Tin học thống kê tài chính 2015, vượt khó hoàn thành nhiệm vụ

(eFinance) - 2015 là năm nhiều công việc bộn bề cần phải hoàn thành đối với hệ thống tin học, thống kê tài chính, bởi đây là năm cuối thực hiện kế hoạch 5 năm về ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT) giai đoạn 2011-2015. Tuy nhiên, bằng sự nỗ lực, cố gắng, hệ thống tin học thống kê tài chính đã vượt qua các khó khăn, thách thức, tập trung hoàn thành các đề án, dự án, nhiệm vụ trọng tâm theo các chức năng, nhiệm vụ được giao với nhiều kết quả đã được ghi nhận.
Tin học thống kê tài chính 2015, vượt khó hoàn thành nhiệm vụ

Năm 2015, thành công của ứng dụng CNTT trong ngành Tài chính nói chung và đã được cả trong và ngoài ngành Tài chính ghi nhận bằng việc 3 năm liên tiếp Bộ Tài chính được xếp thứ Nhất khối các bộ, ngành thuộc Chính phủ về Chỉ số sẵn sàng ứng dụng CNTT-TT Việt Nam (Vietnam ICT Index). Có thể khẳng định đây là “phần thưởng” ghi nhận sự nỗ lực của hệ thống tin học thống kê tài chính trong năm 2015. Nhìn nhận lại kết quả này, Cục Tin học và Thống kê tài chính (Bộ Tài chính) đã đánh giá các nhiệm vụ thực hiện trong năm 2015 trên các công việc cụ thể.

“Phần thưởng” cho hệ thống

Tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2015 và triển khai nhiệm vụ năm 2016 của Cục Tin học và Thống kê tài chính (Cục THTKTC), ông Nguyễn Việt Hà, Phó cục trưởng, Cục THTKTC cho biết, trong năm 2015, Cục đã hoàn thành thực hiện 32/33 các đề án, dự án, nhiệm vụ trọng tâm theo chương trình công tác của Bộ, đảm bảo cho hệ thống CNTT tại Bộ vận hành ổn định.

Về công tác hướng dẫn cơ chế chính sách, trong năm 2015, Cục THTKTC đã chủ động thực hiện đúng theo quy định, bám sát theo thực tế triển khai CNTT của Bộ Tài chính để hướng dẫn kịp thời cho các đơn vị tổ chức triển khai CNTT. Đặc biệt, Cục đã phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức rà soát, sửa đổi, báo cáo Bộ kịp thời cập nhật, hoàn thiện các văn bản pháp lý trong triển khai ứng dụng CNTT, thống kê tài chính. Kết quả, trong năm qua, Cục THTKTC đã hoàn thành xây dựng 16 văn bản, trong đó đã ban hành 1 Thông tư, 4 quy định, quy chế và 4 văn bản hướng dẫn.

Trong công tác kiểm tra, thẩm định, Cục THTKTC đã và đang thực hiện thẩm định, rà soát 33 đề án, dự án với tổng giá trị khoảng 800 tỷ đồng; thẩm định 82 nội dung liên quan đến kế hoạch lựa chọn nhà thầu, hồ sơ mời thầu, kết quả lựa chọn nhà thầu của các hệ thống thuộc Bộ và của Cục theo phân cấp với tổng giá trị khoảng 930 tỷ đồng. Qua công tác thẩm định đã giúp tiết kiệm so với dự toán được duyệt 3-5%. Công tác kiểm tra được đơn vị đánh giá tốt, đã phát hiện ra những thiếu sót trong quy trình chuẩn bị đầu tư, trình tự triển khai các hoạt động CNTT cũng như trong công tác tổ chức lựa chọn nhà thầu, giúp cho đơn vị được kiểm tra hoàn thiện quy trình, nắm rõ hơn các quy định của nhà nước về lĩnh vực CNTT và rút kinh nghiệm trong triển khai thực hiện.

Trong công tác triển khai nhiệm vụ chung toàn ngành, Cục THTKTC đã tập trung triển khai 10 nhiệm vụ như: Mua bản quyền các sản phẩm phần mềm Oracle; hệ thống điện tử đa phương tiện hỗ trợ chỉ đạo điều hành của Bộ Tài chính; dự án hệ thống CNTT dự phòng thảm hoạ - Trung tâm dịch vụ tài chính; triển khai phần mềm văn bản điều hành cho cơ quan Bộ và các đơn vị thuộc Bộ… Trong công tác này, Cục THTKTC đã phối hợp chặt chẽ trong triển khai nhiệm vụ với các đơn vị, hệ thống để xây dựng phương án, báo cáo Bộ, các công việc đã đảm bảo rõ về nội dung, phù hợp với phân cấp chung của ngành, đáp ứng được yêu cầu triển khai, vận hành.

