Tin học và Thống kê tài chính nhiều thành quả trong 2018

(eFinance Online) - Năm 2018 là năm thứ 6 liên tiếp (2018-2013) Bộ Tài chính đứng ở vị trí thứ nhất (khối các cơ quan bộ, ngành), trong báo cáo đánh giá xếp hạng mức độ sẵn sàng cho phát triển và ứng dụng CNTT ở Việt Nam (Vietnam ICT Index 2018). Góp phần vào kết quả này có sự nỗ lực không nhỏ của các cán bộ làm công tác CNTT và thống kê của Cục Tin học và Thống kê tài chính (Cục THTKTC) trong năm 2018.  
Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2018 và triển khai kế hoạch công tác năm 2019 của Cục Tin học và Thống kê tài chính diễn ra sáng hôm nay (26/12/2018). Ảnh: PV.  Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2018 và triển khai kế hoạch công tác năm 2019 của Cục Tin học và Thống kê tài chính diễn ra sáng hôm nay (26/12/2018). Ảnh: PV.

Kết quả nổi bật

Năm 2018, Cục THTKTC đã và đang triển khai thực hiện rà soát, hoàn thiện hàng loạt các cơ chế, chính sách, môi trường pháp lý về quản lý và triển khai ứng dụng CNTT, thống kê và cơ sở dữ liệu; lĩnh vực an ninh, an toàn thông tin như: Xây dựng Nghị định thay thế Nghị định 27/2007/NĐ-CP về giao dịch điện tử trong hoạt động tài chính. Trình Bộ tham gia ý kiến đối với dự thảo Nghị định quy định quản lý đầu tư ứng dụng CNTT theo yêu cầu của Văn phòng Chính phủ, Bộ Thông tin và Truyền thông. Tham gia ý kiến đối với dự thảo Nghị định thay thế Nghị định số 102/2009/NĐ-CP, Quyết định số 80/2014/QĐ-TTg. Hoàn thành trình Bộ ban hành Quy chế an toàn thông tin mạng Bộ Tài chính kèm theo Quyết định số 201/QĐ-BTC ngày 12/02/2018. Phối hợp với Cục Kế hoạch tài chính xây dựng và trình Bộ ban hành định mức thiết bị chuyên dùng tại Quyết định số 460/QĐ-BTC ngày 03/4/2018 về Quy định tiêu chuẩn, định mức sử dụng máy móc, thiết bị chuyên dùng tại cơ quan Bộ Tài chính. Hoàn thành trình Bộ ban hành Quyết định số 711/QĐ-BTC ngày 16/5/2018 ban hành Quy chế quản lý, sử dụng phần mềm quản lý tài sản nội ngành tài chính theo mô hình tập trung. Hoàn thành trình Bộ ban hành Thông tư quy định Hệ thống chỉ tiêu Thống kê tài chính (Thông tư số 65/2018/TT-BTC ngày 31/7/2018)… Trình Ban cán sự Đảng Bộ Tài chính ban hành Nghị quyết số 02-NQ/BCSĐ ngày 09/3/2018 về triển khai ứng dụng công nghệ của cách mạng  công nghiệp lần thứ 4 trong lĩnh vực Tài chính – Ngân sách; Đồng thời trình Bộ trưởng Bộ Tài chính ký Quyết định số 446/QĐ-BTC ngày 30/3/2018 về  việc ban hành Kế hoạch hành động của Bộ Tài chính thực hiện Nghị quyết số 02-NQ/BCSĐ ngày 09/3/2018.

Bên cạnh đó, Cục THTKTC thường xuyên rà soát, cập nhật tiến độ và đôn đốc các đơn vị thực hiện chương trình công tác, thực hiện danh mục dự toán (DMDT); tổ chức họp định kỳ với các đơn vị để tìm hiểu, trao đổi về các khó khăn vướng mắc trong triển khai ứng dụng CNTT, thực hiện DMDT được giao, từ đó đề xuất với Bộ các giải pháp tháo gỡ khó khăn vướng mắc trong triển khai kế hoạch, DMDT 2018 của các đơn vị.

