Kinh tế vĩ mô ổn định giúp cải thiện niềm tin đầu tư và tiêu dùng

Theo đánh giá của Ủy ban Gián sát Tài chính Quốc gia (UBGSTCQG), kinh tế vĩ mô ổn định giúp cải thiện niềm tin đầu tư và tiêu dùng. Thị trường bất động sản (BĐS) có dấu hiệu phục hồi và nhiều triển vọng mới. Khảo sát của UBGSTCQG cho thấy niềm tin của người tiêu dùng cải thiện đáng kể và đầu tư hộ gia đình tăng trở lại.  

Ảnh minh họa.Ảnh minh họa.

Kinh tế vĩ mô ổn định

Trong nước, ổn định kinh tế vĩ mô được duy trì với lạm phát cơ bản tiếp tục ổn định; lãi suất huy động tiếp tục giảm,  hệ thống ngân hàng duy trì mức thanh khoản tốt, tín dụng tăng khá, xuất siêu tạo điều kiện duy trì ổn định tỷ giá; bội chi ngân sách thấp hơn so với dự toán. Hoạt động sản xuất kinh doanh tiếp tục xu hướng cải thiện và diễn ra đều ở các ngành. Hoạt động sản xuất tiếp tục xu hướng phục hồi, mức sinh lời của doanh nghiệp niêm yết được cải thiện. Nhờ đó, thu NSNN từ khu vực sản xuất kinh doanh tăng cao hơn cùng kì. Kinh tế vĩ mô ổn định giúp cải thiện niềm tin đầu tư và tiêu dùng. Thị trường bất động sản (BĐS) có dấu hiệu phục hồi và nhiều triển vọng mới. Khảo sát của UBGSTCQG cho thấy niềm tin của người tiêu dùng cải thiện đáng kể và đầu tư hộ gia đình tăng trở lại.

Lạm phát cơ bản tiếp tục ổn định. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 11 giảm 0,27% so với tháng trước, đây là mức thấp kỉ lục trong hơn 10 năm qua). Nguyên nhân chủ yếu của việc CPI giảm trong tháng 11 là do giá xăng dầu giảm trong tháng cũng như các tháng trước đó. Do đó, lạm phát cơ bản (so với cùng kỳ) của tháng vẫn ổn định ở mức 3% như trong tháng trước. Do ảnh hưởng của giá xăng dầu giảm, UBGSTCQG điều chỉnh giảm mức lạm phát dự báo cho cả năm 2014 xuống khoảng 3%.

Trong khi đó, thanh khoản ngân hàng được duy trì tốt với chỉ số LDR toàn hệ thống (tại thời điểm 30/9/2014) ở mức 78% là mức thấp nhất trong nhiều năm qua. Nhờ đó lãi suất huy động tiếp tục xu hướng giảm. Mặc dù lãi suất liên ngân hàng có xu hướng tăng trong tháng 11 nhưng nguyên nhân chủ yếu là tính mùa vụ.

Tín dụng tăng khá, có cơ hội tăng mạnh hơn vào cuối năm theo tính mùa vụ và sự tác động của các chính sách hỗ trợ của NHNN. Theo tính toán của Vụ Tín dụng các ngành kinh tế, ngày 24/10 tín dụng toàn hệ thống các tổ chức tín dụng đối với nền kinh tế tăng 7,85% và chỉ sau trọn 1 tuần, tín dụng đã bật tăng 0,78%. Còn theo UBGSTCQG, mục tiêu tăng trưởng tín dụng 12-14% trong năm 2014 là có thể đạt được.

Tỷ giá tăng trong tháng do yếu tố tâm lý và thời vụ. Tính đến 24/11/2014, tỷ giá chính thức tăng 134 đồng (tăng 0,63%), tỷ giá thị trường tự do tăng 155 đồng (tăng 0,73%), so với cuối tháng trước. Nguyên nhân chủ yếu do yếu tố tâm lý khi chênh lệch giá vàng trong nước và quốc tế tiếp tục cao, đồng USD tăng giá trên thị trường quốc tế. Đồng thời nhu cầu thanh toán của các doanh nghiệp nhập khẩu thường tăng vào thời điểm cuối năm cũng làm tăng nhu cầu ngoại tệ. Tuy nhiên, tỷ giá có điều kiện tiếp tục duy trì ổn định nhờ xuất siêu trong 11 tháng đạt gần 2 tỷ USD.

Bội chi ngân sách thấp so với dự toán. Bội chi ngân sách lũy kế đến 15/11/2014 là 134,5 nghìn tỷ đồng, bằng 60%  dự toán, thấp hơn nhiều so với mức bội chi (so với dự toán) của cùng kỳ các năm trước (năm 2013 là 90%, năm 2012 là 95%). Với mức bội chi trên, kế hoạch bội chi năm 2014 hoàn toàn có thể đạt được. 