Bên cạnh các nhiệm vụ trên, công tác an toàn, an ninh thông tin cũng được đẩy mạnh. Cho tới nay, nhận thức về công tác an toàn, an ninh của cán bộ thuộc Bộ Tài chính đã được nâng cao rõ rệt; các hoạt động đảm bảo an toàn thông tin đã được tích hợp trong tất cả các công đoạn liên quan đến thông tin và hệ thống thông tin. Trong năm 2015, Cục không để xảy ra hiện tượng thất thoát thông tin, bí mật của ngành Tài chính qua môi trường mạng, không để xảy ra tình trạng bị tấn công làm ngừng trệ hoạt động của hệ thống. Ngoài ra, trong năm 2015, Cục THTKTC đã hoàn thành một số nhiệm vụ, công việc phát sinh liên quan đến an ninh, an toàn thông tin như: Hỗ trợ kiểm tra an toàn thông tin tại Sở Tài chính Bình Dương; hỗ trợ đào tạo an toàn thông tin tại Sở Tài chính Quảng Bình; đề xuất phương án wifi/Internet phục vụ phòng Báo chí tuyên truyền và các cơ quan báo chí trong các cuộc họp báo.

Cùng với nhiệm vụ triển khai ứng dụng CNTT, công tác thống kê tài chính cũng là mảng công việc quan trọng. Trong năm 2015, công tác thống kê được tập trung triển khai: Hệ thống danh mục dùng chung được sử dụng ổn định, thống nhất trong các phần mềm ứng dụng; cơ sở dữ liệu và hoạt động nghiệp vụ trong ngành Tài chính để đảm bảo việc tổng hợp, trao đổi dữ liệu giữa các đơn vị trong và ngoài ngành; cung cấp kịp thời các thông tin về kinh tế, xã hội phục vụ công tác quản lý điều hành của Bộ Tài chính, cho Tổng cục Thống kê… Cục THTKTC cũng tiến hành rà soát kho dữ liệu thu-chi NSNN, phối hợp với Kho bạc Nhà nước (KBNN) thực hiện thử nghiệm xây dựng các công cụ cung cấp, khai thác thông tin từ Hệ thống TABMIS…

Đổi mới công tác phối hợp với đơn vị hệ thống

Đánh giá về kết quả công tác của Cục THTKTC đạt được trong năm qua, ông Nguyễn Quang Vinh, Phó tổng giám đốc KBNN cho rằng, Cục THTKTC đã hoàn thành rất tốt các nhiệm vụ đề ra, điển hình là việc đổi mới trong công tác phối hợp giữa Cục THTKTC với các đơn vị hệ thống.

Theo ông Vinh, công tác này diễn ra chặt chẽ, đơn giản hơn những năm trước rất nhiều. Việc phối hợp từ cấp chuyên viên, cấp phòng, cấp cục được thực hiện trực tiếp, tháo gỡ nhiều khó khăn, vướng mắc cho các đơn vị. Ông Vinh cho biết: “Đối với KBNN, trong năm qua có hai việc: Thứ nhất là triển khai các gói thầu, nhờ sự phối hợp tốt của Cục THTKTC nên các gói thầu của KBNN đã được phê duyệt hồ sơ, phát hành hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu trước thời hạn. Nhờ đó kết quả giải ngân của KBNN trong năm 2015 tương đối khả quan. Việc thứ hai là Cục THTKTC đã phối hợp với KBNN triển khai hệ thống chỉ đạo điều hành nội bộ (hội nghị truyền hình trực tuyến). Với sự hỗ trợ rất tốt từ Cục THTKTC nên chưa đầy 5 tháng, hệ thống này đã được đưa vào hoạt động. Hiện nay KBNN, Tổng cục Dữ trữ Nhà nước đã tổ chức được hội nghị trực tuyến. Bước đầu hệ thống này hoạt động tốt, chưa có trục trặc”.  

