trên.

Bên cạnh đó, theo báo cáo của các chi nhánh NHNN tại các tỉnh, thành phố, các ngân hàng trên địa bàn đã tuân thủ quy định về khung phí, công bố thông tin về mức phí, giải quyết kịp thời những thắc mắc và khiếu nại của khách hàng. Đồng thời, có chính sách hỗ trợ các đối tượng chính sách như sinh viên nghèo, lao động có thu nhập thấp, giúp đối tượng khách hàng này được hưởng những tiện ích cụ thể, thiết thực, tránh bị ảnh hưởng của chính sách thu phí rút tiền ATM nội mạng.    

"Nhìn chung, việc quy định mức phí 0-1.000 đồng/giao dịch rút tiền nội mạng đã thể hiện vai trò quản lý nhà nước của NHNN qua việc điều tiết mức phí tối đa TCPHT được phép thu, làm cơ sở cho các TCPHT xây dựng mức phí phù hợp với năng lực tài chính và chính sách khách hàng của ngân hàng. Việc không quy định một mức phí cứng nhắc mà chỉ quy định khung mức phí vừa đảm bảo tuân thủ nguyên tắc thỏa thuận trong giao kết hợp đồng và Luật Cạnh tranh, khách hàng có quyền lựa chọn ngân hàng phục vụ, đảm bảo dung hòa lợi ích giữa khách hàng và TCPHT". - Đại diện Vụ Thanh toán nhấn mạnh.

Tuy nhiên, theo như khảo sát của phóng viên, cảm nhận của nhiều người vẫn là “đành phải chịu” các loại phí mà phía ngân hàng đưa ra, dù chúng mang tính áp đặt. Áp đặt ở đây là ngay từ giai đoạn mở tài khoản, khách hàng đã không có quyền thương lượng, càng không thể thay đổi các điều khoản quy định mức phí, quyền và nghĩa vụ của chủ thẻ, cũng như của ngân hàng. Sau nữa, cũng không thể không nói đến một phần trách nhiệm của người sử dụng ATM khi không đọc kỹ điều khoản mà đã ký vào hợp đồng, đến khi các ngân hàng đưa ra các loại phí thì người dùng ATM mới "té ngửa" vì “bút sa gà chết, gà không chết thì người dùng ATM phải chết” (theo như lời của Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước Bùi Quang Tiên tại một buổi họp báo ngày 27/2 do Hội Thẻ ngân hàng Việt Nam tổ chức - PV)...

(HTH)