Kinh tế thế giới tiếp tục đà hồi phục nhưng chậm hơn dự báo

Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo kinh tế toàn cầu xuống mức 2,8% (so với mức 2,4% năm 2014) từ mức 3% trước đó đồng thời giữ nguyên mức dự báo 3,3% và 3,2% cho năm 2016 - 2017. Đà phục hồi tăng trưởng chậm chủ yếu do suy giảm tăng trưởng của các nước đang phát triển, nhất là Trung Quốc.

Ảnh minh họa - nguồn: internet.Ảnh minh họa - nguồn: internet.

WB đã hạ dự báo tốc độ tăng trưởng của các nước đang phát triển giảm từ 4,6% năm 2014 xuống 4,4% năm 2015.

Mỹ: Trong cuộc họp mới nhất, Fed đã dự báo tăng trưởng của Mỹ chỉ đạt 1,8% - 2,0% trong năm 2015, thấp hơn mức dự báo 2,3% - 2,7% của tháng 3/2015 (đây là lần thứ 2 kể từ tháng 12/2014 Fed hạ dự báo kinh tế Mỹ) và tiếp tục giữ nguyên lãi suất cơ bản ở mức 0% - 0,25%. Thị trường lao động mặc dù được cải thiện nhưng tỷ lệ thất nghiệp đến cuối năm 2015 vẫn có thể ở mức 5,3% (cao hơn mức 5,1% của kỳ họp trước); lạm phát vẫn dưới mức mục tiêu 2% trong 3 năm qua. Nền kinh tế phục hồi thiếu vững chắc khiến Fed chưa sẵn sàng thắt chặt tiền tệ cho tới cuối năm. Tuy nhiên, nhờ các yếu tố tích cực như chi tiêu công tăng, chi phí tiêu dùng giảm và đầu tư vào thị trường nhà đất tăng ở mức nhanh, dự báo tăng trưởng kinh tế Mỹ năm 2016 sẽ cao hơn năm 2015, đạt mức 2,8%.

Châu Âu: WB đánh giá tích cực hơn khi nâng mức dự báo tăng trưởng năm 2015 từ 1,1% lên 1,5%. Chương trình kích thích kinh tế hơn 1.000 tỷ euro đã phát huy tác dụng: chỉ số CPI tháng 4 đã thoát khỏi mức âm, tỷ lệ thất nghiệp giảm so với cùng kỳ năm ngoái, chỉ số PMI luôn trên ngưỡng 50 điểm. Tuy nhiên, nợ công khu vực Eurozone tính đến cuối năm 2014 đã lên tới 91,9% GDP nội khối (mức cao nhất từ năm 1999).

Điểm nóng của Châu Âu vẫn là Hy Lạp khi nước này tuyên bố không thể trả nợ cho IMF đúng hạn – làm dấy lên lo ngại về việc Hy Lạp sẽ rời khỏi Eurozone. Sự đổ vỡ của Hy Lạp (nếu diễn ra) sẽ gây tổn thất nặng nề lên cách kênh tài chính, thị trường hàng hóa, chứng khoán thế giới, tạo ra tâm lý ảm đạm, khủng hoảng niềm tin, khiến euro sụt giá so với đô la Mỹ và giá vàng thế giới tăng lên. Bênh cạnh đó, việc Hy Lạp vỡ nợ sẽ gây thiệt hại với các quốc gia đang là chủ nợ của quốc gia này, ECB có nguy cơ mất các khoản thế chấp của các ngân hàng Hy Lạp và các ngân hàng châu Âu mất khoản cho vay trị giá khoảng 28 tỷ Euro dành cho khu vực tư nhân.

Nhật Bản: Tăng trưởng kinh tế quý I đạt 3,9%, là quý thứ 2 tăng trưởng liên tiếp. CPI quý I cũng tăng 0,4% sau khi tăng 0,4% của quý trước nhờ doanh thu cao từ các mặt hàng điện tử. Có được kết quả này là do chi tiêu vốn của các doanh nghiệp tăng mạnh: đầu tư kinh doanh tăng 2,7%, đầu tư vào nhà ở tăng 1,7%, kim ngạch xuất - nhập khẩu tăng tương ứng 2,4% - 2,9%.

Trung Quốc: Tiếp tục khó khăn khi trong tăng trưởng GDP quý I chỉ ở mức 1,3% (giảm so với mức 1,5% của quý trước đó), mức tăng theo quý chỉ đạt 7% (là mức tăng theo quý thấp nhất 6 năm qua), kim ngạch xuất nhập khẩu giảm 6%, cán cân thanh toán thâm hụt 80 tỷ USD, mức thâm hụt lớn nhất từ trước đến nay; chỉ số giá nhà sản xuất giảm 4,6% so với cùng kỳ năm ngoái, chỉ số này liên tục giảm kể từ tháng 3/2012. Kinh tế Trung Quốc đang trong đà giảm tốc khi WB đưa ra mức dự báo tốc độ tăng trưởng liên tục giảm trong năm nay và các năm tiếp theo (2015: 7,1%; 2016: 7,0%; 2017: 6,9%).

Chính sách tiền tệ các nước giữ xu thế nới lỏng khiến đồng USD lên giá

Đồng USD vẫn tiếp tục tăng, chỉ số USD index tăng 3,4% so với đầu năm. Đồng USD mạnh lên làm cho tiền của các nước Châu Á mới nổi xuống thấp nhất vài tháng qua10, việc này hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu của nhiều quốc gia tuy nhiên lại làm tăng áp lực đối với các khoản nợ nước ngoài.

Xu hướng đảo chiều dòng vốn khỏi các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển rõ nét và có dấu hiệu tăng mạnh trong năm 2015. Theo IIF, trong tuần đầu tiên của tháng 6/2015, quỹ đầu tư nước ngoài đã rút 7,1 tỷ USD khỏi thị trường Trung Quốc, mức cao nhất từ trước đến nay. Bên cạnh đó, trong báo cáo Triển vọng kinh tế toàn cầu tháng 6/2015, WB dự báo tăng trưởng dòng vốn đầu tư trực tiếp và gián tiếp vào các nước đang phát triển sẽ giảm từ 5,4% GDP năm 2014 xuống còn 5,1% GDP và 5% GDP của năm 2015 và 2016.

Giá hàng hóa thế giới giảm mạnh trong năm 2015 trước khi phục hồi nhẹ trong năm 2016

Giá cả các mặt hàng chủ chốt mặc dù có cải thiện hơn so với những tháng đầu năm nhưng vẫn còn giảm sâu so với cùng kỳ năm 2014 do lượng tồn trữ quá nhiều trong khi sản lượng tăng cao do được mùa. So với cùng kỳ năm 2014, trong tháng 5/2015 giá các mặt hàng nông nghiệp giảm 15,6%; lương thực giảm 18,3%; nguyên liệu thô giảm 10%11.

Tuy nhiên, giá cả hàng hóa sẽ dần được phục hồi trong năm 2016 sau khi suy giảm mạnh trong năm nay. Theo WB, trong năm 2016, giá dầu sẽ tăng 9,6% (sau khi giảm 39,7% trong năm nay); giá các mặt hàng khác tăng 1,2% (sau khi giảm 11% trong năm nay). Điều này cũng tạo động lực cho kinh tế phục hồi và đẩy tốc độ tăng trưởng thương mại toàn cầu lên 4,9% trong năm tới.

(PV)