Công tác pháp chế ngành Tài chính: Bảo đảm tính thống nhất từ trung ương tới địa phương

Một nền pháp chế thống nhất, vững chắc là cơ sở cần thiết cho hệ thống pháp luật điều chỉnh có hiệu quả các quan hệ xã hội, phát huy được hiệu lực của mình. Mặt khác, chỉ khi có một hệ thống pháp luật hoàn chỉnh, đồng bộ, phù hợp và được sửa đổi, điều chỉnh, bổ sung kịp thời khi cần thiết, thì nền pháp chế mới được củng cố và tăng cường.

Ảnh minh họa - nguồn internet.Ảnh minh họa - nguồn internet.
Nhận thức được tầm quan trọng đó, thời gian qua, Bộ Tài chính đã tăng cường công tác pháp chế trong mọi lĩnh vực hoạt động từ Trung ương tới các đơn vị địa phương.
 
Chủ động triển khai công tác phổ biến, giáo dục pháp luật
 
Ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị định số 55/2011/NĐ-CP, Bộ Tài chính đã phối hợp với Bộ Tư pháp phổ biến, giới thiệu toàn bộ nội dung Nghị định tới Hội nghị triển khai công tác pháp chế ngành Tài chính. Từ đó đến nay, công tác pháp chế tài chính đã đạt được nhiều kết quả trên mọi lĩnh vực.  
 
Thực hiện Chương trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật (QPPL) của Quốc hội Chính phủ và Bộ Tài chính: Hàng năm, Bộ Tài chính đã chủ trì nghiên cứu soạn thảo trình cấp có thẩm quyền ban hành số lượng văn bản QPPL lớn. Cụ thể, 6 tháng cuối năm 2011: 01 Luật của Quốc hội, 09 Nghị định của Chính phủ, 07 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, 148 Thông tư, Thông tư liên tịch được ban hành; Năm 2012: 03 Luật của Quốc hội, 13 Nghị định của Chính phủ, 23 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, 182 Thông tư, Thông tư liên tịch được ban hành; Năm 2013: 06 Luật, Nghị quyết của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, 33 Nghị định của Chính phủ, 19 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, 105 Thông tư, Thông tư liên tịch; Ngoài ra, Bộ Tài chính cũng đã tham gia ý kiến vào nhiều dự thảo văn bản với các Bộ, ngành về các dự án Luật, Pháp lệnh.
 
Đối với công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp, Bộ Tài chính luôn chủ động triển khai công tác phổ biến, giáo dục pháp luật theo đúng kê hoạch, thức hiện đúng hướng dẫn cảu Bộ Tư pháp về công tác phổ biên giáo dục pháp luật. Hàng năm, Bộ trưởng Bộ Tài chính đều ký ban hành Quyết định phê duyệt Danh mục văn bản quy phạm pháp luật phổ biên, giáo dục pháp luật để làm cơ sở cho các đơn vị triển khai thực hiện. Theo đó, danh mục thuộc kế hoạch phổ biến hàng năm được chia thành các nhóm như: nhóm các văn bản thực hiện phổ biến rộng rãi đến mọi đối tượng, nhóm các văn bản thực hiện phổ biến trực tiếp đến cán bộ, công chức và nhóm các văn bản đăng tải lên website của Bộ để thực hiện phổ biến trong đơn vị,... Việc tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật được thực hiện thông qua nhiều hình thức đa dạng như Ban hành tài liệu nghiên cứu, phổ biến trực tiếp đến cán bộ, công chức thông qua các buổi họp chuyên đề, sinh hoạt chuyên môn tại các đơn vị, đặc biệt thông qua các hoạt động nhân Ngày Pháp luật tài chính (28/8) hàng năm; Thông qua các tạp chí, tập san và trang thông tin pháp luật Tài chính…
 
Thực hiện Chương trình hỗ trợ pháp lý liên ngành cho doanh nghiệp: Theo Quyết định 585/QĐ-TTg ngày 5/5/2010 của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính đã biên soạn cẩm nang pháp luật trong lĩnh vực thuế, hải quan, để phổ biến đến các cá nhân, doanh nghiệp; tổ chức các lớp tập huấn về những nội dung liên quan đế các quy định pháp luật mới ban hành; tổ chức các cuộc hội thảo pháp luật trong lĩnh vực thuế, hải quan tại Hà Nội, Vĩnh Phúc,… với các nội dung liên quan đến những quy định mới về thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp liên quan đến doanh nghiệp bao gồm cả doanh nghiệp kinh doanh bảo hiểm. Theo đánh giá của các doanh nghiệp tham dự tập huấn, hội thảo, các hoạt động hỗ trợ pháp lý của doanh nghiệp đã đáp ứng được nhu cầu của doanh nghiệp và hy vọng sẽ được tiếp tục tham gia các hoạt động tương tự.
 