Tin học và Thống kê tài chính nhiều thành quả trong 2018   ảnh 1Ông Nguyễn Đại Trí, Cục trưởng Cục Tin học và Thống kê tài chính cho biết trong năm 2019 Cục THTKTC sẽ phối hợp chặt chẽ với các đơn vị trong triển khai công việc. Ảnh: Quang Minh.
Trong năm 2018, Cục THTKTC đã thực hiện thẩm định, rà soát 35 nội dung về dự án, thiết kế sơ bộ, thiết kế thi công và dự toán chi tiết, đề cương và dự toán chi tiết, kế hoạch thuê dịch vụ, nhiệm vụ CNTT của các hệ thống thuộc Bộ và của Cục theo phân cấp.

Đồng thời, trong năm 2018, Cục đã thực hiện các hoạt động nhằm duy trì, đảm bảo an toàn thông tin trong toàn ngành như: Quản lý thuê bao chứng thư số; Dò quét bảo mật ứng dụng và xử lý các vấn đề về bảo mật ứng dụng; Phân tích nhật ký, báo cáo của các hệ thống an ninh mạng; Triển khai công tác bảo vệ bí mật nhà nước; Hỗ trợ công tác đảm bảo an toàn thông tin cho người dùng tại cơ quan Bộ; Hỗ trợ công tác đảm bảo an toàn thông tin cho STC, PTC; Kiểm tra tuân thủ về an toàn thông tin tại các đơn vị thuộc Bộ; Cảnh báo an toàn thông tin trong phạm vi ngành Tài chính;...

Cục THTKTC đã đảm bảo duy trì sự hoạt động ổn định, liên tục của hệ thống HTTT ngành Tài chính và các dịch vụ CNTT tại trụ sở cơ quan Bộ Tài chính cũng như Cơ quan Đại diện Văn phòng Bộ tại TPHCM.

Tiếp tục triển khai Đề án xây dựng CSDL quốc gia về Tài chính theo kế hoạch được duyệt. Các CSDL chuyên ngành đang được các đơn vị trong Bộ Tài chính chủ trì xây dựng, phát triển, hoàn thiện và đưa vào sử dụng để phục vụ yêu cầu quản lý, điều hành, giám sát, đánh giá và hoạch định chính sách.

Trong năm 2018 Cục THTKTC và 63 sở tài chính đã thực hiện cấp được 61.114 mã số, trong đó có 38.384 (63%) mã số cấp trực tuyến đảm bảo cung cấp đầy đủ, chính xác, kịp thời đáp ứng được yêu cầu cho công tác quản lý NSNN của ngành tài chính và cung cấp đầy đủ, kịp thời mã số cho kế thống kế toán đồ - COA phục vụ vận hành hệ thống TABMIS.

Đánh giá hoạt động của Cục THTKTC năm 2018, ông Nguyễn Việt Hà, Phó Cục trưởng cho biết, để đảm bảo hoàn thành các mục tiêu của Chiến lược Tài chính và thực hiện theo định hướng đẩy mạnh phát triển Chính phủ điện tử, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của các cơ quan nhà nước, phục vụ người dân và doanh nghiệp ngày càng tốt hơn. Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, cách mạng công nghiệp lần thứ IV đang là xu thế lớn có tác động đến phát triển kinh tế - xã hội của tất cả các quốc gia, Cục THTKTC nhận thấy quy mô, phạm vi các dự án ngày càng lớn, phức tạp, nhưng được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ, sự phối hợp chặt chẽ của các đơn vị trong Bộ cùng với sự nỗ lực của tập thể cán bộ, công chức, viên chức, Cục THTKTC đã tổ chức triển khai các dự án, nhiệm vụ trọng tâm theo chức năng nhiệm vụ, cụ thể: Công tác xây dựng và hướng dẫn cơ chế chính sách luôn luôn được quan tâm và chủ động triển khai, bám sát các quy định hiện hành về triển khai ứng dụng CNTT, thống kê và thực tế triển khai CNTT của Bộ Tài chính để hướng dẫn kịp thời cho các đơn vị, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong hoạt động triển khai ứng dụng CNTT và thống kê tài chính từ trung ương đến địa phương. Phối hợp chặt chẽ trong triển khai nhiệm vụ chung toàn ngành, xây dựng phương án, báo cáo Bộ để thống nhất triển khai thực hiện: bản quyền phần mềm; các ứng dụng dùng chung nội bộ ngành... đảm bảo rõ về nội dung, phù hợp với phân cấp chung của ngành và đáp ứng được yêu cầu triển khai, vận hành.

