Tăng cường trao đổi thông tin nộp tiền qua cổng thanh toán điện tử

Trong quý  I/2015, công tác phối hợp thu ngân sách nhà nước giữa Tổng cục Hải quan và các ngân hàng ghi nhận tăng về số đơn vị tham gia, tăng lượng giao dịch và tiền thuế, đồng thời giảm treo nợ thuế và vướng mắc cho doanh nghiệp (DN). Với 2 ngân hàng mới ký thỏa thuận phối hợp thu ngân sách nhà nước (NSNN) trong quý I/2015, hiện có tổng số 19 ngân hàng thương mại đã ký kết với Tổng cục Hải quan.

Ảnh minh họa - nguồn internet.Ảnh minh họa - nguồn internet.

Theo Tổng cục Hải quan, trong quý 1/2015, số thu thuế điện tử đạt 36,8 nghìn tỷ đồng, chiếm 59,71% tổng số thu NSNN của ngành Hải quan, tăng 38,2% so với cùng kỳ năm 2014 (26,6 nghìn tỷ đồng); tổng số giao dịch là 204,8 nghìn so với 142,3 nghìn giao dịch hồi cùng kỳ năm 2014 (tăng 43,8%).

Theo đánh giá của Tổng cục Hải quan thực hiện các quy định của Thông tư số 126/2014/TT-BTC ngày 28/8/2014, thời gian nộp thuế xuất nhập khẩu (XNK) nay giảm xuống còn khoảng 5-7 phút. Đặc biệt, theo quy định cũ, cơ quan hải quan chỉ hạch toán, trừ nợ cho DN sau khi nhận được xác nhận từ kho bạc (thời điểm này thường chậm 1 ngày so với thời điểm nộp thuế); thì nay việc hạch toán, trừ nợ được thực hiện ngay sau khi DN nộp thuế. Đồng thời, việc trao đổi thông tin trực tuyến giữa các bên đã giúp cho DN được giải phóng hàng mà không phải xuất trình giấy nộp tiền.

Nhiều bên hưởng lợi

Tổng cục Hải quan cho biết, quy trình nộp thuế XNK qua ngân hàng thủ tục rất đơn giản, thuận tiện: DN chỉ phải lập một liên bảng kê nộp thuế, thông tin kê khai tối thiểu. Trường hợp bảng kê nộp thuế hợp lệ, ngân hàng trích nợ tài khoản của DN và chuyển tiền vào tài khoản KBNN, đồng thời truyền dữ liệu trực tuyến qua Cổng thanh toán điện tử hải quan. Ngay khi nhận được dữ liệu trực tuyến từ ngân hàng, hệ thống của cơ quan hải quan sẽ hạch toán trừ nợ, thông quan hàng hóa cho DN (Thời gian kể khi từ người nộp thuế thực hiện kê khai, giao dịch nộp tiền tại ngân hàng cho đến khi hệ thống hải quan hạch toán, trừ nợ và thông quan hàng hóa dưới 10 phút. Nếu nộp qua các ngân hàng chưa phối hợp thu với cơ quan hải quan, thông tin nộp tiền đến cơ quan hải quan thường là 01 ngày làm việc).

DN có thể nộp tiền tại nhiều điểm khác nhau, trong và ngoài giờ hành chính, nộp vào ngày nghỉ, sử dụng các dịch vụ thanh toán hiện đại (qua internet, ATM, thư bảo lãnh…) rất thuận tiện.

Việc nộp thuế của DN sẽ được cơ quan hải quan cập nhật nhanh, thường xuyên, liên tục và chính xác hơn. Từ việc hạch toán, thanh khoản nợ ngay sẽ hạn chế tối đa việc treo nợ thuế của người nộp thuế, giúp DN thông quan nhanh lô hàng, góp phần giảm thời gian thông quan, giảm được chi phí phát sinh cho DN.

