Toàn cảnh tình hình kinh tế tháng 9 và 9 tháng năm 2008

Trong 9 tháng vừa qua, tình hình kinh tế-xã hội nước ta chịu tác động của nhiều yếu tố không thuận lợi: trong khi sức cạnh tranh của nhiều ngành và của nền kinh tế còn nhiều hạn chế thì giá cả của hầu hết các loại vật tư nguyên liệu đầu vào nhập khẩu trên thị trường thế giới liên tục tăng hoặc đứng ở mức cao; thiên tai, dịch bệnh lại xảy ra ở nhiều địa phương.

Cơ cấu mặt hàng thiết bị tin học xuất khẩu tháng 8 năm 2008Cơ cấu mặt hàng thiết bị tin học xuất khẩu tháng 8 năm 2008

Tuy nhiên, trên bình diện chung, nền kinh tế trong 9 tháng năm 2008 vẫn phát triển ổn định, tổng sản phẩm trong nước (GDP) 9 tháng năm 2008 ước tính tăng 6,52% so với cùng kỳ năm trước, trong đó khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 3,57%; khu vực công nghiệp và xây dựng tăng 7,09%; khu vực dịch vụ tăng 7,23%.

Trong khu vực nông, lâm nghiệp và thuỷ sản, tăng trưởng của ngành nông nghiệp đạt 3,05%, cao hơn mức 2,2% của cùng kỳ năm trước do vụ lúa đông xuân và hè thu năm nay được mùa.

Khu vực công nghiệp và xây dựng chịu ảnh hưởng lớn do giá nguyên nhiên vật liệu đầu vào tăng cao, hoạt động sản xuất và tiêu thụ sản phẩm gặp nhiều khó khăn nên công nghiệp chế biến là ngành chiếm tỷ trọng lớn nhưng chỉ tăng 11,45%, thấp hơn mức tăng 12,64% của 9 tháng năm trước; công nghiệp khai thác giảm 4,69%; xây dựng giảm 0,33% (9 tháng năm 2007 tăng 10,14%). Các ngành dịch vụ nhìn chung tăng chậm hoặc thấp hơn mức tăng cùng kỳ năm 2007, trong đó thương nghiệp chiếm tỷ trọng 3,9% của toàn ngành dịch vụ nhưng chỉ tăng 6,31% so với mức tăng 8,27% của 9 tháng năm 2007; khách sạn nhà hàng tăng 8,89% so với mức tăng 12,73% của cùng kỳ năm trước; các ngành dịch vụ khác cũng tăng chậm, hầu hết có tốc độ tăng thấp hơn tốc độ tăng cùng kỳ năm trước. 

Thu chi ngân sách Nhà nước có khả năng vượt dự toán

Tổng thu ngân sách Nhà nước từ đầu năm đến 15/9/2008 ước tính đạt 90,5% dự toán năm (cùng kỳ năm trước đạt 68,6% dự toán cả năm). Trong đó, thu nội địa đạt 160,5 nghìn tỷ đồng, bằng 84,8% dự toán năm, thu từ dầu thô đạt 56,4 nghìn tỷ đồng, bằng 86% dự toán năm, thu từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 71,6 nghìn tỷ đồng, vượt dự toán năm 11%, thu thuế công, thương nghiệp và dịch vụ ngoài Nhà nước đạt 77,7%; thuế thu nhập từ người có thu nhập cao đạt 105,6%; thu phí xăng dầu đạt 68,3%; thu phí, lệ phí đạt 72,8%.

Tổng chi ngân sách Nhà nước từ đầu năm đến 15/9/2008 ước tính đạt 78% dự toán năm (cùng kỳ năm trước đạt 66,6%), trong đó chi đầu tư phát triển đạt 68,6% (riêng chi đầu tư xây dựng cơ bản đạt 64,8%); chi sự nghiệp kinh tế-xã hội, quốc phòng, an ninh, quản lý Nhà nước, Đảng, đoàn thể (gồm cả chi cải cách tiền lương) đạt 77,7%; chi trả nợ và viện trợ đạt 75,8%.  