Công tác ATTT đã được các cấp lãnh đạo quan tâm đúng mức, tổ chức triển khai một cách bài bản và toàn diện, các hoạt động đảm bảo an toàn thông tin đã được tích hợp trong tất cả các công đoạn liên quan đến thông tin và hệ thống thông tin; Trong năm 2018 không để xảy ra hiện tượng thất thoát thông tin, bí mật của ngành Tài chính qua môi trường mạng, không xảy ra tình trạng bị tấn công làm ngừng trệ hoạt động của hệ thống.

Công tác thống kê và cơ sở dữ liệu được tập trung triển khai và có nhiều đổi mới, bên cạnh việc tiếp tục triển khai các công việc thường xuyên, duy trì và đảm bảo cung cấp kịp thời các thông tin về kinh tế, xã hội phục vụ công tác quản lý điều hành của Bộ Tài chính, tiếp tục triển khai thực hiện theo đúng lộ trình, kế hoạch Đề án Cơ sở dữ liệu quốc gia về tài chính...

Khó khăn vướng mắc

Mặc dù đạt được nhiều kết quả, tuy nhiên công tác triển khai ứng dụng CNTT, thống kê vẫn còn một số khó khăn như: Việc rà soát trình phê duyệt chủ trương đầu tư năm 2019 còn chậm, do nhiều nội dung, hồ sơ tài liệu trình của các đơn vị chưa đảm bảo chất lượng, phải hoàn thiện nhiều lần. Hiện nay, các văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn về tổ chức xây dựng, triển khai các nhiệm vụ, dự án CNTT vẫn còn nhiều bất cập dẫn tới khâu xây dựng, triển khai các nhiệm vụ, dự án về CNTT tại đơn vị còn nhiều khó khăn.

Cụ thể, việc xác định chi phí nhân công trong triển khai các nội dung yêu cầu hàm lượng tri thức công nghệ cao về tích hợp các hạng mục trên hệ thống thiết bị mạng, thiết bị bảo mật, máy chủ, lưu trữ chưa có. Điều này dẫn tới việc khó khăn trong xác định chi phí thực hiện. Các hướng dẫn cho việc xây dựng kế hoạch thuê CNTT chưa cụ thể đến mức có thể sử dụng cho từng nhiệm vụ triển khai CNTT. Hiện nay mới căn cứ vào Quyết định 80/2014/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 30/12/2014 Quy định thí điểm về thuê dịch vụ CNTT trong cơ quan nhà nước. Trong Quyết định này mới nêu được các ý lớn của một kế hoạch thuê dịch vụ CNTT, chưa hướng dẫn được đối với từng loại hình thuê dịch vụ CNTT thì cần có những yêu cầu cụ thể gì, ví dụ: Thuê dịch vụ quản trị vận hành hệ thống CNTT, thuê dịch vụ kênh truyền kết nối, thuê dịch vụ hạ tầng (máy chủ, lưu trữ, thiết bị mạng, thiết bị sao lưu,…), thuê dịch vụ đánh giá hệ thống CNTT,…

Chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể về việc nội dung nhiệm vụ nào sẽ phải thẩm định giá trong quá trình lập dự toán, trong quá trình xác định giá gói thầu trước khi tổ chức lựa chọn nhà thầu. Điều này dẫn tới khó khăn trong việc ra quyết định việc thẩm định giá những nội dung nào khi thực hiện.

