Giảm thủ tục hành chính thuế song hành với luân chuyển cán bộ

Trong những năm vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo các Bộ, ngành, địa phương tập trung đẩy mạnh thực hiện cải cách thủ tục hành chính (TTHC) nhằm tạo thuận lợi giải quyết nhanh công việc cho cá nhân và tổ chức trong quan hệ với các cơ quan hành chính nhà nước, đặc biệt là tại lĩnh vực thuế. Tuy nhiên, công tác cải cách TTHC vẫn còn chưa theo kịp yêu cầu của tiến trình phát triển kinh tế - xã hội bởi nhiều lý do khách quan, và để khắc phục nhược điểm đó cần sự phối hợp của rất nhiều những đơn vị có liên quan.

Ảnh minh họa. Ảnh minh họa.
Còn nhiều khó khăn
 
Chiến lược cải cách hệ thống thuế giai đoạn 2011-2020 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt theo Quyết định số 732/QĐ-TTg ngày 17/5/2011 xác định một trong những mục tiêu cải cách quản lý thuế là giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính thuế để phấn đấu đến năm 2015 Việt Nam là một trong 5 nước đứng đầu khu vực Đông Nam Á được xếp hạng có mức độ thuận lợi về thuế; đến năm 2020 đứng trong nhóm 4 nước hàng đầu khu vực. Thực hiện mục tiêu trên, những năm qua, ngành Thuế đã có nhiều nỗ lực, chú trọng cải cách đơn giản hoá chính sách, thủ tục hành chính thuế tạo kiện kiện thuận lợi cho người nộp thuế (NNT), tuy nhiên so với mặt bằng chung các nước trong khu vực vẫn còn hạn chế.
 
Báo cáo của Ngân hàng thế giới và Tổ chức Tài chính Quốc tế về môi trường kinh doanh năm 2014, Việt Nam đứng trong nhóm cuối các nước ASEAN.
 
Nguyên nhân dẫn tới thực trạng trên xuất phát từ cả bên trong và ngoài ngành Thuế. Thứ nhất, Báo cáo Môi trường kinh doanh không chỉ đo lường, đánh giá các khoản thuế do ngành Thuế quản lý, mà còn đo lường, đánh giá các khoản đóng góp bắt buộc của doanh nghiệp, trong đó bao gồm khoản bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp.
 
Thứ hai, Ngân hàng Thế giới đánh giá, xếp hạng tiêu chí nộp thuế căn cứ trên 3 chỉ tiêu cơ bản: Số lần nộp thuế trong năm; Thời gian nộp thuế trong năm (bao gồm cả BHXH, Bảo hiểm Y tế, Bảo hiểm Thất nghiệp); Tổng mức thuế suất.
 
Đi sâu vào phân tích đánh giá, lý do chính dẫn tới mức độ xếp hạng chỉ tiêu nộp thuế của Việt Nam thấp là do chỉ tiêu thời gian nộp thuế của Việt Nam liên tục trong nhiều năm qua đều ở nhóm cao nhất so với các nước trong khu vực (trong đó thời gian thực hiện các thủ tục BHXH, Bảo hiểm Y tế, Bảo hiểm Thất nghiệp chiếm khoảng 40%).
 
Vì vậy, để phấn đấu đạt được mục tiêu theo Chiến lược cải cách hệ thống thuế đã đề ra và mục tiêu giảm thời gian nộp thuế xuống mức trung bình của nhóm các nước ASEAN-6 theo Nghị Quyết 19/NQ-CP ngày 18/3/2014 của Chính phủ, vừa qua Tổng cục Thuế đã tham mưu, trình Bộ Tài chính ban hành thông tư sửa đổi, bổ sung 7 thông tư liên quan đến công tác quản lý thuế nhằm cải cách, đơn giản hoá thủ tục hành chính thuế cho NNT (Thông tư số 119/2014/TT-BTC ngày 25/8/2014).
 