Cùng chung quan điểm với đại diện của KBNN, ông Lê Xuân Minh, Phó tổng cục trưởng, Tổng cục Dự trữ Nhà nước cũng đánh giá cao sự hỗ trợ, giúp đỡ nhiệt tình, tích cực của Cục THTKTC trong những năm qua và đặc biệt năm 2015. Ông Minh chia sẻ: “Về CNTT, đây là lĩnh vực mà Tổng cục Dự trữ Nhà nước còn khá yếu và có những khó khăn trong công tác triển khai. Cụ thể, Cục CNTT của Tổng cục Dự trữ Nhà nước mới được thành lập từ năm 2009, hiện chỉ có 17 người. Phía dưới Cục lại không có các đơn vị hệ thống, nên những năm qua, ứng dụng CNTT của Tổng cục  mang tính “manh mún”, chưa có sự liên kết với hệ thống chung của Bộ Tài chính. Bên cạnh đó, hiện nay, ngoài Cổng Thông tin điện tử và một số phần mềm dùng chung với Bộ thì các nghiệp vụ khác gần như chưa có gì. CNTT đối với cán bộ nhân viên có thể nói chưa được quan tâm… Nhưng trong năm qua, chúng tôi đã được Cục THTKTC giúp rất nhiều về mọi mặt từ hệ thống hạ tầng truyền thông, thiết bị, trang bị CNTT đến triển khai ứng dụng phục vụ công tác an toàn dữ liệu, an ninh thông tin… Nhờ vậy 5 năm qua triển khai kế hoạch ứng dụng CNTT giai đoạn 2011-2015, Tổng cục Dự trữ Nhà nước đã có bước trưởng thành rõ rệt”.

Đây cũng là chia sẻ của đại diện Tổng cục Thuế. Đối với ngành Thuế, trong năm 2015, ngành đã có quyết tâm và nỗ lực lớn để triển khai tốt các Nghị quyết của Chính phủ, Bộ Tài chính và được các Bộ, ngành, Chính phủ, cộng đồng doanh nghiệp ghi nhận, đánh giá cao. Tại Hội nghị Tổng kết công tác năm 2015 và triển khai nhiệm vụ năm 2016 của Cục THTKTC, ông Nguyễn Đại Trí, Phó tổng cục trưởng, Tổng cục Thuế ghi nhận, kết quả của ngành Thuế đạt được trong năm qua có phần đóng góp từ sự hỗ trợ, giúp đỡ, chỉ đạo từ phía Cục THTKTC.

Phát huy hơn nữa vai trò “tổng chỉ huy”

Năm 2016 là năm bước đệm để Cục THTKTC và các đơn vị hệ thống phải song song thực hiện rà soát, đánh giá và xây dựng kế hoạch ứng dụng CNTT cho giai đoạn tiếp theo 2016-2020.

Để triển khai chương trình công tác năm 2016, Cục THTKTC đặt ra 4 mục tiêu chính. Thứ nhất, Cục sẽ tiếp tục hoàn thiện các cơ chế chính sách, đẩy mạnh việc hướng dẫn thực hiện các quy định về quản lý đầu tư CNTT, góp phần hình thành nên môi trường pháp lý đồng bộ, đầy đủ, đáp ứng các yêu cầu quản lý và tổ chức triển khai ứng dụng CNTT và thống kê trong ngành Tài chính.

Thứ hai, tổ chức triển khai danh mục dự toán, các dự án lớn, trọng điểm toàn ngành đảm bảo yêu cầu về chất lượng và thời gian thực hiện, phấn đấu hoàn thành kế hoạch giải ngân dự toán năm 2016 theo yêu cầu của Bộ Tài chính.

Bên cạnh đó, Cục THTKTC cũng đặt mục tiêu phát triển hệ thống thông tin thống kê tài chính tập trung, thống nhất, gắn liền với hệ thống thống kê kinh tế quốc dân và hệ thống thống kê tiền tệ của Nhà nước, phù hợp các nguyên tắc, chuẩn mực quốc tế về thống kê tài chính Chính phủ. Qua đó nhằm thu thập đầy đủ thông tin thống kê tài chính trong toàn bộ nền kinh tế quốc dân, phục vụ việc xây dựng chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội, đáp ứng đầy đủ, kịp thời các yêu cầu về phân tích, đánh giá, hoạch định và điều chỉnh chính sách trong quản lý, điều hành nền tài chính quốc gia của Bộ Tài chính, lãnh đạo Đảng, Nhà nước và nhu cầu sử dụng thông tin thống kê tài chính của các tổ chức, cá nhân khác trong nước và quốc tế.

