Cần nâng cao hiệu quả cơ quan giám sát tài chính chuyên ngành

Trong bối cảnh chưa xây dựng được mô hình cơ quan giám sát tài chính hợp nhất, trước mắt cần nâng cao hiệu quả cơ quan giám sát chuyên ngành và có cơ quan điều phối thống nhất.

Cần nâng cao hiệu quả cơ quan giám sát tài chính chuyên ngành

Đó là nhận định chung của các chuyên gia kinh tế tại Hội thảo “Hỗ trợ xây dựng tầm nhìn và lộ trình thực hiện tầm nhìn của Chính phủ Việt Nam” do Viện Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức chiều 25/6.

Các chuyên gia kinh tế cho rằng: Hiện nay, ở Việt Nam, việc sử dụng tài khoản của nhà đầu tư chứng khoán không xin phép, huy động lãi suất vượt trần quy định, lợi dụng các kẽ hở pháp luật để trục lợi bảo hiểm... là những vi phạm khá phổ biến.

Trong khi đó, thị trường tài chính Việt Nam lại có quy mô nhỏ song mức độ tập trung cao cùng tốc độ phát triển nhanh chóng của các tập đoàn tài chính càng đòi hỏi phải  xây dựng một mô hình Giám sát tài chính (GSTC) tinh giản, gọn nhẹ, hiệu quả sẽ giúp hệ thống tài chính quốc gia hoạt động ổn định và giảm rủi ro cho nhà đầu tư.

Theo đề xuất của TS. Cấn Văn Lực, Cố vấn cao cấp Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV): Ngày càng nhiều nước sử dụng mô hình giám sát tài chính hợp nhất và xây dựng một cơ chế bảo hiểm tiền gửi hiệu quả và minh bạch. Riêng đối với Việt Nam, việc chuyển sang mô hình giám sát tài chính hợp nhất trong dài hạn có thể là hợp lý. Tuy nhiên, để mô hình giám sát tài chính hợp nhất hiệu quả, Việt Nam cần phải cải thiện nhiều về quyền lực hợp lý, mục tiêu rõ ràng hơn, tăng cường tính độc lập và trách nhiệm giải trình, cưỡng chế của cơ quan giám sát tài chính.

“Thực tế, Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia chủ yếu làm công tác tham mưu chính sách nhưng  lại thiếu “thực quyền” trong giám sát. Trong khi các cơ quan khác như Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vẫn có các văn bản về giám sát, có chế tài xử lý vi phạm quy định. Chính vì thế, Việt Nam nên xác định rõ ràng vai trò của Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia và trách nhiệm của các cơ quan liên quan như: NHNN, Bộ Tài chính (UBCKNN, Cục Quản lý và Giám sát bảo hiểm). Cần có một tổ chức chịu trách nhiệm cho rủi ro hệ thống, xử lý khủng hoảng và giám sát các tập đoàn tài chính.” – TS. Cấn Văn Lực khuyến nghị.

Dưới góc độ cơ quan quản lý trong lĩnh vực thị trường vốn, TS.Nguyễn Sơn, Vụ trưởng Vụ Phát triển thị trường, UBCKNN cho rằng: Việc xây dựng tiêu chí giám sát dựa trên các tiêu chí giám sát quốc tế Basel 2 và Basel 3... Cần xây dựng cơ chế giám sát cần sát theo các chuẩn mực kế toán kiểm toán quốc tế, cũng như các mô hình giám sát ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm quốc tế, cơ chế giám sát xuyên biên giới.

(Thu Hương)