Vốn đầu tư FDI lập kỷ lục mới

Vốn đầu tư toàn xã hội thực hiện 9 tháng theo giá thực tế ước tính đạt 422,5 nghìn tỷ đồng, tăng 26,2% so với cùng kỳ năm 2007, trong đó khu vực Nhà nước 162,2 nghìn tỷ đồng, chiếm 38,4% tổng vốn và tăng 8%; khu vực ngoài Nhà nước 118,5 nghìn tỷ đồng, chiếm 28% và giảm 9,6%; khu vực có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài 141,8 nghìn tỷ đồng, chiếm 33,6% và tăng 165%.

Thu hút vốn đầu tư trực tiếp của nước ngoài đạt kết quả khá cao. Trong tháng 9/2008 cả nước có 113 dự án được cấp phép với tổng vốn đăng ký 9,9 tỷ USD, nâng tổng số dự án cấp mới từ đầu năm đến 22/9/2008 lên 885 dự án với tổng vốn đăng ký 56,3 tỷ USD, trong đó lĩnh vực công nghiệp và xây dựng 32,3 tỷ USD, chiếm 57,5% tổng vốn đăng ký; lĩnh vực dịch vụ 23,7 tỷ USD, chiếm 42,1%. Nếu tính cả 855,7 triệu USD vốn đăng ký tăng thêm của 225 dự án cấp phép các năm trước thì tổng vốn đăng ký 9 tháng cả nước là 57,1 tỷ USD, gấp gần 5 lần so với cùng kỳ năm 2007; vốn thực hiện đạt 8,1 tỷ USD, bằng 14,2% vốn đăng ký và tăng 37,3% so với 9 tháng 2007. 

Giá tiêu dùng tăng thấp nhất

Giá tiêu dùng tháng 9/2008 tăng 0,18% so với tháng trước là mức tăng thấp nhất trong vòng 17 tháng gần đây và cũng là mức tăng thấp nhất so với mức tăng tháng 9 của các năm từ 2004 đến nay.

Giá tiêu dùng tháng 9 tăng chậm lại, một mặt do giá trên thị trường thế giới của một số hàng hoá nước ta nhập khẩu đã giảm và sản xuất nông nghiệp trong nước được mùa, nhưng yếu tố quan trọng nhất là do những nỗ lực của các cấp, các ngành trong việc thực hiện 8 nhóm giải pháp của Chính phủ. Tuy nhiên, trong 9 tháng vừa qua giá hàng hoá và dịch vụ đã tăng với tốc độ cao. Giá tiêu dùng tháng 9/2008 so với tháng 12 năm 2007 tăng 21,87%; so với cùng kỳ năm trước tăng 27,9%. Giá tiêu dùng bình quân 9 tháng 2008 so với 9 tháng năm 2007 tăng 22,76%.

Giá vàng tháng 9/2008 so với tháng trước giảm 6,36%; so với tháng 12 năm trước tăng 9,03%, so với cùng kỳ năm trước tăng 28,58%. Giá đô la Mỹ giảm 0,75% so với tháng trước; tăng 3% so với tháng 12/2007; tăng 1,9% so với cùng kỳ năm trước.

Toàn cảnh tình hình kinh tế tháng 9 và 9 tháng năm 2008 ảnh 1

Xuất nhập khẩu đều giảm mạnh

Kim ngạch hàng hóa xuất khẩu tháng 9/2008 ước tính đạt 5,3 tỷ USD, tăng 39,4% so với cùng kỳ năm trước, nhưng giảm 11,9% so với tháng trước do lượng và giá xuất khẩu của một số mặt hàng giảm; trong đó dầu thô giảm 279 nghìn tấn, kim ngạch giảm 394 triệu USD; hàng dệt may giảm 101 triệu USD; giày dép giảm 72 triệu USD; gạo tuy tăng 39 nghìn tấn nhưng kim ngạch giảm 39 triệu USD; thuỷ sản giảm 33 triệu USD.

Tính chung 9 tháng năm 2008, kim ngạch hàng hóa xuất khẩu ước tính đạt 48,6 tỷ USD, tăng 39% so với cùng kỳ năm trước, bao gồm khu vực kinh tế trong nước đạt 21,9 tỷ USD, tăng 44,1%; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (không kể dầu thô) đạt 17,8 tỷ USD, tăng 28,1%; dầu thô đạt 8,8 tỷ USD, tăng 52%. Trong tổng kim ngạch hàng hoá xuất khẩu 9 tháng, nhóm hàng công nghiệp nặng và khoáng sản chiếm 32,7%, nhóm hàng công nghiệp nhẹ và tiểu thủ công nghiệp chiếm 44,5%; nhóm hàng nông, lâm nghiệp và thuỷ sản chiếm 22,8%.