Có nhiều cơ chế chính sách vượt tầm quyết định của Bộ trưởng Bộ Tài chính, Cục trưởng Cục THTKTC nên việc xây dựng, ban hành cơ chế chính sách thuộc Bộ Tài chính, Cục THTKTC gặp nhiều khó khăn như: Định mức về quản trị, vận hành hệ thống CNTT và định mức về hỗ trợ người dùng dịch vụ CNTT (theo thẩm quyền của Bộ TTTT).

Trong bối cảnh chung, các đơn vị nguồn lực ít, nhưng phải thực hiện nhiều nhiệm vụ với khối lượng công việc lớn, độ phức tạp cao, yêu cầu tiến độ khẩn trương, kịp thời nên việc áp dụng đúng, đủ các tiêu chí, yêu cầu cụ thể từng bước trong quy trình cũng còn nhiều hạn chế. Các nội dung trong từng quy trình quản lý cần có sự tham gia của các đơn vị ngoài Cục khi phối hợp nên phụ thuộc vào việc bố trí nhân sự và mức độ quan tâm, quyết tâm của lãnh đạo đơn vị phối hợp.

Nghiên cứu xây dựng, hoàn thiện và biên soạn công bố hệ thống chỉ tiêu thống kê tài chính theo các chuẩn mực quốc tế, đáp ứng tốt nhất nhu cầu của người dùng tin. Đa dạng hóa các nguồn thông tin và phương pháp thu thập thông tin, nhằm thu thập đầy đủ thông tin thống kê tài chính trong toàn bộ nền kinh tế quốc dân, đồng thời đẩy mạnh việc chuẩn hóa và đồng bộ dữ liệu nhằm tăng cường tính chính xác, đầy đủ và tính cập nhật của thông tin đầu vào, qua đó, tăng cường chất lượng thông tin đầu ra.

Những nhiệm vụ trọng tâm 2019

Năm 2019, Cục THTKTC sẽ trình Bộ ban hành Quy chế phổ biến thông tin thống kê của Bộ Tài chính. Cập nhật Quy chế quản lý đầu tư CNTT khi Chính phủ ban hành Nghị định thay thế Nghị định 102/2009/NĐ-CP. Trình Bộ ban hành Quy chế quản lý, sử dụng Phần mềm Quản lý thi đua khen thưởng. Tiếp tục triển khai Luật An toàn thông tin mạng (Quy chế An toàn thông tin mạng Bộ Tài chính), hướng dẫn triển khai Luật An ninh mạng (các văn bản quy định dưới Luật) và Luật Bảo vệ bí mật nhà nước về nội dung bảo vệ bí mật nhà nước trên không gian mạng. Ban hành Quy định về quản lý, vận hành an toàn thông tin tại Cục. Chủ trì, phối hợp tham gia góp ý sửa đổi cơ chế chính sách và các công việc khác theo chức năng, nhiệm vụ được giao.

Chủ động phối hợp với các đơn vị để báo cáo Bộ hướng dẫn các đơn vị, hệ thống tổ chức thực hiện tốt danh mục dự toán CNTT năm 2019, đảm bảo sử dụng kinh phí có hiệu quả, tiết kiệm, đúng chế độ, phấn đấu thực hiện giải ngân dự toán CNTT, thống kê năm 2019 đúng theo các yêu cầu của Bộ (đạt tỷ lệ giải ngân đăng ký với Bộ).

Tiếp tục phối hợp với các chuyên gia trong và ngoài nước và các Cục CNTT các đơn vị thuộc Bộ theo dõi, nắm bắt các sự kiện, sự cố về an toàn thông tin (ATTT) trên thế giới và tại Việt Nam, các cảnh báo từ Bộ Công an, BTTTT, các tổ chức ATTT để có phản ứng kịp thời. Thường xuyên, chủ động phân tích các sự kiện, sự cố có khả năng tác động tới hệ thống thông tin của Bộ Tài chính, đôn đốc các đơn vị thực hiện các hoạt động xử lý, ngăn chặn. Thực hiện hướng dẫn các đơn vị thuộc Bộ, các Sở Tài chính, phòng Tài chính Kế hoạch về công tác đảm bảo an toàn thông tin.

