OIP: Con đường đưa Việt Nam trở thành quốc gia thông minh

Nhà cung cấp giải pháp nguồn mở hàng đầu Việt Nam là DTT vừa cho biết sẽ công bố rộng rãi nền tảng IoT nguồn mở (OIP - Open IoT Platform) vào đầu năm 2016, góp phần cho chặng đường từ Chính phủ điện tử đến quốc gia thông minh của Việt Nam. Để hiểu rõ hơn về vai trò của OIP trước làn sóng công nghệ Internet của vạn vật, phóng viên Tài chính điện tử đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Thế Trung - Tổng giám đốc Công ty CP công nghệ DTT.

Ông Nguyễn Thế Trung - Tổng giám đốc Công ty CP công nghệ DTT. Ảnh: T.Huyền.Ông Nguyễn Thế Trung - Tổng giám đốc Công ty CP công nghệ DTT. Ảnh: T.Huyền.

Tại Hội nghị về các giải pháp IoT tại Việt Nam của Intel vừa diễn ra tại Hà Nội, ông có nhắc đến “Quốc gia thông minh”, nên hiểu như thế nào về khái niệm này, thưa ông?

Nói một cách dễ hiểu thì quốc gia thông minh là khái niệm về một quốc gia có khả năng đạt được nhiều kết quả với nguồn lực hạn hẹp. Một quốc gia thông minh chắc chắn phải có nồng độ công nghệ trong đó, nhưng khác với quốc gia hiện đại là với nguồn lực hữu hạn của mình thì chỉ đầu tư vào làm những việc hiệu quả nhất và cần thiết nhất cho sự phát triển của đất nước. Để xây dựng một quốc gia thông minh, vai trò của IoT trở nên vô cùng quan trọng. IoT là một công nghệ mới đột phá trong lĩnh vực thu thập, xử lý, phân tích dữ liệu, điều khiển các hệ thống khác nhau trong phạm vi quốc gia một cách tích hợp để nhanh chóng thúc đẩy môi trường số hóa quốc gia, giúp chính quyền thông minh hơn và đồng thời phát triển nền công nghiệp CNTT nước nhà.

Với nguồn lực của hạn hẹp của mình, làm thế nào để Việt Nam có thể trở thành quốc gia thông minh?

Tôi cho rằng việc này không thể nào chỉ một bên đứng ra làm được. Vì nếu chỉ một bên đứng ra làm sẽ thiếu sự khách quan và không có nhiều chiều. Như vậy sẽ không phát huy hết sự thông minh và cũng như không biết làm cái gì thì phù hợp nhất trong từng giai đoạn. Giải pháp là phải có cả hệ sinh thái sáng tạo, nơi mỗi thành viên trong hệ sinh thái sẽ cố gắng tìm ra những ứng dụng phù hợp nhất cho xã hội và họ dùng chính sự sáng tạo đó để cạnh tranh với nhau. Chính việc vừa cạnh tranh vừa hợp tác trong hệ sinh thái như vậy sẽ giúp xã hội có những ứng dụng thông minh nhất, phù hợp nhất. Tôi nghĩ đó là con đường phù hợp nhất để đưa Việt Nam trở thành quốc gia thông minh.

Được biết DTT đang hợp tác với Intel để phát triển nền tảng IoT nguồn mở (OIP), xin ông chia sẻ thêm về thông tin này?

Để thực hiện ý tưởng có một hệ sinh thái sáng tạo và bền vững thì hệ sinh thái này phải dựa trên một số nguyên tắc thiết kế. Một trong những nguyên tắc quan trọng nhất là phải mở và chia sẻ, và một hệ sinh thái nguồn mở đáp ứng được 2 tiêu chí này.”Mở” có nghĩa là mọi thứ đều minh bạch. Việc theo tiêu chuẩn mở là đương nhiên nhưng đồng thời chúng ta chia sẻ ngược lại công việc chúng ta làm được mà nó phù hợp với những người khác. Như vậy chúng ta vừa cộng tác vừa cạnh tranh trong 1 hệ sinh thái. Tôi nghĩ rằng hệ sinh thái nguồn mở giải pháp phù hợp và cần có những yếu tố kích hoạch hệ sinh thái này, ngoài vấn đề về chính sách cần sự tham dự của nhà nước thì vấn đề về công nghệ cũng cần có nền tảng nào đó để mọi người cùng chung tay làm. Xuất phát từ mong muốn đó thì chúng tôi khởi đầu làm nền tảng OIP trong năm nay. Hy vọng cuối năm sẽ có phiên bản đưa ra để cộng đồng sử dụng cũng như đóng góp để phát triển ra cộng đồng OIP ở Việt Nam.

Thưa ông, nền tảng IoT nguồn mở có ưu điểm gì so với nền tảng khác?