Sản xuất kinh doanh tiếp tục phục hồi

Hoạt động sản xuất tiếp tục xu hướng phục hồi. Chỉ số phát triển sản xuất công nghiệp (IIP) toàn ngành và ngành công nghiệp chế biến, chế tạo liên tục tăng kể từ tháng 7/2013 (trừ tháng Tết do yếu tố mùa vụ). Tính chung 11 tháng/ 2014, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 7,5% so cùng kì năm trước (cùng kì năm trước tăng 5,8%), trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 8,6% (cùng kì năm trước tăng 7,3%). Chỉ số  PMI (HSBC) cũng tiếp tục ở trên 50 điểm kể từ tháng 9/2013.

Mức sinh lời của doanh nghiệp được cải thiện. Trong 9 tháng/2014, ROA, ROE của các doanh nghiệp niêm yết lần lượt là 3,81% và 9,43% tăng tương ứng  0,56 và 1,11 điểm % so với cùng kì năm 2013. Các ngành có ROA, ROE tăng mạnh như: kinh doanh bất động sản, xây dựng, bán buôn bán lẻ. Bên cạnh đó, mức tăng trưởng tổng tài sản bình quân 9T/2014 so với cùng kỳ là 12,76% (9T/2013 đạt 3,78%).

Trong 11 tháng/2014, xuất khẩu đạt gần 137 tỷ USD, tăng 13,7% so với cùng kỳ, nhập khẩu đạt gần 135 tỷ USD, tăng 12,6% so với cùng kỳ. Nhập khẩu liên tục tăng từ quý 2 cho thấy sự phục hồi của hoạt động sản xuất, nhất là khi các mặt hàng là đầu vào sản xuất có tốc độ tăng trưởng cao hơn so với cùng kỳ năm 2013. 

Hoạt động sản xuất kinh doanh cải thiện giúp cải thiện thu NSNN. Lũy kế đến 15/11, thu từ khu vực sản xuất kinh doanh (chiếm 74% thu nội địa) tăng 10,3% so với cùng kỳ (cùng kỳ năm 2013 tăng 15,9%). Trong đó, thu từ các khu vực đều cải thiện hơn so với cùng kỳ 2013. Cụ thể, thu từ khu vực DNNN tăng 8,6%, thu từ khu vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng 15%, và khu vực ngoài quốc doanh tăng 8%.

Cải thiện niềm tin đầu tư và tiêu dùng

Kinh tế vĩ mô ổn định giúp cải thiện niềm tin đầu tư và tiêu dùng khi thị trường bất động sản (BĐS) có dấu hiệu phục hồi và nhiều triển vọng mới. Thị trường BĐS đón nhận những dấu hiệu khởi sắc bước đầu với triển vọng tích cực từ các dòng vốn tín dụng, vốn đầu tư nước ngoài, kiều hối, đầu tư của hộ gia đình. Cụ thể, 9 tháng năm 2014, dư nợ tín dụng BĐS tăng tới 10,8% so với đầu năm; mức tăng này cao hơn nhiều so với mức tăng trưởng tín dụng của cả hệ thống (xấp xỉ 7%) và so với tốc độ tăng trưởng tín dụng BĐS bình quân giai đoạn 2011 - 2013 (7,2%/năm). Còn tính đến cuối tháng 9/2014, nguồn vốn FDI đầu tư vào BĐS đạt 1,224 tỷ USD tăng gấp 2,1 lần so với cùng kỳ năm 2013. Theo khảo sát của UBGSTCQG vào tháng 8 năm 2014, 24% người được hỏi cho biết có đầu tư vào BĐS, tăng 11 điểm phần trăm so với khảo sát 6 tháng trước đó và gần đạt mức khảo sát của tháng 2 năm 2012 (25,4%).

Số lượng giao dịch BĐS thành công cũng tăng liên tục từ giữa năm 2013 đến nay. Theo Bộ Xây dựng thì trong 7 tháng đầu năm 2014 tại Hà Nội có khoảng 5.100 giao dịch thành công (tăng gấp đôi so với cùng kì năm 2013); tại TP. Hồ Chí Minh là 4.500 giao dịch (tăng 30% so với cùng kì năm 2013).

Cùng với đó, niềm tin của người tiêu dùng tiếp tục được cải thiện đáng kể. Chỉ số CCI tháng 11 ở mức 141 điểm, tăng đáng kể so với mức 135 điểm của 4 tháng trước và là mức cao nhất kể từ đầu năm. Tăng trưởng tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng cộng dồn (loại trừ yếu tố giá) trong 11 tháng đầu năm 2014 luôn cao hơn cùng kỳ 2013.

Khảo sát của UBGSTCQG, đầu tư hộ gia đình tăng trở lại. Từ 2012 - 2014, khu vực hộ gia đình đang có xu hướng tăng đầu tư vào sản xuất nhằm nắm bắt những cơ hội đầu tư trong giai đoạn nền kinh tế đang trên đà phục hồi. Tại  tháng 8/2014, có khoảng 24% số người được hỏi đang có dự định đầu tư vào sản xuất, tăng 7 điểm % so với cuộc khảo sát tháng 2/2014 và tăng 18 điểm % so với cuộc khảo sát tháng 7/2013. Tương tự, tỷ lệ số người được hỏi đang có dự định đầu tư cung cấp dịch vụ cũng có xu hướng tăng.

(T.Hương)