DN chỉ cần sử dụng 1 bảng kê nộp tiền nộp cho nhiều tờ khai. Bên cạnh đó, việc khai trên chứng từ nộp tiền, DN cũng chỉ cần khai chính xác các tiêu chí: Mã số thuế, số và ngày tờ khai, tên cơ quan hải quan, tên Kho bạc Nhà nước, nội dung các khoản nộp ngân sách (tên sắc thuế), số tiền (các thông tin về mục lục NSNN do ngân hàng thương mại phối hợp thu tự điền). Nếu thông tin DN kê khai chính xác, hệ thống chấp nhận ngay thông tin nộp tiền, trích tiền từ tài khoản của DN tại các tổ chức tín dụng phối hợp thu và thông tin do Kho bạc Nhà nước truyền trên Cổng thông tin để cơ quan hải quan thông quan, hạch toán trừ nợ cho DN.

Tổng cục Hải quan cho rằng, quy định tại Thông tư 126 đã giúp giảm công tác đối chiếu chứng từ thủ công, tăng tốc độ xử lý thông tin, hạch toán thanh khoản nợ thuế, cập nhật thông tin thường xuyên về thuế, lệ phí, bảo lãnh thuế của các DN từ các địa phương trên cả nước, thực hiện việc xét ân hạn thuế, giải tỏa cưỡng chế và thông quan hàng hóa nhanh chóng, chính xác….

Một lợi ích lâu dài khác mà DN nhận được đó là khi tham gia Cơ chế một cửa quốc gia, các nghĩa vụ về thuế, phí, lệ phí của DN cũng được thực hiện bằng phương thức điện tử qua các ngân hàng thương mại.

Có thể khẳng định, việc nộp thuế, lệ phí hải quan qua ngân hàng là một bước cải cách thủ tục hành chính, minh bạch hóa số thu và góp phần giảm thời gian thông quan hàng hóa, giảm chi phí và thời gian cho cả cơ quan hải quan và DN. Việc triển khai thực hiện nộp thuế, lệ phí hải quan qua ngân hàng đã giúp cho cơ quan hải quan thu được tiền thuế nhanh chóng, đầy đủ, chính xác, kịp thời vào NSNN. Đồng thời, đơn vị cũng quản lý được tốt số thuế khi DN mở tờ khai, từ đó giúp cơ quan hải quan phân biệt được DN chấp hành tốt pháp luật hay không. Bên cạnh đó, với việc cập nhật thông tin nộp thuế của DN đầy đủ, chính xác, đã giúp công tác quản lý thuế được thuận lợi và hiệu quả, giảm bớt áp lực về nhân lực tham gia công tác quản lý thu NSNN. Chính vì thế, những trường hợp cưỡng chế nhầm cũng không còn xảy ra.

Ngành Hải quan đã sẵn sàng về mặt công nghệ cũng như cơ chế phối hợp, hỗ trợ và hiện đang nỗ lực chuẩn bị để kết nối với thêm nhiều đối tác. Dự kiến đến cuối năm 2015, sẽ có tổng số 29 ngân hàng thương mại ký thỏa thuận phối hợp thu NSNNvới Tổng cục Hải quan.

Điều kiện để các ngân hàng tham gia    

Để hỗ trợ tối đa cho các ngân hàng thương mại cổ phần tham gia phối hợp thu, Bộ Tài chính cho phép các ngân hàng thương mại cổ phần không có tài khoản của KBNN căn cứ vào các tiêu chí đánh giá tại Thông tư 126 để ngân hàng chủ động xem xét khả năng đáp ứng về công nghệ và nghiệp vụ khi đề nghị kết nối trao đổi thông tin, Tổng cục Hải quan chủ động kiểm tra, lựa chọn và tổ chức cung cấp thông tin cho các ngân hàng thương mại cổ phần đủ điều kiện tham gia kết nối trao đổi thông tin thu NSNN.