Đồng thời, trong thời gian tới, Tổng cục Thuế sẽ tiếp tục rà soát, tham mưu trình Bộ Tài chính trình Quốc hội, Chính phủ sửa đổi, bổ sung chính sách thuế theo hướng đơn giản, minh bạch; Tăng cường kỷ cương, kỷ luật, nâng cao nhận thức chính trị của cán bộ, công chức thuế trong thực thi công vụ, kiên quyết xử lý nghiêm minh các sai phạm của cán bộ, công chức đảm bảo kỷ cương, kỷ luật nội ngành theo đúng tinh thần Chỉ thị 03/CT-BTC ngày 20/5/2014 của Bộ Tài chính.
 
Với việc ban hành Thông từ 119, số giờ nộp thuế đã giảm được 200 giờ, thậm chí chi tiết đến từng nửa giờ một. Những giải pháp cụ thể trong Thông tư 119 bước đầu đã tạo nền tảng pháp lý để thực hiện cải cách mạnh mẽ hơn nữa trong lĩnh vực quản lý thuế. Điều này đã nhận được sự đồng thuận cao từ phía người dân và doanh nghiệp, khẳng định sự nỗ lực của toàn bộ các cán bộ ngành Thuế nói riêng và ngành Tài chính nói chung.
 
Tuy nhiên, theo Bùi Văn Nam,Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế, để triển khai một cách có hiệu quả, đồng bộ những giải pháp này thì ngành Thuế cũng phải đối mặt với một số khó khăn, thách thức như hiện nay, các văn bản chính sách thường xuyên thay đổi làm cho doanh nghiệp khó theo dõi và thực hiện. Để khắc phục điều này, cơ quan thuế phải chủ động, tích cực tuyên truyền về những nội dung thay đổi đến người dân và doanh nghiệp. Bên cạnh đó, vấn đề chấn chỉnh lề lối làm việc, thái độ tác phong ứng xử của công chức thuế với NNT cũng đang là một trong những hạn chế mà ngành Thuế đang phải đối mặt.
 
Chú trọng luân chuyển công tác
 
Với trên 4 vạn công chức, viên chức, ngành Thuế là đơn vị có số lượng người lao động lớn trong toàn ngành Tài chính. Đại đa số công chức ngành thuế đều có tinh thần trách nhiệm, tận tâm tận lực phục vụ nhân dân.
 
Tuy nhiên do địa bàn rộng, quản lý trong phạm vi toàn quốc, từ trung ương đến địa phương nên đôi lúc cũng không tránh khỏi ở một số nơi hoặc tại một số thời điểm vẫn còn một số nhỏ công chức chưa đáp ứng được yêu cầu về năng lực chuyên môn; thiếu tu dưỡng phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp, thiếu tinh thần trách nhiệm, gây khó khăn, phiền hà cho người nộp thuế... làm ảnh hưởng đến thành tích chung, đến uy tín và hình ảnh của ngành Thuế.
 
Từ những ý kiến phản ánh của doanh nghiệp và người dân qua những cuộc đối thoại với NNT, Bộ Tài chính cũng đã kiểm tra, rà soát, quyết liệt chỉ đạo ngành Thuế chấn chỉnh kỷ cương, kỷ luật và giảm thiểu các hành vi tiêu cực, tham nhũng hách dịch, cửa quyền của một số nhỏ cán bộ, công chức theo dư luận xã hội. Trong thời quan qua, cùng với việc sửa đổi, bổ sung các cơ chế chính sách, công khai, minh bạch trong quản lý thuế, Tổng cục Thuế đã tập trung vào yếu tố “con người”.
 
Vì vậy, Tổng cục Thuế đã triển khai nhiều biện pháp nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực như: đẩy mạnh giáo dục chính trị, tư tưởng gắn với học tập làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh. Ban hành Tuyên ngôn ngành thuế, đồng thời sửa đổi, bổ sung các Quy định về “10 điều kỷ luật của ngành”, “Những tiêu chuẩn cần xây, những điều cần chống”, “Tiêu chuẩn văn hoá công sở và đạo đức công chức thuế”...; nhằm tăng cường kỷ luật, kỷ cương của công chức thuế khi thực thi công vụ.
 