Trong công tác nội bộ, năm 2016, Cục THTKTC sẽ tiếp tục ổn định tổ chức, bộ máy, nhân sự của Cục, duy trì Cục THTKTC là một tập thể đoàn kết, vững mạnh. Từng bước xây dựng nguồn nhân lực có đủ kỹ năng tiếp nhận quản trị, vận hành các hệ thống lớn và đảm bảo an ninh, an toàn thông tin.

Đối với những dự án, nhiệm vụ toàn ngành, trong năm tới, Cục THTKTC sẽ phối hợp chặt chẽ với các đơn vị, hệ thống để triển khai các dự án lớn, trọng điểm toàn ngành do các đơn vị hệ thống chủ trì như: Hệ thống thông tin quản lý ngân sách và kho bạc tích hợp (TABMIS); dự án quản lý thuế tập trung (TMS); hệ thống tự động hóa thủ tục hải quan (VNACCS/VCIS) và hải quan một cửa Quốc gia…

Bên cạnh đó, Cục sẽ chủ động phối hợp với các đơn vị, hệ thống triển khai các dự án, nhiệm vụ như: Hệ thống văn bản điều hành cho cơ quan Bộ và các đơn vị thuộc Bộ, tích hợp với hệ thống của Chính phủ; tập trung phối hợp với các đơn vị thuộc bộ xây dựng các dịch vụ công mức 3 trên cổng thông tin điện tử; tích hợp cổng dịch vụ công quốc gia; dự án xây dựng hệ thống phần mềm ngành Tài chính theo kiến trúc hướng dịch vụ (SOA)…

Có thể thấy nhiệm vụ đặt ra cho toàn hệ thống tin học thống kê ngành Tài chính trong năm 2016 cũng khá nặng nền. Điều này đòi hỏi các đơn vị hệ thống cần phối hợp chặt chẽ với Cục THTKTC trong việc triển khai, thực hiện.

Tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2015 và triển khai nhiệm vụ năm 2016 của Cục THTKTC, đại diện các đơn vị hệ thống cũng mong muốn sang năm tới, Cục THTKTC sẽ phát huy hơn nữa vai trò tổng chỉ huy của mình. Theo kiến nghị của các đơn vị, hiện nay có một số vướng mắc, chẳng hạn liên quan tới Quyết định 58/2015/QĐ-TTg mới ban hành ngày 17/11/2015 quy định tiêu chuẩn, định mức, chế độ quản lý, sử dụng máy móc, thiết bị của cơ quan Nhà nước, tổ chức, đơn vị sự nghiệp công lập, nhiều ý kiến cho rằng, với tiêu chuẩn định mức tối đa 13 triệu đồng/bộ máy vi tính cho cán bộ, công chức viên chức tại trung ương và địa phương (cấp tỉnh, huyện) là rất khó thực hiện. Hay như quy chế thí điểm về thuê dịch vụ CNTT trong hoạt động cơ quan nhà nước ban hành tại Quyết định số 80/2014/QĐ-TTg ngày 30/12/2014 dù được đánh giá là giải pháp “cứu cánh” cho ngành Tài chính trong bối cảnh ngành triển khai rất nhiều hệ thống lớn, nhưng tới nay chưa có những hướng dẫn cụ thể... Do vậy, các đơn vị hệ thống mong muốn Cục THTKTC với vai trò, trách nhiệm của mình sẽ có những nghiên cứu, đề xuất với Bộ và Chính phủ đề điều chỉnh, bổ sung... Bên cạnh đó, Cục THTKTC cũng cần tăng cường vai trò chủ đạo của mình trong công tác rà soát, đánh giá hạ tầng truyền thông ngành tài chính, xây dựng định hướng để hình thành cơ sở dữ liệu dùng chung…

Tại hội nghị, lãnh đạo Cục THTKTC đã tiếp thu các ý kiến đóng góp của các đơn vị hệ thống. Có thể nói, với việc tích cực trao đổi thông tin, phối hợp chặt chẽ giữa Cục THTKTC với các đơn vị hệ thống sẽ là một giải pháp hữu hiệu để các công việc ứng dụng CNTT ngành tài chính nói chung và các hệ thống nói riêng sẽ được thực hiện trôi chảy trong những năm tiếp theo.

(Phúc Khang)