Đặc biệt trong lĩnh vực thuế, việc tuyên truyền hướng dẫn đến người nộp thuế, doanh nghiệp các quy định pháp luật về thuế mới ban hành như thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, kê khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp, thu nhập cá nhân, đồng thời xây dựng chương trình, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế; Ngành Thuế đã thực hiện các hình thức hỗ trợ người nộp thuế như hỗ trợ qua điện thoại, hỗ trợ văn bản; tổ chức tập huấn NNT; tổ chức Hội nghị đối thoại và viết bài tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng; cấp phát tài liệu, ấn phẩm tuyên truyền cho NNT.
 
Trong lĩnh vực hải quan, chỉ riêng trong năm 2012, toàn ngành Hải quan đã tổ chức 42 Hội nghị đối thoại giữa các Cục hải quan tỉnh, thành phố với doanh nghiệp; tháng 9/2012, Tổng cục Hải quan phối hợp với Tổng cục Thuế tổ chức Hội nghị đối thoại với doanh nghiệp toàn quốc, hội nghị đối thoại với Hà Quốc, tháng 10/2012, Tổng cục Hải quan đã tổ chức Hội nghị đối thoại với cộng đồng doanh nghiệp châu Âu tại Hà Nội.
 
150 văn bản phải hợp nhất trong các lĩnh vực ngành
 
Luôn chú trọng công tác rà sóat, hệ thống hóa, hợp nhất văn bản QPPL và pháp điển hệ thống QPPL, định kỳ 6 tháng và hàng năm, Bộ Tài chính đã thực hiện rà soát, ban hành quyết định công bố Danh mục văn bản QPPL do Bộ Tài chính ban hành hoặc liên tịch ban hành hết hiệu lực pháp luật.
 
Trên cơ sở đó, sơ bộ dự thảo Danh mục của các văn bản cần được hợp nhất dự kiến có khoảng hơn 150 văn bản cần hợp nhất trong tất cả các lĩnh vực: hành chính sự nghiệp, thuế-phí-lệ phí, hải quan, quản lý giá, tài chính ngân hàng, thanh tra tài chính, quản lý và giám sát bảo hiểm, quản lý công sản, kho bạc nhà nước, tài chính doanh nghiệp, tin học và thống kê tài chính. Đây có thể nói là một khối lượng công việc khổng lồ mà các cán bộ ngành Tài chính phải làm việc hết năng suất mới có thể vận hành tốt được bộ máy tài chính xuyên suốt giữa các ngành.
 
Để làm tốt công tác kiểm tra văn bản QPPL, theo dõi thi hành pháp luật và kiểm soát thủ tục hành chính, các tổ chức pháp chế, nhất là những đơn vị có số lượng văn bản phải kiểm tra nhiều như Vụ Pháp chế Tổng cục Thuế, Vụ Pháp chế Tổng cục Hải quan, Vụ Pháp chế UBCKNN… căn cứ định hướng theo Nghị định số 55/2011/NĐ-CP và Nghị định số 59/2012/NĐ-CP để cụ thể hóa thành kế hoạch kiểm tra văn bản của đơn vị mình; tích cực chủ động trong việc phối hợp giữ Vụ Pháp chế Bộ và các tổ chức pháp chế trong việc thực hiện công tác kiểm tra văn bản. Đây là một hoạt động đã được Bộ Tài chính quan tâm và thực hiện khá thường xuyên. Năm 2012, công tác kiểm tra đã được thực hiện đối với 04 nhóm văn bản QPPL theo đúng kế hoạch, năm 2103 thực hiện đối với 05 nhóm văn bản QPPL gồm: Luật thuế tiêu thụ đặc biệt và các văn bản hướng dẫn thi hành; Thông tư số 117/2011/TT-BTC ngày 15/8/2011 hướng dẫn thủ tục hải quan đối với hàng hóa gia công với thương nhân nước ngoài; Thông tư số 211/2009/TT-BTC quy định đấu thầu hàng hóa dự trữ nhà nước trong các đơn vị quản lý Nhà nước; Luật kế toán và các văn bản hướng dẫn; Chế độ đối với giám định viên tư pháp, người giám định tư pháp theo vụ việc.
 
Trong công tác kiểm soát thủ tục hành chính, Bộ Tài chính thực hiện phân công các đơn vị đầu mối để triển khai rà soát thủ tục hành chính Tổ chức thực hiện những công việc được phân công, trong đó gắn công tác kiểm soát thủ tục hành chính với công tác thẩm định, tham gia ý kiến văn bản. Thêm vào đó, việc tăng cường lấy ý kiến phản biện của các tổ chức đại diện cho doanh nghiệp đối với những văn bản có quy định hành chính, thủ tục hành chính có liên quan đến doanh nghiệp và báo cáo kết quả thực hiện. Riêng Tổng cục Thuế và Tổng cục hải quan, ngoài việc tập trung vào lĩnh vực thuế, hải quan còn được Chính phủ giao tại Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 07/01/2013 của Chính phủ đưa ra các giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, hỗ trợ thị trường, giải quyết nợ xấu. Bộ Tài chính cũng đã kiện toàn bộ máy để triển khai nhiệm vụ tiếp nhận nhiệm vụ kiểm soát thủ tục hành chính...
 
(T.H)