Kinh tế thế giới sẽ tiếp tục đối mặt với nhiều thách thức trong năm 2016

Tình hình không mấy tích cực của các nền kinh tế mới nổi và việc giá dầu thô giảm mạnh đang ảnh hưởng đến triển vọng phục hồi của kinh tế thế giới. Kinh tế thế giới do đó được dự báo sẽ tiếp tục đối mặt với nhiều thách thức trong năm 2016.

Ảnh minh họa - nguồn: internet.Ảnh minh họa - nguồn: internet.

Mỹ - nền kinh tế dần hồi phục nhưng chưa vững chắc. Quý 4/2015, GDP chỉ tăng 1,8%, thấp hơn quý trước đó.Chỉ số PMI tháng 2 giảm còn 51 điểm so với mức 52,8 điểm trong tháng trước nhưng vẫn đang duy trì được mức ngưỡng trên 50 điểm. Tỷ lệ thất nghiệp trong tháng đầu năm 2016 đã giảm xuống còn 4,9%, lạm phát tăng 1,4%. Đây có thể là tín hiệu hỗ trợ cho việc tăng lãi suất trong thời gian tới. Thâm hụt ngân sách 4 tháng đầu năm tài khóa 2016 đạt 165 tỷ USD, giảm 29 tỷ USD so với cùng kỳ năm 2015. Nguyên nhân do thuế thu nhập cá nhân và một số khoản thu khác khả quan giúp tổng thu ngân sách tăng 3% so với cùng kỳ trong khi chi ngân sách ổn định.

Châu Âu tỷ lệ thất nghiệp giảm còn 10,4% trong tháng 12, mức thấp nhất kể từ tháng 9/201. Lạm phát trong tháng 1/2016 tăng 0,4% so với cùng kỳ năm ngoái và gấp đôi tháng trước đó. Tỷ lệ lạm phát lõi, không bao gồm giá thực phẩm và năng lượng tăng 1% so với mức 0,9% của tháng trước. Châu Âu cũng đang tăng ngân sách quốc phòng sau nhiều năm cắt giảm để đảm bảo an ninh trong nước cũng như đối phó với những bất ổn từ Trung Đông và Ukraine. Dự kiến, thâm hụt ngân sách năm 2016 của Châu Âu khoảng 2% GDP, nợ công 90,1% GDP.

Nhật Bản tăng trưởng kinh tế nước này giảm 0,4% trong quý 4/2015 do chi tiêu tiêu dùng và xuất khẩu giảm mạnh. Trong quý 4/2015, tiêu dùng tư nhân vốn chiếm tới 60% GDP đã giảm 0,8% - mức giảm sâu hơn so với mức dự đoán 0,6% trước đó của thị trường và giảm mạnh so với mức tăng 0,4% của quý trước đó; kim ngạch xuất khẩu giảm 0,9% sau khi tăng 2,6% của quý trước.

Trung Quốc nền kinh tế nước này gây nhiều quan ngại khi tăng trưởng kinh tế quý 4/2015 chỉ đạt 6,8%. Mặc dù chỉ số CPI trong tháng 1/2016 tăng 1,8% (mức cao nhất trong 5 tháng qua) nhưng chỉ số sản xuất lại giảm 5,3%, là tháng giảm thứ 47 liên tiếp do giá dầu lao dốc và nhu cầu còn chưa hồi phục. Chỉ số PMI tháng 1 ở mức 48,4 điểm mặc dù cao hơn mức 48,2 điểm của tháng trước đó nhưng vẫn đang ở dưới mức ngưỡng 50 điểm cho thấy sự khó khăn vẫn còn hiện hữu với nền kinh tế nước này. Với tốc độ tăng trưởng kinh tế đang chậm lại cùng việc thực hiện chính sách giảm thuế, tăng đầu tư công, chi tiêu quốc phòng, dự kiến thâm hụt ngân sách năm 2016 của Trung Quốc là 3% GDP, cao hơn so với mức 2,3% GDP năm 2015.

Chính sách tiền tệ tiếp tục được nhiều quốc gia nới lỏng

FED vẫn chưa có những tuyên bố chính thức về việc liệu nước này có thực hiện chính sách thắt chặt tiền tệ trong năm 2016 hay không, tuy nhiên, sự sụt giảm trên thị trường hàng hóa, đặc biệt là dầu mỏ, cũng như việc thị trường chứng khoán vẫn chưa lấy lại được đà tăng điểm đang là những rào cản lớn đối với FED trong lần ra quyết định này.

Trong khi đó, chính sách “Lãi suất âm” đã được nhiều Ngân hàng Trung ương áp dụng (Nhật Bản, ECB, Thụy Sĩ, Thụy Điển, Đan Mạch) hoặc có kế hoạch áp dụng (Canada, Nauy, Isarel, Anh) với mục đích khuyến khích các ngân hàng tăng lượng cho vay. Chính sách này tuy được đánh giá là sẽ không mang lại quá nhiều hậu quả xấu cho nền kinh tế, nhưng sẽ không thực sự hiệu quả hoặc thậm chí là bị vô hiệu hóa nếu niềm tin vào thị trường và nền kinh tế toàn cầu chưa được phục hồi, dẫn đến tín dụng sẽ không tăng như kì vọng.

Giá hàng hóa thế giới

Giá dầu giảm mạnh đang gây khó khăn cho quá trình phục hồi kinh tế thế giới. Trong 2 tháng đầu năm nay giá dầu tiếp tục giảm 15,7% với mức giá thấp nhất là 26,21 USD/thùng trong phiên giao dịch ngày 11/2, khiến nguồn thu ngân sách từ dầu mỏ bị ảnh hưởng nghiêm trọng và gây áp lực đến cân đối ngân sách các nước xuất khẩu dầu. Trong năm 2016 giá dầu vẫn chưa thế phục hồi mạnh mẽ khi các nước xuất khẩu dầu lửa vẫn tiếp tục gia tăng mức sản lượng. Các tổ chức quốc tế lớn vẫn đưa ra mức dự báo giá dầu trung bình dưới 40 USD/thùng. EIA (37,6 USD/thùng); WB (37 USD/thùng), Credit suisse (37 USD/thùng).

Giá hàng hóa cơ bản vẫn tiếp tục xu hướng giảm sâu. Trong tháng 1/2016, giá năng lượng giảm 15,5% so với tháng trước; giá các mặt hàng nông nghiệp giảm 2,2%; giá thực phẩm giảm 1,1%; nguyên liệu thô giảm 1,9%; kim loại giảm 2,1%.

(PV)