Ngoài ra, Tổng cục Hải quan đã ban hành quy chế, cấu trúc thông điệp dữ liệu trao đổi thông tin với cổng thanh toán điện tử hải quan theo Quyết định số 2994/QĐ-TCHQ ngày 03/10/2014 và Quyết định số 3147/QĐ-TCHQ ngày 24/10/2014 để các ngân hàng chủ động nghiên cứu triển khai về hệ thống công nghệ thông tin.

Tới đây, để mở rộng phạm vi hợp tác với các ngân hàng thương mại có đủ điều kiện kết nối với hệ thống của hải quan, Cục Thuế XNK (Tổng cục Hải quan) đang hoàn thiện hồ sơ một số ngân hàng để trình lãnh đạo Tổng cục Hải quan ký kết thỏa thuận hợp tác thu NSNN, đồng thời đánh giá lại và hướng dẫn các ngân hàng đã có hồ sơ hoàn thiện tiếp hệ thống công nghệ thông tin để sớm đi đến ký kết thỏa thuận hợp tác thu.

Mặt khác, Tổng cục Hải quan có công văn gửi Hiệp hội Ngân hàng để nêu rõ lợi ích, hạn chế chưa thực hiện phối hợp thu cũng như những yêu cầu về kỹ thuật, hạ tầng công nghệ thông tin để các ngân hàng chưa nắm được thông tin biết được và nâng cấp cơ sở hạ tầng đáp ứng với cổng thanh toán điện tử hải quan.

Cùng gỡ vướng

Trong quá trình thực hiện Thông tư 126, cơ quan hải quan và các NHTM phối hợp thu thường xuyên phối hợp xử lý các vướng mắc trong quá trình thực hiện. Đơn cử như: Trường hợp người nộp thuế đã nộp tiền nhưng cơ quan hải quan chưa thông quan hàng hóa, người nộp thuế có thể yêu cầu ngân hàng chuyển lại thông tin qua cổng thanh toán điện tử hải quan để hệ thống tự động thông quan hàng hóa, hoặc hệ thống hai bên không kết nối, người nộp thuế có thể xuất trình bảng kê giấy nộp tiền cho cơ quan hải quan để được kiểm tra, xem xét thông quan hàng hóa. Hoặc trường hợp ngân hàng chuyển tiền chuyển sai kho bạc, sai cơ quan hải quan thì đều được cơ quan hải quan hướng dẫn điều chỉnh số tiền đã nộp vào đúng cơ quan hải quan, kho bạc có tài khoản cơ quan hải quan.

Hiện tại, ngoài kênh trao đổi thông tin thu nộp NSNN qua trung tâm trao đổi trung ương của Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan đã trao đổi trực tiếp thông tin giấy nộp tiền với Kho bạc Nhà nước tần suất 15 phút/1 lần (cổng thanh toán điện tử giữa KBNN và Tổng cục Hải quan), nhằm nâng cao tính sẵn sàng về việc nhận giấy nộp tiền, mới đây Tổng cục Hải quan đã có văn bản đề xuất với Cục Tin học và Thống kê tài chính (Bộ Tài chính) cho phép tăng tần suất trao đổi thông tin giấy nộp tiền qua cổng thanh toán điện tử giữa Tổng cục Hải quan và Kho bạc Nhà nước; truyền bảng kê giấy nộp tiền gắn chữ ký số (bảng kê giấy nộp tiền cuối ngày sau khi KBNN khóa sổ) qua cổng thanh toán điện tử giữa Tổng cục Hải quan và KBNN.

Việc tham gia thu nộp NSNN bằng phương thức điện tử mang lại lợi ích cho cơ quan hải quan, cho DN và cho chính các ngân hàng thương mại. Vì vậy, để nâng cao tỷ lệ thu nộp thuế điện tử trong tổng số thu NSNN, không chỉ có nỗ lực của hải quan mà còn cần sự tham gia tích cực hơn nữa của các NHTM cũng như cộng đồng DN.

(Kim Liên)