“Việt Nam là một tấm gương thành công về phát triển”

Đó là lời khẳng định của Chủ tịch Nhóm Ngân hàng Thế giới - ông Jim Yong Kim trong chuyến thăm Việt Nam tham dự Lễ công bố Báo cáo “Việt Nam 2035: Hướng tới thịnh vượng, sáng tạo, công bằng và dân chủ” diễn ra vào ngày 23/2. Sau lễ công bố, ông Jim Yong Kim đã có buổi họp báo và trả lời nhiều câu hỏi của phóng viên.

Chủ tịch Nhóm Ngân hàng Thế giới Jim Yong Kim chủ trì cuộc họp báo. Ảnh: T.N
Chủ tịch Nhóm Ngân hàng Thế giới Jim Yong Kim chủ trì cuộc họp báo. Ảnh: T.N

Tại cuộc họp báo sau Lễ công bố Báo cáo “Việt Nam 2035: Hướng tới thịnh vượng, sáng tạo, công bằng và dân chủ” diễn ra vào ngày 23/2, ông Jim Yong Kim - Chủ tịch Nhóm Ngân hàng Thế giới khẳng định: “Việt Nam là một tấm gương thành công về phát triển từ một trong những nước nghèo nhất. Trong 30 năm qua, Việt Nam đã duy trì được tốc độ tăng trưởng hàng năm ở mức gần 7% và đã áp dụng các chương trình mục tiêu, nâng cao mức sống cho phần lớn người dân, giúp hàng chục triệu người thoát khỏi cảnh nghèo cùng cực, một số thước đo phúc lợi phi thu nhập của Việt Nam đã ngang bằng với một số quốc gia phát triển trong khu vực”.

Theo ông Jim Yong Kim, việc cùng Ngân hàng Thế giới thực hiện Báo cáo Việt Nam 2035 cho thấy, Việt Nam không ngủ quên trên thành công trong quá khứ của mình và nó cũng thể hiện đội ngũ lãnh đạo đất nước muốn Việt Nam phát triển hơn nữa.

Ông Jim Yong Kim cho rằng, nguyện vọng riêng của Việt Nam đến năm 2035 đã được viết ra trong Hiến pháp, trong đó đặt mục tiêu “một đất nước dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng và văn minh”. Ẩn chứa trong đó là mong muốn rằng đến năm 2035, Việt Nam sẽ là một đất nước hiện đại và công nghiệp hóa, hướng tới mục tiêu này. Những nguyện vọng này đặt ở trên ba trụ cột: Một, cân bằng sự thịnh vượng về kinh tế với phát triển bền vững về môi trường; hai, thúc đẩy bình đẳng và hòa nhập xã hội; và ba, tăng cường năng lực và trách nhiệm của nhà nước.

Khi được hỏi về thách thức lớn nhất của Việt Nam trong 20 năm tới là gì, ông Jim Yong Kim cho rằng: Việt Nam đang có ít nhất hai thách thức lớn phải đối mặt. Thách thức thứ nhất liên quan tới cải cách cơ cấu, đó là tập trung vào khu vực doanh nghiệp tư nhân trong nước, đảm bảo tiếp cận nguồn vốn, đất đai phù hợp nguyên tắc thị trường mà không chỉ phân bổ cho người thân quen. Chính phủ Việt Nam đã cam kết thực hiện việc này.

Thách thức thứ hai là Việt Nam cần xác định phải cải thiện tăng đầu tư vào con người nhiều mức nào để cạnh tranh trong thời đại số hóa. Ông Jim cho rằng, trong tương lai rất có khả năng ngành công nghiệp chế tạo nhẹ sẽ giúp cho nhiều quốc gia phát triển. Điều đó sẽ thúc đẩy vốn, công nghệ phát triển do đó cần phải xem xét làm thế nào để các công việc có trình độ thấp sẽ tiếp tục tồn tại. Từng quốc gia nếu không thấy đầu tư cho con người là một vấn đề thì khó có thể cạnh tranh trong tương lai. Việc đầu tư cho con người cần nâng cao chất lượng giáo dục, từ khi trẻ được sinh ra tới khi học mầm non tới đại học. Đây là thách thức vì hầu hết các quốc gia không thấy đầu tư cho con người là vấn đề. Nhưng nếu làm được thì chúng ta thấy từng chất xám năng lực trí tuệ của tất cả công dân đều được phát triển để họ có thể làm việc trong thế giới số hóa.

Để giúp Việt Nam đạt được các mục tiêu tăng trưởng kinh tế như Báo cáo Việt Nam 2035 đưa ra, ông Jim Yong Kim cho biết, Ngân hàng Thế giới sẽ giúp Việt Nam theo cách khác nhau. Hiện nay thu nhập bình quân đầu người của Việt Nam đã được cải thiện nhiều nên nguồn vốn ưu đãi cho Việt Nam không còn phù hợp. Do vậy, Ngân hàng Thế giới sẽ giúp đỡ nguồn vốn vay, hỗ trợ Việt Nam giải quyết vấn đề ứng phó thay đổi khí hậu, tập trung phát huy nguồn năng lượng tái tạo bên cạnh các nguồn truyền thống như điện than… Bên cạnh đó, Ngân hàng Thế giới cũng sẽ hỗ trợ Việt Nam tập trung vào đầu tư con người, thúc đẩy y tế, giáo dục, sức khỏe cho trẻ em, hỗ trợ cho Việt Nam, huy động nguồn vốn trên thế giới dành cho những vấn đề này. Ngân hàng Thế giới cũng sẽ tiếp tục chuyển giao tri thức và học hỏi kinh nghiệm của Việt Nam trong quá trình phát triển để nhân rộng thành công đó trên thế giới.

Liên quan tới “bẫy thu nhập trung bình” - vấn đề được nhắc khá nhiều trong Báo cáo Việt Nam, ông Jim Yong Kim đưa ra lời khuyên, để tránh được “bẫy” này, Việt Nam nên đầu tư cho con người. Thứ hai là tạo môi trường cho người lao động để tăng năng suất lao động, đem lại hiệu quả cao hơn. Bên cạnh đó trách nhiệm giải trình của chính phủ cũng là vấn đề quan trọng để người dân tăng cường giám sát. Theo ông Jim Yong Kim, Việt Nam đang ở trong bối cảnh có khả năng vượt qua “bẫy thu nhập trung bình”.

Nhận định về mục tiêu trong báo cáo đến năm 2035, ở Việt Nam, ngành công nghiệp dịch vụ sẽ chiếm khoảng 90% GDP, ông Jim Yong Kim cho rằng đặt ra mục tiêu như vậy là phản ánh đúng xu hướng chung trên thế giới. Tại Việt Nam, theo dự báo, tới năm 2035 sẽ có tầng lớp trung lưu, điều này thúc đẩy công nghiệp, dịch vụ phát triển, nên sẽ đóng tỷ trọng lớn trong GDP. Trong khi đó nông nghiệp sẽ giảm đi nhưng năng suất tăng lên thì sẽ bù đắp cho tỷ trọng giảm, như vậy nông nghiệp có thể tạo ra lợi nhuận cao khi năng suất tăng lên mạnh mẽ.

(T.Ngà)