Giải pháp thực hiện

Năm 2019, Cục THTKTC xác định rõ những nhiệm vụ có mức độ ưu tiên cao, trên cơ sở đó tập trung nguồn lực để triển khai. Ưu tiên, huy động các nguồn lực xây dựng các cơ chế chính sách, tăng cường vai trò quản lý nhà nước về CNTT, thống kê nhằm tạo hành lang pháp lý đồng bộ, thống nhất và khả thi trong triển khai ứng dụng CNTT-thống kê tài chính.

Củng cố, bổ sung nguồn nhân lực CNTT, thống kê đảm bảo về mặt số lượng, nâng cao về chất lượng. Thực hiện rà soát, chuyên môn hóa hoạt động mua sắm, đấu thầu triển khai dự án CNTT, thống kê. Nghiên cứu quy hoạch, đào tạo theo chuẩn, đảm bảo cung cấp đội ngũ cán bộ lành nghề, đảm bảo sẵn sàng nguồn nhân lực CNTT để triển khai, vận hành và bảo trì các ứng dụng, hạ tầng của ngành Tài chính theo xu hướng phát triển CNTT trên thế giới.

Tiếp tục phối hợp chặt chẽ trong thực hiện nhiệm vụ được giao, đặc biệt là phối hợp trong xây dựng cơ chế, chính sách, hướng dẫn kịp thời các văn bản chế độ chính sách, đảm bảo phù hợp với thực tiễn của Bộ Tài chính; trong xây dựng, triển khai các phần mềm ứng dụng; công tác kiểm tra, giám sát việc triển khai ứng dụng CNTT, thống kê tài chính.

Tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, tăng cường ứng dụng CNTT góp phần làm nâng cao hiệu lực và hiệu quả trong công tác quản lý nhà nước.

Tranh thủ các kiến thức, kinh nghiệm triển khai ứng dụng CNTT, thống kê của các chuyên gia nước ngoài, đồng thời tìm kiếm thêm các nguồn lực tài chính để phục vụ triển khai ứng dụng CNTT, thống kê trong ngành Tài chính.

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2018 và triển khai kế hoạch công tác năm 2019 của Cục Tin học và Thống kê tài chính diễn ra sáng hôm nay (26/12/2018), Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai đánh giá cao sự nỗ lực của Cục THTKTC trong năm 2018, trong đó có Phòng An ninh thông tin đã tham mưu giúp Bộ trong việc xây dựng cơ chế chính sách.

Đồng thời, Thứ trưởng cũng yêu cầu các đơn vị rà soát lại cơ chế chính sách, nếu thấy cần thiết thì bổ sung vào nhiệm vụ của 2019, ví dụ đối với kiến trúc Chính phủ điện tử của Bộ Tài chính có một loạt các quy chế trong kiến trúc chính phủ điện tử cần phải rà soát. Chính phủ đã ban hành Nghị định số 165/2018/NĐ-CP ngày 24/12/2018 về giao dịch điện tử trong hoạt động tài chính, đề nghị các đơn vị rà soát lại các thông tư hướng dẫn để phù hợp với quy định tại nghị định này.

Thứ trưởng đề nghị các đơn vị triển khai thực hiện tốt kế hoạch danh mục dự toán CNTT năm 2019. Đẩy mạnh tiến độ giải ngân, nhưng phải đảm bảo chất lượng hiệu quả của dự án CNTT. Tổ chức triển khai Nghị định số 61/2018/NĐ-CP ngày 23/4/2018 và Quyết định số 985/QĐ-TTg ngày 08/08/2018 về thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông trong giải quyết thủ tục hành chính. Chú ý an ninh an toàn thông tin. Phải chủ động trong an toàn thông tin.

Tiếp thu ý kiến chỉ đạo của Thứ trưởng, ông Nguyễn Đại Trí, Cục trưởng Cục Tin học và Thống kê tài chính cho biết, trong năm 2019 Cục THTKTC sẽ phối hợp chặt chẽ với các đơn vị trong triển khai công việc và đề nghị các đơn vị khẩn trương xác định các đầu việc và lưu ý các mốc điều chỉnh dự toán trong năm 2019. 

PV