Trong lĩnh vực IoT người ta hay tập trung vào những lĩnh vực nhỏ như giao thông thông minh, tòa nhà thông minh nhưng ít có cơ hội và điều kiện để làm các hệ thống lớn toàn cảnh. Nhưng trong tương lai tất cả các hệ thống nhỏ này đều cần tích hợp với nhau nên cần phải có một kiến trúc tổng thể và một cách thức để tích hợp lại. Nền tảng OIP của DTT được phát triển theo tiêu chí như vậy, tức là nó có thể dùng để làm các ứng dụng trong lĩnh vực nhỏ nhưng lại đảm bảo tiêu chuẩn để có thể tích hợp được vào hệ thống lớn. Toàn bộ bức tranh chung ví dụ như dữ liệu của người dân về chính quyền điện tử sẽ tích hợp như thế nào với dữ liệu của IoT, đó là vấn đề mà OIP đặt ra để giải quyết. Khi OIP giải quyết được vệc đó có nghĩa là những người phát triển ứng dụng sẽ có sẵn những nền tảng, công cụ tiện ích và họ sẽ sáng tạo ra ứng dụng nhanh hơn tốt hơn. Đó là sự khác biệt mà OIP của DTT làm ra. DTT có thế mạnh mà tôi cho rằng không hãng trên thế giới có thể làm thay các công ty Việt Nam, vì không ai khác ngoài chúng ta hiểu rõ Việt Nam, hiểu rõ hệ thống chính quyền điện tử, hệ thống dân sinh của chúng ta như thế nào, làm thế nào để tương tác với nó, lấy dữ lliệu từ nó? Nền tảng này sẽ biến những kiến thức đó trở thành tiện ích công cụ có sẵn.

Nền tảng OIP do DTT phát triển sẽ giúp ích như thế nào trong việc đưa Việt Nam trở thành quốc gia thông minh?

Xuất phát từ suy nghĩ cần có 1 nền tảng nào đó để mọi người cùng chung tay làm nên chúng tôi đã xây dựng phiên bản 1.0. Còn với phiên bản 2.0 chúng tôi hy vọng sẽ có sự tham gia của nhiều doanh nghiệp CNTT lớn tại Việt Nam mà đã tham gia vào việc xây dựng chính quyền điện tử giống như DTT như VNPT, FPT, Viettel, Hanel… Chúng tôi hy vọng rằng những công ty này sẽ nhận thấy ý tưởng tốt đẹp của OIP và cùng tham dự vào để tạo ra hệ sinh thái ban đầu. Sau khi các công ty cùng làm thì họ sẽ tạo ra nền tảng tốt, tạo ra cơ sở để các công ty nhỏ hơn làm ứng dụng và các công ty làm ứng dụng mới bắt đầu tạo ra sự sáng tạo. Như vậy OIP là yếu tố khởi đầu để kích hoạt ra hệ sinh thái. Hy vọng nếu có được sự hỗ trợ từ phía nhà nước và cộng đồng doanh nghiệp thì chúng ta có thể làm những bước tiếp theo để có một hệ sinh thái sáng tạo về IoT hướng đến quốc gia thông minh ở Việt Nam.

Thưa ông, vậy đâu là thuận lợi và khó khăn để phát triển hệ sinh thái nền tảng IoT nguồn mở tại Việt Nam?

Với kinh nghiệm từ khi làm về hệ sinh thái chính phủ điện tử ở Việt Nam, chúng tôi thấy có cực kỳ nhiều khó khăn, từ khó khăn về nhận thức, cơ chế, sự hợp tác của các công ty đến những khó khăn về kỹ năng của con người. Rõ ràng khó khăn là có, nhưng những khó khăn đó đều có thể vượt qua được bằng cách này hay cách khác. Tôi tin rằng chúng ta sẽ giải quyết được nếu nhiều người cùng mong muốn giải quyết vấn đề đó. Còn về thuận lợi, nền tảng nguồn mở có lẽ là lựa chọn duy nhất lúc này khi chính quyền muốn phát triển những ứng dụng liên quan đến xã hội, đặc biệt những ứng dụng đòi hỏi sự an ninh cao. Chúng ta không thể trao niềm tin đó vào 1 hệ thống nguồn đóng mà không biết người ta sẽ làm gì với dữ liệu đó. Cho nên điều thuận lợi là, đây chính là thời điểm nguồn mở bắt buộc phải phát huy. Nếu Chính phủ hiện đang muốn thúc đẩy CNTT nhìn thấy tầm quan trọng của hệ sinh thái này và quyết liệt làm thì đây là cơ hội bắt buộc nguồn mở phải làm được.

DTT có kế hoạch gì để đưa nền tảng OIP phát triển rộng rãi tại Việt Nam, thưa ông?

Đây là kế hoạch dài hơi. Trước hết chúng tôi mong muốn được làm việc với những khách hàng tiềm năng. Đó là các thành phố, các đơn vị vận tải, nông nghiệp, đơn vị liên quan đến bất động sản để ứng dụng nền tảng OIP trong lĩnh vực thành phố thông minh, giao thông thông minh hay bất động sản thông minh. Thứ 2, chúng tôi muốn được trao đổi để hoàn thiện lộ trình phát triển OIP trong tổng thể quốc gia về phát triển ứng dụng CNTT cũng như công nghiệp CNTT trong IoT. Để làm được điều này thì cần có các diễn đàn đối thoại, trao đổi với các chuyên gia, cần làm việc thường xuyên với các bộ ngành liên quan như Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Khoa học công nghệ, các thành phố hay các trường đại học... Sau khi đã có được kiến trúc, lộ trình "chín muồi" và đi vào các bước thực hiện thì sự hỗ trợ của Chính phủ đối với cộng đồng nguồn mở luôn luôn cần thiết để đưa ra cơ chế chính sách cho người dân, doanh nghiệp được hưởng lợi từ hệ thống này. Đó là những nỗ lực mà DTT sẽ làm song song với việc nguồn mở hóa nền tảng OIP.

Xin cảm ơn ông!

(Thanh Huyền - thực hiện)