Đấu thầu qua mạng còn nhiều “quan ngại”

Luật Đấu thầu sửa đổi được Quốc hội thông qua vào ngày 26/11/2013, trong đó có riêng 1 chương về đấu thầu qua mạng. Sau khi Luật được ban hành thì đấu thầu qua mạng trở thành hoạt động bắt buộc đối với các cơ quan nhà nước chứ không chỉ dừng ở mức khuyến khích triển khai như trong giai đoạn thí điểm. Tuy nhiên, để đấu thầu qua mạng thực sự đi vào cuộc sống không đơn giản.

Ảnh minh họa - nguồn internet.Ảnh minh họa - nguồn internet.

Theo ông Nguyễn Mạnh Tùng, Cục trưởng Cục CNTT và Thống kê hải quan (Tổng cục Hải quan), Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XIII, kỳ họp thứ 6 thông qua ngày 26/11/2013, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2014. Theo đó, ngày 26/6/2014 Chính phủ đã ban hành Nghị định số 63/2014/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật đấu thầu về lựa chọn nhà thầu và có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15/8/2014. Tại Chương VII của Luật và Chương VIII của Nghị định nêu trên có quy định về việc lựa chọn nhà thầu qua mạng.

Nhiều nước trên thế giới đã áp dụng thực hiện đấu thầu qua mạng. Việc thực hiện đấu thầu qua mạng tại Việt Nam là cần thiết, sẽ giúp tiết kiệm chi phí, nâng cao tính minh bạch, tạo môi trường cạnh trạnh lành mạnh, công khai trong đấu thầu. Tuy nhiên đến nay chưa có văn bản chính thức quy định về lộ trình áp dụng và hướng dẫn chi tiết đối với nội dung đăng ký nhà thầu, chỉ khuyến khích các nhà thầu tiếp tục đăng ký thông tin lên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia (theo công văn số 5356/BKHĐT-QLĐT ngày 18/8/2014), do đó các đơn vị chưa có cơ sở để tổ chức thực hiện đấu thầu qua mạng.

Để chuẩn bị cho việc tổ chức triển khai thực hiện đấu thầu qua mạng, Cục CNTT và Thống kê hải quan đã đăng ký chứng thư số để sử dụng trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, đảm bảo các điều kiện về hạ tầng công nghệ thông tin (CNTT) sẵn sàng để tổ chức đấu thầu qua mạng (trên cơ sở thông tin tại bản dự thảo Thông tư liên tịch của Bộ Kế hoạch và Đầu tư và Bộ Tài chính.

PV: Hiện tài liệu điện tử cũng như chữ ký số trong đấu thầu qua mạng chưa được công nhận đầy đủ và chưa được quy định cụ thể tại văn bản quy phạm pháp luật và còn thiếu sự phối hợp giữa các bên liên quan trong thanh toán, kiểm tra, thanh tra, kiểm toán… liệu đây có phải là trở ngại lớn nhất khi triển khai đấu thầu qua mạng thưa ông? Ngoài những trở ngại vừa nêu thì theo ông còn những trở ngại nào khác khiến cho đấu thầu qua mạng chưa triển khai rộng?

Ông Nguyễn Mạnh Tùng: Đây đúng là những trở ngại khi triển khai đấu thầu qua mạng. Tuy nhiên theo tôi, trở ngại lớn nhất khi triển khai đấu thầu qua mạng là chưa có quy định chi tiết thời gian, quy trình lựa chọn nhà thầu qua mạng dẫn đến các đơn vị rất lúng túng trong quá trình thực hiện và lo ngại việc giải trình cơ quan thanh tra, kiểm tra về quy trình thực hiện.

Hơn nữa việc chưa có quy định cụ thể về tiêu chuẩn cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin và sự hạn chế về trình độ công nghệ thông tin tại các đơn vị cũng là trở ngại không nhỏ trong việc thực hiện đấu thầu qua mạng.

PV: Để việc áp dụng rộng rãi, hiệu quả hình thức này, theo ông cần phải làm gì?

Ông Nguyễn Mạnh Tùng: Đấu thầu qua mạng yêu cầu một cơ sở hạ tầng công nghệ cao, tuy nhiên hệ thống đấu thầu điện tử hiện tại (http://muasamcong.mpi.gov.vn) lại chỉ hỗ trợ trình duyệt web duy nhất là IE phiên bản từ 6.0 đến 8.0 và không hỗ trợ các trình duyệt khác.

Bên cạnh đó, dung lượng hồ sơ dự thầu tối đa cho phép gửi dưới 20MB và dưới 10 file nên sẽ gây khó khăn đối với các gói thầu có lượng hồ sơ dự thầu lớn.

Do đó, để nâng cao hiệu quả của việc triển khai thực hiện đấu thầu qua mạng trên diện rộng, ngoài việc xây dựng và hoàn thiện hành lang pháp lý song song với việc phối hợp với các bộ, ban, ngành, các tổ chức, các ngân hàng, … trong việc bảo lãnh dự thầu, thanh toán, kiểm tra, thanh tra, kiểm toán…; tuyên truyền, tổ chức đào tạo cho các đơn vị về quy trình, thủ tục đấu thầu qua mạng thì cần thiết phải đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng cho hệ thống đấu thầu qua mạng hiện tại.

PV: Xin ông cho biết kế hoạch đấu thầu qua mạng của Cục trong năm nay và những năm sắp tới?

Ông Nguyễn Mạnh Tùng: Cho đến thời điểm hiện nay vẫn chưa có hướng dẫn cụ thể việc thực hiện đấu thầu qua mạng của các cơ quan chức năng, do đó Cục CNTT và Thống kê hải quan chưa thể thực hiện việc tổ chức đấu thầu qua mạng. Nhận thức được những lợi ích của việc đấu thầu qua mạng, Cục CNTT và Thống kê hải quan sẽ tổ chức thực hiện khi có hướng dẫn cụ thể về quy trình, thủ tục.

(Phương An - thực hiện)