Gần đây nhất Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế đã ban hành Chỉ thị số 01/CT-TCT ngày 19/8/2014 về việc tăng cường kỷ cương kỷ luật, chấn chỉnh lề lối làm việc, thái độ, tác phong ứng xử của công chức thuế với người nộp thuế và đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ cho NNT. Đây có thể coi là đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng trong toàn ngành Thuế, nhằm một mặt xây dựng đội ngũ cán bộ chuyên sâu chuyên nghiệp, một mặt tăng cường kỷ cương kỷ luật, chấn chỉnh lề lối làm việc, thái độ, tác phong ứng xử của công chức thuế với người nộp thuế.
 
Bên cạnh đó, Tổng cục Thuế còn chú trọng thực hiện phương pháp luân chuyển, luân phiên, chuyển đổi vị trí công tác. Đây là một khâu đột phá trong công tác tổ chức cán bộ, rất được quan tâm ở ngành Tài chính nói chung và ngành Thuế nói riêng. Trước khi Chính phủ ban hành Nghị định số 158/2007/NĐ-CP ngày 27/10/2007 về chuyển đổi vị trí công tác đối với cán bộ, công chức, viên chức; từ năm 2005, Tổng cục Thuế đã có Quyết định số 1197/QĐ-TCT ngày 04/11/2005 ban hành Quy chế tổ chức thực hiện điều động, luân chuyển và luân phiên công việc đối với cán bộ, công chức, viên chức trong ngành thuế.
 
Hàng năm, Tổng cục Thuế đều chỉ đạo triển khai luân chuyển, luân phiên, chuyển đổi vị trí công tác hàng ngàn lượt cán bộ, công chức và tập trung chủ yếu ở những khâu nhạy cảm, tiếp xúc trực tiếp, giải quyết các thủ tục cho người nộp thuế. Đây là việc làm thường xuyên hàng năm của toàn ngành Thuế và coi đây là chỉ tiêu thi đua của các đơn vị, nhằm thúc đẩy công tác luân chuyển, luân phiên, chuyển đổi vị trí công tác ngày càng tốt hơn.
 
Theo thống kê, hàng năm toàn ngành Thuế thực hiện điều động, luân chuyển, luân phiên, chuyển đổi vị trí công tác cho khoảng 13-15% công chức toàn ngành (khoảng 5000-6000 lượt mỗi năm). Cụ thể, năm 2012 đã luân chuyển, luân phiên, chuyển đổi vị trí công tác đối với 6.400 lượt; năm 2013 đã luân chuyển, luân phiên, chuyển đổi vị trí công tác đối với 5.788 lượt; 6 tháng năm 2014 đã luân chuyển, luân phiên, chuyển đổi vị trí công tác đối đối với 3.129 lượt.
 
“Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, của Bộ Tài chính, Tổng cục Thuế cũng đã nghiên cứu xây dựng quy chế luân chuyển, luân phiên, chuyển đổi vị trí công tác mới cho phù hợp yêu cầu nhiệm vụ của tình hình mới; đồng thời tiếp tục đưa nội dung này vào kế hoạch công tác và chấm điểm thi đua hàng năm” – ông Bùi Văn Nam khẳng định.
 

Đề án “Xây dựng phương pháp đo lường sự hài lòng của người nộp thuế đối với sự phục vụ của cơ quan thuế” đang được xây dựng và sẽ sớm được triển khai trong thời gian tới đây. Hiện nay Ban Chỉ đạo Tổ giúp việc triển khai thực hiện đề án do Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Bùi Văn Nam là Trưởng Ban chỉ đạo đang hoàn thiện trên cơ sở ý kiến tham gia của 63 cục thuế tỉnh, thành phố để trình Bộ Tài chính phê duyệt. Tiếp đó sẽ phối hợp với các cơ quan, tổ chức ngoài ngành Thuế để thực hiện đánh giá đảm bảo tính khách quan, trung thực. Sự thành công của Đề án sẽ góp phần quan trọng trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho NNT cũng như nâng cao sự hài lòng của NNT khi thực hiện các thủ tục hành chính thuế. 


(Thu Hằng)