Năm 2015: Phấn đấu thực hiện hiệu quả tái cơ cấu nông nghiệp

Vừa qua, tại Hà Nội, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải đã chủ trì Hội nghị trực tuyến tổng kết năm 2014 và triển khai kế hoạch năm 2015 ngành Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Ảnh minh họa - nguồn internet.Ảnh minh họa - nguồn internet.

Nhiều kết quả đáng khích lệ

Đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch năm 2014, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải cho biết, năm 2014, nền kinh tế và ngành nông nghiệp nước ta đã đạt được kết quả đáng khích lệ: Kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát thấp, tỷ giá ngoại tệ ổn định, dự trữ ngoại hối tăng, cán cân thương mại tiếp tục được cải thiện; công nghiệp, nông nghiệp đã phục hồi, tăng trưởng trở lại vượt nhiều so với các năm trước đây, chuyển dịch cơ cấu theo hướng tích cực.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, năm 2014, tổng giá trị nông sản xuất khẩu đạt 30,86 tỷ USD, tăng 11,2%; hầu hết các mặt hàng nông sản xuất khẩu đều tăng. Trong đó nhiều mặt hàng tăng mạnh: thủy sản đạt 7,92 tỷ USD, tăng 18%; lâm sản và đồ gỗ đạt 6,54 tỷ USD, tăng 12,7% trong khi quản lý rừng, tốc độ tăng trưởng khá hơn, độ che phủ rừng đạt 41,5%. Thủy lợi còn nhiều khó khăn nhưng đã tập trung đầu tư vốn nâng cấp hệ thống đê điều, hồ chứa, tăng diện tích tưới trên 80.000 ha. Nhận thức của người sản xuất về tác động tăng năng suất đã thúc đẩy cơ giới hóa nông nghiệp tăng nhanh, trong đó cơ giới hóa các khâu làm đất trồng lúa đạt 92% (tăng 12%), thu hoạch lúa đạt 45% (tăng 15%), sấy lúa ở đồng bằng sông Cửu Long đạt 55% (tăng 13%). Thủy sản xuất khẩu và tỷ trọng chế biến tăng đã thu hút nhiều doanh nghiệp chế biến đầu tư, thường xuyên cập nhật đưa công nghệ mới nhất vào lĩnh vực này.

Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới gắn với tái cơ cấu nông nghiệp đã có những thay đổi cơ bản về nhận thức của cả hệ thống chính trị; phong trào cả nước chung sức xây dựng nông thôn mới đã phát huy tác dụng, Chương trình đã có bước chuyển khá mạnh, người dân tích cực, nỗ lực tham gia, các địa phương có nhiều sáng tạo, cách làm hay, xuất hiện nhiều mô hình sản xuất có hiệu quả trong quá trình xây dựng nông thôn mới; việc huy động nguồn lực rất to lớn.

Về quản lý nhà nước, ngành Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã xây dựng nhiều văn bản pháp luật; đồng thời xây dựng, đề xuất sửa đổi, bổ sung các cơ chế, chính sách ngày càng đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Thay mặt Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng biểu dương sự nỗ lực tích cực và kết quả đạt được khá toàn diện của toàn ngành nông nghiệp, của các Bộ, ngành, các địa phương, của bà con nông dân và các doanh nghiệp trong năm qua.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, ngành nông nghiệp vẫn còn những hạn chế, tồn tại cần được khắc phục như: Thu nhập trên 1 ha canh tác, thu nhập của nông dân còn thấp; ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ còn chậm, chưa thực sự tạo động lực mạnh mẽ để thúc đẩy phát triển nông nghiệp; liên kết giữa người dân với doanh nghiệp, các nhà khoa học thiếu chặt chẽ; quản lý chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm còn bất cập.

7 nhiệm vụ trọng tâm

Để thực hiện các mục tiêu phát triển đã được Quốc hội thông qua và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về tập trung ổn định kinh tế vĩ mô, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh; đồng thời để khai thác, phát huy năng lực sản xuất còn rất lớn của ngành nông nghiệp, đồng ý với các giải pháp của ngành đã nêu trong Báo cáo tổng kết, ngành nông nghiệp cần tập trung vào một số nội dung:

Thứ nhất, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý ngành. Trước hết, tập trung vào các nội dung về cải cách thủ tục hành chính; kiện toàn cơ cấu tổ chức ngành; tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp dịch vụ, sản xuất nông nghiệp.

Thứ hai, tiếp tục chỉ đạo thực hiện tái cơ cấu nông nghiệp, nâng cao giá trị và hiệu quả sản xuất gắn với xây dựng nông thôn mới: Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với các cơ quan chức năng, các địa phương tích cực phổ biến, cung cấp thông tin, kiến thức nhằm nâng cao nhận thức của người dân về thị trường, mô hình tổ chức sản xuất kinh doanh giỏi, xóa bỏ tư duy chỉ làm nông nghiệp giá rẻ và phải coi đây là nhiệm vụ quan trọng để thực hiện tái cơ cấu nông nghiệp. Trong tái cơ cấu đầu tư công cần nghiên cứu, có cơ chế, chính sách thu hút và nhân rộng mô hình tư nhân bỏ vốn đầu tư vào các công trình cung cấp nước sạch, xử lý chất thải ở nông thôn, thủy lợi và các lĩnh vực khác.

Thứ ba, đổi mới và phát triển các hình thức tổ chức sản xuất: Phát triển các hình thức hợp tác, liên kết giữa người sản xuất với các doanh nghiệp, hợp tác xã để tổ chức sản xuất hàng hóa theo hướng tập trung quy mô lớn, gắn sản xuất với chế biến, tiêu thụ; đồng thời tiếp tục hình thành, nhân rộng các mô hình doanh nghiệp, tập đoàn lớn trong nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao để sản xuất kinh doanh, cạnh tranh hiệu quả.

Thứ tư, tăng cường nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng khoa học công nghệ: Đổi mới, phát huy quyền tự chủ, hoạt động như doanh nghiệp của các cơ sở nghiên cứu; tăng cường mối liên kết giữa người dân với doanh nghiệp, với nhà khoa học trong tất cả các khâu, các lĩnh vực nhằm thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao nhanh tiến bộ khoa học công nghệ vào sản xuất, trong đó có chuyển giao kỹ thuật về sử dụng giống, phân bón cho nông dân.

Thứ năm, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Công Thương kịp thời giải quyết các rào cản kỹ thuật về thị trường với các nước liên quan để không ngừng mở rộng thị trường xuất khẩu nông sản; đồng thời nghiên cứu áp dụng các rào cản kỹ thuật phù hợp với cam kết quốc tế nhằm kiểm soát, ngăn chặn hàng nông sản, thực phẩm kém chất lượng, không bảo đảm an toàn thực phẩm nhập khẩu vào nước ta.

Thứ sáu, về phòng chống thiên tai, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với các Bộ, ngành liên quan, các địa phương hoàn thành phương án phòng chống siêu bão chậm nhất trong tháng 6 năm 2015 theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại văn bản số 410/TB-VPCP ngày 13 tháng 10 năm 2014; đề xuất ưu tiên vốn nhằm tiếp tục đầu tư cho đê biển, hồ chứa.

Thứ bảy, cần quy hoạch xử lý chất thải rắn. Hiện, tình trạng chất thải rắn ở nông thôn hiện đang ở mức báo động, các Bộ: Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Xây dựng, Tài nguyên và Môi trường tiếp tục nghiên cứu các giải pháp xử lý kịp thời, đồng thời phải nhân rộng các mô hình xử lý có hiệu quả.

(T.H)