Xây dựng lộ trình cải cách thủ tục hành chính thuế hợp lý

Với mục tiêu "tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, thông thoáng, thuận lợi, minh bạch nhằm giảm thiểu chi phí về thời gian và kinh phí của các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế trong việc tuân thủ thủ tục hành chính", trong những năm qua, Tổng cục Thuế luôn xác định cải cách thủ tục hành chính (TTHC) là một trong những nhiệm vụ trọng tâm.

Ảnh minh họa - nguồn internet.Ảnh minh họa - nguồn internet.

Thực hiện nhiều giải pháp đồng bộ

Tổng cục Thuế đã xác định mục tiêu giảm số giờ Nộp thuế của doanh nghiệp quy mô vừa và nhỏ ở Việt Nam trong năm 2014 từ 537 giờ (thuế GTGT, TNDN do cơ quan thuế thu) đến hết năm 2015 xuống ngang bằng với mức trung bình của các nước ASEAN-6 là 171 giờ. Như vậy, để đạt được mục tiêu này thì cơ quan thuế phải giảm được 415,5 giờ, còn 121,5 giờ.

Tổng cục Thuế đã tiến hành trao đổi, làm việc với các cơ quan, đơn vị có liên quan đến việc tính toán chi phí tuân thủ thời gian, đánh giá chỉ số Nộp thuế trong Báo cáo Môi trường kinh doanh hàng năm như đại diện WB, IFC tại Việt Nam, công ty PwC (đơn vị tham gia tính toán chỉ số Nộp thuế trong báo cáo Môi trường kinh doanh toàn cầu) để tìm hiểu về nguyên tắc xác định, phương pháp, cách thức xác định các tiêu chí đánh giá của quốc tế về chỉ số nộp thuế. Trên cơ sở đó, Tổng cục Thuế đã triển khai thực hiện các giải pháp, cụ thể:

Về giải pháp về sửa đổi, bổ sung chính sách và TTHC, Tổng cục Thuế đã nghiên cứu, đề xuất báo cáo Bộ Tài chính, báo cáo Chính phủ một số giải pháp về chính sách thuế cũng như quản lý thuế nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính như: xây dựng, sửa đổi bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật để đơn giản hóa chính sách và thủ tục đối với thuế GTGT, TNDN, hóa đơn,...; và hạn chế những khác biệt giữa thuế và kế toán doanh nghiệp. Trên cơ sở đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 91/2014/NĐ-CP để sửa đổi 4 Nghị định và Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 119/2014/TT-BTC sửa đổi 7 Thông tư để nhằm tạo thuận lợi cho người nộp thuế. Nhờ việc sửa đổi, bổ sung chính sách và TTHC, tính đến 1/1/2015, tổng số giờ về thuế sẽ giảm được khoảng 370 giờ, còn 167 giờ.

Bên cạnh việc giảm số giờ nộp thuế, nhiều sửa đổi, bổ sung về chính sách thuế khác tại Nghị định 91 và Thông tư 119 dù không có trong căn cứ tính toán số giờ nộp thuế của PwC trong Báo cáo môi trường kinh doanh, nhưng là những giải pháp tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế trong quá trình thực thi các thủ tục hành chính thuế, như: bỏ quy định về mức khống chế 1 tỷ đồng về tài sản cố định, máy móc thiết bị đầu tư, mua sắm của doanh nghiệp, hợp tác xã mới thành lập để đăng ký tự nguyện áp dụng phương pháp khấu trừ thuế; bổ sung hướng dẫn về thay thế liên 1 hoá đơn bằng Bảng kê đối với một số ngành, lĩnh vực...

Tổng cục Thuế cũng đã khẩn trương đẩy nhanh tiến độ Dự án kê khai thuế điện tử trong phạm vi toàn quốc. Tính đến 31/12/2014 đã có 468.130 doanh nghiệp khai thuế qua mạng, đạt trên 97% số doanh nghiệp đang hoạt động có mã số thuế 10 số khai thuế điện tử. Theo đánh giá, thực hiện giải pháp này vừa tiết kiệm thời gian, chi phí nộp tờ khai thuế của doanh nghệp vừa hạn chế sự can thiệp, tiếp xúc trực tiếp giữa cán bộ thuế với doanh nghiệp trong quá trình kê khai thuế.

Bên cạnh đó, ngành Thuế cũng đã đẩy mạnh việc chấn chỉnh và giám sát việc thực thi công vụ của cán bộ thuế. Với một loạt các văn bản, kế hoạch được ban hành, công tác kiểm tra giám sát, chấn chỉnh kỷ cương kỷ luật trong nội ngành đã được tăng cường. Các trường hợp vi phạm kỷ luật đã bị xử lý nghiêm. Lề lối, tác phong làm việc của các cán bộ, công chức thuế được chú trọng, nâng cao tinh thần, thái độ phục vụ người dân và doanh nghiệp. Thông tin về thủ tục hành chính thuế cũng như quy trình giải quyết TTHC thuế theo cơ chế một cửa được thực hiện công khai tại cơ quan thuế và trên Trang thông tin điện tử ngành Thuế.

Nhờ thực hiện các giải pháp một cách đồng bộ, kết quả về cải cách TTHC thuế năm 2014 đã thu được hiệu quả và kết quả tích cực, góp phần cải thiện môi trường kinh doanh và năng lực cạnh tranh được nâng lên một bước.

Bài học kinh nghiệm

Qua kết quả về cải cách TTHC thuế thời gian qua, Vụ Pháp chế - Tổng cục Thuế đã rút ra những bài học kinh nghiệm quý giá. Theo đó, cần bám sát vào chủ trương, mục tiêu yêu cầu của Chính phủ, Bộ Tài chính để kiên quyết đề ra các giải pháp và tổ chức thực hiện có hiệu quả. Mỗi cán bộ công chức phải quán triệt, thông suốt từ trong nhận thức và hành động, đổi mới tư duy để thực thi công vụ, tạo sức mạnh tổng hợp trong toàn hệ thống bộ máy quản lý Nhà nước.

Bên cạnh đó cần phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng liên quan từ Trung ương đến địa phương để công cuộc cải cách TTHC được triển khai đồng bộ và có hiệu quả.

Đặc biệt phải xây dựng kế hoạch và nội dung cụ thể, lộ trình hợp lý; Tổ chức kiểm tra thường xuyên để có giải pháp chấn chỉnh và xử lý các tồn tại, vướng mắc kịp thời.

Kế hoạch đơn giản hóa TTHC trọng tâm năm 2015 với mục tiêu rút ngắn thời gian nộp thuế còn khoảng 121,5 giờ/năm, bằng các nước ASEAN-6; Tỷ lệ doanh nghiệp kê khai thuế điện tử đạt trên 95%; Tỷ lệ doanh nghiệp nộp thuế điện tử đạt 90%... Để hiện thực hóa mục tiêu đó cần sự nỗ lực rất lớn từ trung ương tới địa phương, sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ, ngành, và sự hỗ trợ mạnh mẽ từ phía Chính phủ.

(T.H)