Kim ngạch xuất khẩu của hầu hết các mặt hàng trong 9 tháng đều tăng cao so với cùng kỳ năm trước. Đến nay đã có 10 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD là: Dầu thô đạt 8,8 tỷ USD, tăng 52%; hàng dệt may đạt 6,8 tỷ USD, tăng 20,2%; giày dép đạt 3,4 tỷ USD, tăng 18,2%; thuỷ sản đạt 3,3 tỷ USD, tăng 21,9%; gạo đạt 2,4 tỷ USD, tăng 89,7%; sản phẩm gỗ đạt 2 tỷ USD, tăng 19,4%; điện tử, máy tính đạt 1,9 tỷ USD, tăng 25,5%; cà phê đạt 1,6 tỷ USD, tăng 9,6%; cao su đạt 1,3 tỷ USD, tăng 33,6%; than đá đạt 1,1 tỷ USD, tăng 55,5%.

Kim ngạch hàng hóa nhập khẩu tháng 9/2008 ước tính đạt 5,8 tỷ USD, tăng 17,2% so với cùng kỳ năm trước và giảm 7,6% so với tháng 8/2008. Kim ngạch nhập khẩu một số mặt hàng giảm so với tháng trước là: Xăng dầu, sắt thép, sữa, chất dẻo, máy móc thiết bị, ô tô…

Tính chung kim ngạch hàng hóa nhập khẩu 9 tháng ước tính đạt 64,4 tỷ USD, tăng 48,3% so với cùng kỳ năm trước. Nhập siêu những tháng gần đây đã giảm nhanh (Từ mức nhập siêu 3,2 tỷ USD tháng 4 đã giảm xuống còn 1,9 tỷ USD  tháng 5; 728 triệu USD tháng 6;  753 triệu USD tháng 7; 258 triệu USD tháng 8 và 500 triệu USD tháng 9). Nhập siêu hàng hóa 9 tháng là 15,8 tỷ USD, tăng 86% so với cùng kỳ năm trước và bằng 32,6% tổng kim ngạch hàng hoá xuất khẩu.  

CNTT - viễn thông

Số thuê bao điện thoại phát triển tháng 9 ước tính đạt 1,9 triệu thuê bao, nâng tổng số thuê bao 9 tháng năm 2008 lên 16,8 triệu thuê bao, tăng 6,7% so với cùng kỳ năm 2007. Tính đến cuối tháng 9/2008, ước tính cả nước có 68,6 triệu thuê bao điện thoại.

Số thuê bao Internet phát triển tháng 9 ước tính đạt 128,7 nghìn thuê bao, 9 tháng đạt 1073,5 nghìn thuê bao, tăng 25,5% so với 9 tháng năm trước, nâng tổng số thuê bao internet đến cuối tháng 9/2008 lên 6,3 triệu thuê bao. Số người sử dụng internet đến cuối tháng 9/2008 ước tính 20,5 triệu người.

Kim ngạch xuất khẩu hàng điện tử, máy tính 9 tháng đầu năm đạt 1,9 tỷ USD.

Trong tháng 9 này, kim ngạch xuất khẩu hàng điện tử, máy tính đạt 230 triệu USD, giảm 3 triệu USD so với tháng 8. Trong khi đó, kim ngạch nhập khẩu mặt hàng này tiếp tục tăng, trong tháng 9 đạt 300 triệu USD, tăng 6 triệu so với tháng 8, nâng tổng kim ngạch nhập khẩu hàng điện tử, linh kiện máy tính 9 tháng lên 2,6 tỷ USD.

Năm 2007, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng điện tử máy tính đạt 2,2 tỷ USD và được dự đoán sẽ tăng trưởng 59,1% trong năm 2008 và sẽ đạt 3,5 tỷ USD. Tuy nhiên, đến thời điểm này xem ra mục tiêu trên rất khó thành hiện thực.